Estradas secundarias: o talón de Aquiles na seguridade viaria galega

O espejismo das grandes autoestradas

En cada operación retorno, moitas miradas pousan de maneira automática sobre as grandes vías como a AP-9 ou a A-6, convencidas de que concentran o maior risco para quen volve a casa tras as vacacións. Porén, a experiencia galega demostra que o perigo raramente se atopa onde se espera. Mentres as autoestradas absorben o groso do tráfico e contan con sistemas avanzados de vixilancia, o verdadeiro reto para a seguridade viaria escóndese nas estradas secundarias, alí onde a rutina e a confianza mal entendida poden xogar unha mala pasada.

O papel da rede secundaria na sinistralidade

As estradas secundarias de Galicia, que cruzan aldeas, conectan parroquias e zigzaguean entre vales e montes, forman o corazón da mobilidade rexional. A súa importancia é incuestionable, pero tamén o é o seu elevado nivel de risco. A maior parte dos accidentes graves na comunidade prodúcense nestas vías, moitas veces debido á menor visibilidade, á ausencia de separación física entre sentidos e ao desgaste do firme. O tráfico local, os desprazamentos curtos e o aumento da circulación durante datas sinaladas como a Semana Santa multiplican as posibilidades de atoparse con imprevistos.

Fatiga, confianza e traxectos coñecidos: unha combinación perigosa

Resulta paradóxico que os tramos que os condutores coñecen mellor sexan os que albergan maior perigo. O exceso de confianza e a sensación de control absoluto adoitan traducirse en menos atención e unha maior propensión a cometer erros. A fatiga acumulada ao final de períodos festivos prolongados, xunto á presión por chegar a casa canto antes, incrementa esta vulnerabilidade. Ademais, os adiantamentos arriscados, a velocidade inadecuada e a presenza de peóns ou ciclistas son ingredientes habituais nestas rutas.

Operativos e prevención: abonda con máis controis?

Fronte á sinistralidade na rede secundaria, as autoridades reforzan os dispositivos de vixilancia durante os grandes éxodos vacacionais. A presenza visible de patrullas e controis de velocidade actúa como elemento disuasorio, pero persiste a pregunta: abonda con incrementar os controis? A solución semella requirir un enfoque máis integral, no que a educación viaria e a concienciación sobre os riscos destas vías teñan un papel protagonista. Non abonda con sancionar; é crucial fomentar unha cultura de respecto polas normas e pola diversidade de usuarios que comparten a calzada.

Un problema que transcende o local

O caso de Galicia é, en realidade, un reflexo do que sucede en moitas rexións de España e Europa. As estradas secundarias, deseñadas no seu día para un tráfico menos intenso e vehículos diferentes aos actuais, deben afrontar hoxe o desafío dunha mobilidade moito máis dinámica. Os esforzos por adaptar estas infraestruturas aos novos tempos son custosos e lentos, pero imprescindibles se se quere reducir a taxa de accidentes mortais.

Comparativa e aprendizaxes doutras comunidades

Outras autonomías cunha rede viaria semellante optaron por solucións que van desde a redución dos límites de velocidade en tramos perigosos ata a instalación de medidas físicas que dificultan manobras arriscadas. Tamén se está a apostar por campañas de sensibilización dirixidas a colectivos específicos, como mozos condutores ou veciños de zonas rurais. Galicia pode atopar nestes exemplos un punto de partida para reforzar a súa estratexia, adaptándoa á súa realidade e necesidades particulares.

Como avanzar na protección dos usuarios?

Se ben a vixilancia e o reforzo de controis son ferramentas imprescindibles, a clave semella residir na prevención a longo prazo. Mellorar o estado das vías secundarias, investir en sinalización, no mantemento do firme e en medidas de protección para os tramos de maior risco, así como impulsar campañas educativas continuas, son pasos necesarios para reducir a sinistralidade.