A adhesión de O’Mega ao pacto coa Xunta e o Sergas permitiu desconvocar a folga indefinida de Atención Primaria iniciada o 2 de marzo. O acordo, pechado esta semana, combina cambios organizativos e retributivos —con calendario e seguimento trimestral— e fixa medidas concretas que, se se cumpren, modificarían a práctica diaria nos centros de saúde e nos Puntos de Atención Continuada (PAC) de toda Galicia.
Que contén o acordo e como se aplicará
Entre os puntos máis destacados figura a limitación efectiva da axenda ordinaria a 30 actos asistenciais diarios para médicos de familia, pediatras e odontólogos. A intención é, segundo o sindicato, avanzar cara a consultas de 10 minutos por paciente, unha reclamación sostida desde hai anos para recuperar tempo clínico e reducir a burocracia que moitos facultativos atribúen ao deterioro asistencial.
A medida non pretende deixar sen resposta a sobredemanda: o pacto incorpora «mecanismos específicos de continxencia» e axendas de sobredemanda que se cubrirán mediante actividade extraordinaria fóra da xornada ordinaria. A Xunta insiste en que se manterá a atención urxente e que estas medidas buscan ordenación, non desatención; O’Mega, pola súa banda, esixe garantías sobre como e con que persoal se cubrirán eses desbordamentos.
O’Mega cualificou a limitación da axenda como «a ferramenta esencial para rebaixar a sobrecarga asistencial e recuperar tempo clínico».
A implantación será escalonada: o calendario pactado establece un período de adaptación que discorre desde o 15 de xuño ata o 30 de outubro de 2026, prazo no que haberá que reorganizar axendas, equipos e circuítos asistenciais. Ademais, a Xunta comprométese a fixar novos criterios de cómputo de xornada nos PAC antes de xuño, con efectos retroactivos desde o 1 de xaneiro de 2026, unha reclamación sensible para os profesionais de atención continuada.
Medidas retributivas, gardas e estrutura profesional
En materia salarial, o acordo contempla unha redución progresiva do umbral necesario para percibir a xornada complementaria especial: de 160 horas pasa a 140 este ano, quedará en 130 en 2027 e situarase en 122 desde o 1 de xaneiro de 2028. É unha resposta directa á presión por mellorar a compensación da sobrecarga laboral; con todo, sindicatos e Administración terán que dirimir como se traduce iso nas nóminas e na dispoñibilidade efectiva de profesionais.
Outro compromiso relevante é a aprobación, no segundo trimestre de 2026, dun marco de voluntariedade incentivada para as gardas en Atención Primaria e nos PAC. A Xunta liga esa voluntariedade á creación de novas prazas e a unha maior equidade retributiva, pero a fórmula concreta —que incentivos, que cupos, que cobertura— queda por definir nas mesas técnicas. Do mesmo xeito, o pacto consolida a reconversión progresiva de prazas de facultativo especialista de Atención Primaria en prazas de médico de familia e recoñece ao MIR como vía exclusiva de especialización, unha aposta pola continuidade formativa do sistema.
Antecedentes e por que este acordo importa
Non é a primeira vez que a Atención Primaria galega se atopa en ebulición. Mobilizacións e acordos parciais marcaron os últimos anos nun sistema que sofre déficit de plantilla, envellecemento da poboación e presión asistencial concentrada en momentos puntuais, sobre todo en comarcas rurais onde o relevo xeracional non chega coa rapidez necesaria. En cidades como Vigo ou en áreas periurbanas de Santiago a
