A organización Acruga celebró este xoves na granxa Gayoso Castro, en Castro de Ribeiras de Lea, a primeira xornada do XVII Curso de Xuíces da Raza Rubia Gallega, ao que asisten cerca dunha vintena de gandeiros chegados de distintos puntos de Galicia co obxectivo de capacitarse para valorar animais nos certames e mellorar a selección xenética das súas explotacións. A actividade combina sesións teóricas sobre o libro xenealóxico e os concursos con prácticas de calificación lineal sobre novillas de alto valor, facilitadas grazas a un convenio coa Diputación de Lugo. A formación, de periodicidade anual, procura que os participantes incorporen criterios técnicos que lles permitan optimizar a súa cabana e participar como xuíces en concursos oficiais.
Durante a xornada inaugural os inscritos recibiron nocións sobre morfoloxía e os parámetros que se empregan para puntuar o gando de carne antes de pasar á parte práctica coas femeas seleccionadas por Acruga. Chegaron asistentes de municipios tan diversos como As Pontes, Carballedo, Barreiros, Lugo, Baltar, Vilalba, Rodeiro, Lalín, O Corgo, Láncara, A Estrada e Paradela, o que reflicte o interese por esta raza en distintas comarcas. A estrutura do curso contempla tanto clases teóricas como labores de campo, co obxectivo de que os futuros xuíces aprendan a aplicar de forma fiable a calificación lineal en situacións reais.
A formación continúa este venres cunha visita programada a unha explotación de O Corgo onde os alumnos rematarán a parte práctica antes de someterse a unha avaliación final, recibir os seus diplomas e clausurar o curso. Acruga explica que quen culmina este itinerario poderá ser convocado para puntuar animais nos concursos que organiza a asociación e noutros certames do calendario gandeiro galego. A entidade insiste en que coñecer a morfoloxía e os criterios de valoración non só permite xulgar nos concursos, senón tamén seleccionar mellor nas propias granxas.
Miro Vidal, un novo gandeiro de Lalín que combina unha explotación porcina cunha trintena de exemplares de Rubia Gallega, acudiu por segunda vez ao curso e destacou que a formación está pensada para quen queren aprender a seleccionar a raza con criterio. Explicou que o título de xuíz obténse tras cursar e superar a formación durante tres anos, polo que moitos participantes volven para consolidar coñecementos e practicar. Vidal subliñou a utilidade de observar animais de alto valor e de comparar as técnicas de valoración que se ensinan coa propia cabana familiar.
Tamara Sobrado, de Rodeiro, que xestiona unha explotación con 42 vacas adultas, tamén repite edición e valora especialmente as sesións prácticas. Dixo que o aprendido resulta aplicable ao día a día na granxa, porque permite «comparar co que tes na casa» e tomar decisións máis acertadas sobre selección, reprodución e maneio. Para esta gandeira, dominar a puntuación morfolóxica axuda a anticipar a produtividade, a facilidade de parto e o valor comercial dos animais.
Ademais do seu papel formativo, o curso busca crear unha rede de profesionais capacitados que garanta criterios homoxéneos nos concursos e facilite a mellora xenética da raza. Os xuíces formados poden orientar a outros gandeiros sobre que animais conservar ou descartar en función de parámetros obxectivos, o que redunda nunha cabana máis eficiente e competitiva. Participantes e organizadores coinciden en que a experiencia práctica, con animais seleccionados, é a clave para asimilar os estándares da Rubia Gallega.
A colaboración coa Diputación de Lugo permitiu que Acruga poña a disposición dos alumnos femeas de alto valor xenético nas instalacións de Gayoso Castro, o que enriquece a parte práctica do curso. En paralelo, a administración autonómica e distintas liñas de apoio impulsan a incorporación de mozos ao campo; nese sentido, os novos proxectos poden optar a axudas de ata 320.000 euros destinadas a modernizar explotacións e facilitar a continuidade xeracional. Esta combinación de formación e apoio económico preséntase como un estímulo para a mellora e a profesionalización do sector.
Ao peche da xornada, os asistentes valoraron o curso como completo e moi útil para a xestión dos seus rabaños, e algúns suxeriron ampliar a duración a tres ou catro días para profundar máis en determinados aspectos. Acruga mantén o compromiso de repetir a convocatoria cada ano e de seguir ofrecendo ferramentas que favorezan a excelencia na cría da Rubia Gallega. Os novos xuíces, unha vez acreditados, reforzarán tanto os concursos como a capacidade dos gandeiros para tomar decisións técnicas que beneficien á raza e ao tecido rural galego.
