O expresidente José María Aznar pronunciouse este mércores en Feria Valencia sobre o conflito entre Irán e Estados Unidos, criticou a posición do Executivo español e reclamou un aliñamento cos aliados. Durante a súa intervención na inauguración de Forinvest, o exmandatario explicou por que considera xustificable intentar cambiar un réxime que, na súa opinión, viola as normas internacionais e ameaza a estabilidade rexional. As súas declaracións, enmarcadas nunha conferencia sobre xeoestratexia, xeraron expectación e ampliaron o debate público sobre a resposta europea e española ao conflito. O acto reuniu a un público numeroso e obrigou a engadir cadeiras ante a alta asistencia.
Na súa intervención, Aznar describiu ao presidente norteamericano como un líder de carácter populista e deixou claro que tampouco simpatiza co actual xefe do Executivo español, a quen sinalou como inconveniente na xestión da crise internacional. Ademais, amosou o seu rexeitamento ante algunhas posturas da dereita nacionalista, citando expresamente ao líder de Vox como outra figura que non lle resulta afín. O ton do seu discurso foi crítico tanto con decisións de socios internacionais como con opcións políticas nacionais, nun ton que combinou análise xeoestratéxica e valoración política.
O exxefe do Goberno recordou a importancia da solidariedade entre aliados e defendeu que esa relación implica deberes recíprocos. Aludiu a episodios pasados nos que España pediu e recibiu apoio internacional tras atentados e subliñou que, cando tocou corresponder, o país estivo do lado de quen axudaran. Con ese exemplo quixo xustificar que, na súa opinión, a nación debe acompañar aos seus socios en momentos de tensión, en vez de distanciarse por conveniencias internas.
Sobre Irán, Aznar resumiu a súa visión como a dun proceso de reordenamento xeopolítico en Oriente Medio, no que existe un réxime que fomentou a desestabilización e o terrorismo na rexión. Defendeu que intentar cambiar ese statu quo está máis que xustificado se se valora a seguridade colectiva e o respecto ás normas internacionais. Subliñou ademais que a comunidade internacional non pode permanecer pasiva ante accións que, segundo el, supoñen unha ameaza para a paz mundial.
En contraste co seu relato sobre seguridade exterior, o exmandatario tamén criticou algunhas políticas europeas recentes. Ao seu xuízo, a estratexia enerxética da Unión Europea xerou dependencia exterior, especialmente respecto de Rusia, e as normas climáticas e de competitividade tiveron efectos adversos sobre a industria europea. Sinalou que decisións regulatorias provocaron a deslocalización de empresas e debilitaron a capacidade competitiva do continente.
Aznar vinculou esa debilidade económica á menor influencia estratéxica de Europa no mundo, e defendeu unha política máis orientada a protexer a competitividade industrial e a soberanía enerxética. Na súa intervención reclamou unha revisión de medidas que, ao seu xuízo, penalizan as empresas e limitan a liberdade de actuación do continente. Tamén insistiu na necesidade de coherencia entre os intereses económicos e as prioridades de seguridade exterior.
O acto formou parte da programación de Forinvest, que cada ano reúne políticos, empresarios e analistas para debater sobre economía e política internacional. Aznar, que presidiu o Goberno entre 1996 e 2004 e agora lidera a Fundación para el Análisis y los Estudios Sociales (FAES), aproveitou a súa visibilidade pública para proxectar o seu diagnóstico sobre a crise en Oriente Medio e a resposta que debería adoptar España. As súas palabras, como adoita ocorrer, tiveron eco nos círculos conservadores e alimentarán o debate sobre a aliñación exterior do país.
A intervención chega nun momento de elevada tensión internacional e de discusión interna sobre a postura do Executivo encabezado por Pedro Sánchez. As valoracións de Aznar, polo seu perfil e pola súa capacidade de influencia en sectores conservadores, poden condicionar a conversación pública e presionar aos partidos a clarificar a súa posición sobre alianzas e actuación exterior. Tamén puxo no punto de mira a figuras políticas como Donald Trump e Santiago Abascal, ás que non considerou alternativas desexables, co que o seu discurso combinou diagnóstico estratéxico e marcas políticas claras.
