A parroquia santiaguesa de Busto decidiu este domingo aprazar a simbólica solicitude de segregarse de Santiago e anexarse ao concello de Trazo. Nunha asamblea extraordinaria convocada pola Asociación de Veciños Campo das Escolas, arredor de 40 veciños outorgaron un «voto de confianza» á alcaldesa, Goretti Sanmartín, pero condicionárono ao cumprimento de peticións concretas: a conexión da parroquia ao novo servizo de autobús urbano e actuacións en infraestruturas rurais como asfaltado, abastecemento e saneamento.
A asamblea e a esixencia de responsabilidades
A reunión, celebrada este domingo en Santiago, tiña como punto central unha proposta para solicitar formalmente a segregación do termo municipal de Santiago e a anexión a Trazo. A pesar de que a petición figuraba na orde do día como medida de presión, os veciños optaron pola cautela: aprazaron a votación e decidiron dar un marxe ao goberno municipal, a cambio de compromisos verificables.
O voceiro do colectivo foi José Antonio Montaos, presidente da asociación, que explicou aos presentes e a este xornal que o aprazamento supón «un voto de confianza á alcaldesa… condicionado, iso si, ao cumprimento dunha serie de peticións básicas formuladas xa desde hai tempo». Montaos subliñou que a rexedora comprometeuse a que as liñas alimentadoras do rural previstas no novo contrato de transporte chegarán ata Busto, pese a non figurar de forma explícita nos pregos.
«Viron que os camiños están asfaltados e relativamente en bo estado», dixo Montaos tras as visitas de responsables municipais e da empresa, pero engadiu que iso non foi suficiente para incluír a parada nos pregos.
Ao tempo que concedían ese marxe, os veciños aprobaron por unanimidade reclamar a dimisión do concelleiro de Mobilidade, Xan Duro, e esixir o cesamento do xerente de Tussa, José Ramón Mosquera. Montaos xustificou a medida pola ausencia de garantías escritas no contrato e pola sensación de que as explicacións técnicas non foron suficientes para resolver a demanda histórica da parroquia.
O contrato de transporte e as «dificultades técnicas»
O debate pivota sobre o deseño do novo contrato de transporte urbano que tramita o Concello de Santiago. O goberno local insiste en que se trata dun contrato de servizos e non dunha concesión, de modo que «non ten liñas preestablecidas»: o Concello contrata quilómetros de prestación e poderá adaptalos segundo as necesidades que vaian xurdindo unha vez adxudicado o contrato. Esa flexibilidade, con todo, non satisfai aos que esixen compromisos por escrito.
Dende Raxoi trasladouse aos veciños que existen «dificultades técnicas» para que os autobuses entren en Busto, alegando problemas de manobra e trazado. Montaos replicou que a existencia do servizo de transporte escolar —que diariamente entra e sae da parroquia— demostra a viabilidade e que, por tanto, esas obxeccións non deberían impedir a inclusión de Busto no mapa do urbano. Fontes municipais sinalan que a chegada a Busto será «unha das primeiras cuestións que se falarán» coa empresa adxudicataria cando finalice o procedemento.
Nun encontro celebrado o 12 de marzo, segundo os veciños, os responsábeis sinalaron que «os camiños non eran correctos e as maniobras que había que facer tampouco eran as apropiadas», unha apreciación que alimentou a indignación do colectivo, que entende que se está ante unha cuestión de vontade política máis que de imposibilidade técnica.
Antecedentes e o contexto rural galego
A protesta de Busto insírese nun contexto máis amplo: a dispersión poboacional e a necesidade de servizos básic
