O Concello de Santiago presentou este xoves, 12 de marzo de 2026, un novo programa educativo dirixido á prevención da violencia de xénero entre adolescentes. A alcaldesa Goretti Sanmartín explicou que a iniciativa, denominada «Compostela en igualdade», impartirase durante este ano en tres centros de Educación Secundaria Obrigatoria (ESO) do municipio e busca reforzar a formación en igualdade e a detección temperá de dinámicas abusivas. O programa ofrécese tanto a centros públicos como concertados e deseñouse para alumnado de 2.º, 3.º e 4.º da ESO. O obxectivo declarado polo goberno local é que as políticas de igualdade non se limiten a datas conmemorativas, senón que cheguen ao ámbito escolar de forma sostida.
Na presentación participaron tamén a directora da área responsable, Clara Ortega, e a directora do Centro Integral de Atención á Muller (CIM), Rita Barreiro, quen detallaron o alcance e a metodoloxía do proxecto. Desde o Concello sinalaron que hoxe mesmo enviouse a invitación a todos os centros educativos do termo municipal e que a actividade adxudicarase ás tres primeiras solicitudes recibidas. A formación será impartida por profesionais especializados en igualdade, prevención da violencia de xénero e educación afectivo-sexual. Prevese un seguimento pedagóxico que permita comprobar a consolidación das aprendizaxes ao longo do curso.
O calendario divídese en dous períodos: o primeiro entre maio e xuño e o segundo entre setembro e decembro, o que facilita a avaliación da evolución do alumnado e a continuidade do traballo na aula. En cada un dos centros seleccionados celebrarase seis sesións grupais que abordarán contidos clave para identificar e previr condutas controladoras e abusivas. Ademais, o equipo municipal habilitará un consultorio a través da aplicación Whatsapp para que o alumnado poida plantexar dúbidas de forma confidencial. Esta combinación de actividades colectivas e atención individual busca atender tanto as necesidades formativas como as posibles situacións concretas que poidan requirir intervención.
O programa inclúe a análise e o desmontaxe de mitos como o do amor romántico, a normalización dos celos ou os estereotipos de xénero que sosteñen comportamentos de dominación. Tamén se traballarán outras formas de violencia menos visibles, como as agresións psicolóxicas, e utilizaranse estudos de caso reais para achegar a realidade ao alumnado. A proposta pretende desenvolver habilidades de comunicación emocional e estratexias de resolución de conflitos, así como promover a corresponsabilidade e a aceptación da diversidade. Os contidos están orientados a que os estudantes recoñezan sinais de risco e aprendan recursos para actuar ou pedir axuda.
Desde o goberno municipal resaltaron que a intervención temperá en contextos educativos é clave para previr a consolidación de patróns violentos durante a transición á idade adulta. A alcaldesa defendeu que iniciativas deste tipo completan a resposta municipal e permiten traballar en contornos onde se detectan moitas das situacións de risco. A implicación do CIM préséntase como un recurso de referencia para derivacións e asesoramento especializado cando sexa necesario. Así mesmo, o Concello subliña a importancia de incorporar a comunidade educativa, incluíndo profesorado e familias, en procesos de sensibilización complementarios.
A elección dos centros realizarase por orde de solicitude, unha fórmula que desde o Concello xustificaron por motivos de axilidade e posta en marcha inmediata do programa. A convocatoria municipal pretende atender tanto a institutos urbanos como a centros concertados con itinerarios variados, coa intención de chegar a unha mostra representativa do alumnado compostelán. As sesións serán impartidas por equipos profesionais con formación específica en xénero e educación afectivo-sexual, segundo explicou a dirección municipal. O Concello confía en que a oferta resulte atractiva e que a resposta dos centros garanta continuidade en anos sucesivos.
Nos últimos anos, varios concellos da rexión impulsaron programas similares para centros educativos, nalgúns casos vinculados a plans municipais de igualdade e á celebración do 25 de novembro contra a violencia machista. A iniciativa de Santiago enmárcase nesa tendencia e pretende consolidar unha atención sostida durante todo o curso escolar. Os responsables municipais indicaron que se recollerán datos sobre a participación e a valoración da experiencia para deseñar futuras edicións. Así mesmo, adiantan que se estudará a posibilidade de ampliar o número de centros se a demanda supera a oferta inicial.
A presentación contou co compromiso do Concello de manter recursos dirixidos á formación e á prevención, e coa vontade de que as intervencións cheguen a todo o tecido educativo da cidade. Os responsables locais insistiron na necesidade de combinar prevención, atención e formación continua para reducir a incidencia da violencia de xénero entre os mozos. Con «Compostela en igualdade», o Concello busca transformar a sensibilización en prácticas educativas e ofrecer canais seguros para que o alumnado solicite axuda cando a necesite. O inicio efectivo das actividades dependerá da resposta dos centros e do calendario acordado cos equipos educativos.
