O ministro de Economía, Comercio e Empresa, Carlos Cuerpo, anunciou este xoves, 12 de marzo de 2026, que o Goberno prepara un real decreto-lei para mitigar o impacto da guerra en Oriente Próximo nos prezos da enerxía e para ofrecer axudas concretas aos sectores máis damnificados, especialmente o agrícola e o transporte por estrada. A iniciativa, avanzada tras unha reunión con sindicatos e a patronal á que acudiron tamén as vicepresidentas e a ministra de Seguridade Social e portavoz, pretende conter subidas de custos que comezarían a notarse en breve en fogares e empresas. O Executivo argúe que é necesario actuar con rapidez para amortecer efectos inmediatos e preservar a actividade económica.
Cuerpo rexeitou por agora solucións como a bonificación directa ao combustible que se aplicou durante a guerra en Ucrania —a axuda de 20 céntimos por litro— e a rebaixa do IVA dos alimentos, medidas que, segundo dixo, os interlocutores sociais valoraron como pouco eficaces. O ministro matizou que o Executivo segue avaliando todas as opcións, pero que as fontes consultadas priorizan instrumentos fiscais e actuacións máis dirixidas a reducir o custo final da enerxía. Desde o Goberno sosteñen que as intervencións deben estar ben calibradas para non distorsionar mercados nin xerar incentivos contraproducentes.
En relación co calendario, Cuerpo non confirmou que o texto vaia chegar a tempo para a súa aprobación no Consejo de Ministros do próximo martes, aínda que asegurou que a “prioridade” é pechar o contido nos próximos días para que estea listo para a súa tramitación. O ministro subliñou a urxencia de concluír o articulado coa máxima celeridade, pero insistiu en que é necesario perfilar ben as medidas antes da súa presentación formal. Os técnicos do ministerio traballan con distintas alternativas fiscais e de apoio sectorial que deben armonizarse con criterios de sustentabilidade orzamentaria.
O “esqueleto” do plan, en palabras do propio ministro, apoiase en tres eixes: medidas estruturais para fomentar as renovables e a electrificación, actuacións para minimizar o impacto no custo da electricidade e respostas fiscais puntuais que reduzan o efecto sobre empresas e fogares. O Executivo defende que avanzar na transición ecolóxica e na xeración propia de enerxía actúa como un seguro fronte a choques externos, ao tempo que diminúe a exposición ás flutuacións dos mercados internacionais. Estas liñas combinarán instrumentos a medio e longo prazo con medidas de curto alcance destinadas a dar un alivio inmediato.
En concreto, as medidas fiscais anunciadas deseñanse para conter o prezo da enerxía e da electricidade, e o Goberno avanzou que haberá disposicións adicionais para reducir o impacto económico do conflito en sectores vulnerables. Ademais, reforzarase a vixilancia sobre a evolución dos prezos, coa participación da Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia (CNMC), que monitorizará o comportamento do mercado para detectar posibles abusos ou desviacións. O obxectivo é que as intervencións vaian acompañadas dun seguimento estreito para axustar o alcance en función da evolución real dos custos.
O campo e o transporte por estrada recibirán unha “atención especial”, segundo fontes do ministerio. No caso da agricultura, a preocupación céntrase no aumento do custo de insumos como fertilizantes e enerxía para rega e maquinaria, mentres que o transporte demanda ferramentas para paliar a volatilidade dos prezos do combustible e os sobrecustos operativos. O Goberno traballa en fórmulas que permitan axudas directas e medidas fiscais específicas que atenúen a presión sobre estas actividades sen comprometer a estabilidade fiscal.
Representantes sindicais e empresariais valoraron que o Executivo convocase a mesa, aínda que reclaman concrecións e rapidez na adopción de medidas. Fontes consultadas sinalan que as decisións terán que equilibrar o alivio inmediato coa prudencia orzamentaria e a necesidade de non xerar distorsións duradeiras no mercado enerxético. O Goberno promete flexibilidade para adaptar as ferramentas segundo como evolucione a crise xeopolítica e anuncia que nos próximos días dará máis detalles sobre a composición final do paquete.