A nova Escuela de Pastores de Galicia arrancou o 12 de marzo de 2026 no Centro Agroganadero de Xinzo coa intención de formar á primeira promoción de profesionais do pastoreo e frear o envellecemento do sector. Un total de vinte e cinco alumnos procedentes de diversos puntos de Galicia, do resto do Estado e do estranxeiro incorporáronse a este programa que busca profesionalizar e dignificar a gandería extensiva e dinamizar o medio rural. A iniciativa combina formación teórica intensiva e prácticas en explotacións para facilitar o relevo xeracional e mellorar a viabilidade das explotacións. Organizacións públicas e privadas respaldan o proxecto, que pretende ofrecer alternativas laborais sostibles en comarcas con forte tradición gandeira.
A escola, promovida pola Asociación de Criadores de Ovino y Caprino de Galicia (Ovica), conta co apoio da Consellería de Medio Rural, da Fundación La Caixa e da Deputación provincial, a través do Instituto Ourensano de Desarrollo Económico (Inorde). A Consellería sufragou integramente as matrículas dos alumnos, seleccionados entre máis de corenta aspirantes interesados en formar parte desta primeira edición. O programa quere ser un mecanismo efectivo para atraer a mozos e a persoas que buscan reconvertirse profesionalmente cara á gandería en extensivo. Ademais, a implicación das administracións locais facilita as estancias prácticas en explotacións da provincia.
A fase teórica do curso consta de 250 horas lectivas que se impartirán ata o mes de xullo e están coordinadas con la Agencia Gallega de la Calidad Alimentaria. Ao finalizar esta etapa, os participantes obterán unha titulación oficial de aptitude empresarial agraria que acredita coñecementos técnicos e capacidades de xestión. O contido formativo abarca desde aspectos técnico-económicos dunha explotación moderna ata a comercialización do produto e a sensibilización ambiental. Os organizadores subliñan a importancia de combinar teoría e práctica para que a formación resulte aplicable desde o primeiro día no campo.
Segundo o calendario previsto, a partir de finais de agosto os alumnos realizarán 320 horas de prácticas en explotacións adscritas a Ovica repartidas por dezanove municipios das comarcas de A Limia, Conso-Frieiras e Monterrei. Estas prácticas incluirán visitas técnicas, sesións formativas nas propias granxas e estancias máis longas en cinco explotacións localizadas en Cualedro, Vilar de Barrio e Vilariño de Conso. Os responsables do programa deseñaron as estancias para que os participantes adquiran rutinas de traballo reais e coñecementos sobre o manexo do gando en diferentes condicións. A exposición a distintas explotacións permite ademais aprender modelos produtivos e estratexias de comercialización diversas.
Na presentación institucional, o presidente do Inorde, Rosendo Fernández, cualificou o proxecto como unha aposta «ambiciosa» pola recuperación e o mantemento da actividade económica no rural e agradeceu a colaboración dos concellos implicados. O alcalde anfitrión, Amador Díaz, sinalou a ilusión coa que os participantes afrontan o curso e expresou o seu desexo de que a formación se traduza en modos de vida capaces de conservar e explotar de forma sostible o territorio. Ambos destacaron a coordinación entre institucións como clave para garantir o éxito da primeira promoción. O acto de inicio serviu tamén para visibilizar a aposta pública pola gandería extensiva na provincia.
A conselleira de Medio Rural, María José Gómez, defendeu que este tipo de formación une tradición e innovación e apuntou que o sector ovino e caprino desempeña un papel fundamental no mantemento da paisaxe, na prevención de incendios e na cohesión do medio rural. Subliñou que cualificar a profesión é esencial para estimular a incorporación de mozos e mellorar a competitividade das explotacións. Así mesmo, vinculou a iniciativa a políticas máis amplas orientadas a impulsar circuítos curtos de comercialización e produtos de calidade. A administración autonómica confía en que a titulación e as prácticas melloren a empregabilidade dos participantes.
Durante a xornada os alumnos escoitaron a experiencia de Alejandro Castelos, un mozo gandeiro de 25 anos natural de Cambre que figura entre os docentes da escola. Castelos explicou que o labor do pastor esixe esforzo e dedicación continuos, pero insistiu en que a satisfacción profesional e a posibilidade de construír unha vida no campo compensan as dificultades. Tamén puxo o acento na necesidade de que quen traballan no sector reivindiquen o seu valor social e económico. A súa intervención buscou motivar ao grupo e ofrecer unha visión práctica do día a día nunha explotación moderna.
O nacemento da escola chega nun contexto de envellecemento do tecido gandeiro e perda de poboación en moitas zonas rurais, unha situación que organizadores e administracións pretenden combater con formación e creación de emprego. A profesionalización, a transmisión de técnicas e a mellora da comercialización aparecen como ferramentas para aumentar a rendibilidade das explotacións e atraer a novas xeracións. Os promotores confían en que o proxecto actúe como palanca para proxectos empresariais vinculados á gandería extensiva. Ademais, proxéctase como un modelo replicable noutras provincias con características similares.
A primeira promoción servirá ademais como banco de probas para avaliar recursos, contidos e a vinculación entre formación e oportunidades reais de traballo no campo. Os organizadores sinalaron que seguirán de cerca a evolución dos participantes coa intención de axustar o programa en futuras edicións e garantir o seu impacto no territorio. Se a experiencia resulta positiva, a escola podería consolidarse como unha referencia en Galicia para o relevo xeracional nun oficio tradicional que busca adaptarse aos retos contemporáneos. Mentres tanto, a clausura da fase teórica e o inicio das prácticas marcarán as próximas metas deste proxecto en Ourense.
