Ebbaba Hameida, xornalista de RTVE e membro de Reporteros sin Fronteras, pechou a segunda xornada do IX Foro «As mulleres que opinan son perigosas» o sábado 14 de marzo no Teatro Principal de Pontevedra, onde defendeu que o dereito a opinar constitúe unha afirmación da propia vida e unha vía cara á autonomía. A intervención de Hameida enmárcase nun encontro dedicado a desmontar estereotipos sobre as mulleres desde múltiples perspectivas. O debate buscou tamén reclamar maior pluralidade de voces nos espazos públicos e feministas. A xornada reuniu a xornalistas e expertas que examinaron como as narrativas dominantes limitan a presenza e a autoridade feminina.
Durante o seu discurso, Hameida subliñou que expresar unha opinión non é só un exercicio intelectual, senón un acto político que reivindica a titularidade sobre a propia existencia. A xornalista ofreceu o seu testemuño como ilustración do por que esas voces importan, e reivindicou o papel das comunicadoras en contextos de conflito e violencia. Na súa intervención destacou a responsabilidade ética dos medios para incluír perspectivas diversas e evitar o paternalismo informativo. A clausura coincideulle con mesas que abordaron desde o xornalismo local ata a representación afectiva e sexual nos medios.
Nacida nun campo de refuxiados en Argelia, Hameida recorreu á súa traxectoria persoal para denunciar os clichés que pesan sobre as mulleres de países non europeos. Criticou o trato condescendente ou a lectura de «relativismo cultural» que algúns medios occidentais aplican a realidades complexas, e puxo en cuestión lecturas simplistas sobre símbolos como o velo. Lembrou que quen vive baixo presións sociais ou ameazas non pode ver esas discusións como meros exercicios académicos. Advertiu que a falla de diversidade nos debates feministas empobrece a reflexión e deixa fóra experiencias que requiren protección e visibilidade.
A xornalista defendeu ademais a especificidade do relato feminino en zonas de conflito: explicou que cando as mulleres informan sobre unha guerra cambian as prioridades do relato, pasando de mapas e materiais bélicos ás historias humanas que acontecen nos campos de refuxiados e nas propias comunidades afectadas. Citou como exemplo a cobertura de Gaza, onde, afirmou, as voces femininas achegan detalles sobre o sufrimento civil que adoitan quedar ocultos en narrativas dominadas por análises estratéxicas. O seu argumento foi que esa ollada contribúe a unha comprensión máis completa do impacto da violencia.
Andrea Proenza, que tamén participou na xornada, situou no centro da súa intervención as narrativas románticas que, ao longo do tempo, contribuíron á suxeición das mulleres. A partir do seu libro sobre o desexo amoroso expuxo como a literatura e o cine simplificaron as relacións e estableceron parámetros nos que o matrimonio, a maternidade ou o éxito sentimental mídense en termos de logro ou fracaso. Proenza insistiu en que as redes sociais amplificaron estas expectativas, transformando o íntimo nun resultado público susceptible de avaliación constante.
A xornalista e presentadora Helena Resano participou tamén nas mesas e compartiu reflexións sobre o exercicio do poder nas redaccións, a necesidade de políticas internas que garantan igualdade e a importancia de formar a xoves profesionais en enfoques inclusivos. O foro, ademais das charlas principais, abordou cuestións contemporáneas como o tecnocapitalismo, a intelixencia artificial e a saúde mental, e dedicou espazo á análise do xornalismo musical e local como territorios onde tamén se reproducen estereotipos.
O ambiente no Teatro Principal foi de atención crítica e diálogo, cunha resposta notable do público local que encheu varias sesións ao longo do sábado. Organizadoras e asistentes coincidiron en que este tipo de foros serven para poñer en común experiencias e converter testemuños persoais en propostas de cambio institucional. A programación, dixeron, persegue non só analizar problemas senón plantexar medidas concretas para que as redaccións sexan máis representativas e sensibles á pluralidade.
Na súa intervención final Hameida apelou á necesidade de abrir espazos de decisión e de palabra a mulleres de procedencias diversas, porque só así se poderá construír un discurso público máis xusto e realista. Reclamou que as conversas feministas incorporen urxencias distintas e que os medios traballen para protexer quen se arriscan ao alzar a voz. O foro continuará en próximas sesións coa intención de manter o impulso xerado e traducir o debate en prácticas que modifiquen rutinas profesionais e culturais.
