CONTIDO:
Rúa convertida en río na localidade gaditana de Grazalema tras o paso da borrasca Leonardo. / Joaquín Corchero / Europa Press
Entre outubro e febreiro, España viviu o impacto de ata 16 borrascas de grande impacto. De todas elas, polo menos unha decena ocorreron en apenas un mes e medio. Segundo apunta unha análise liderada por un panel internacional de expertos, e liderada pola plataforma 'World Weather Attribution', a chegada de tantos frentes seguidos e, sobre todo, a súa intensidade están moi relacionadas co impacto do cambio climático na rexión. Os modelos indican que o quentamento global non só alimentou o tren de borrascas deste último inverno senón que, ademais, aumentou ata un 36% a intensidade das choivas torrenciais. Os expertos afirman que este fenómeno, lonxe de quedar só nunha anécdota, causou preto de 50 falecementos, miles de desprazados e danos valorados en millóns de euros en España, Portugal e Marrocos.
A análise corrobora a información proporcionada por entidades como a Axencia Estatal de Meteoroloxía (AEMET) e confirma que o tren de borrascas dos últimos meses se explica, en gran medida, por un patrón atmosférico caracterizado polo debilitamento do vórtice polar, un sistema de altas presións sobre Groenlandia e un desgaste do anticiclón das Azores. A suma destes factores foi o que acabou desprazando o río habitual de borrascas cara ao sur de Europa e, máis concretamente, cara ao Mediterráneo. Os científicos afirman que este fenómeno, se ben non está directamente relacionado co cambio climático, si podería terse visto influído por este proceso. Sobre todo tendo en conta que, por exemplo, os modelos indican que "as tormentas se viron potenciadas por ríos atmosféricos que extraeron humidade dunha vaga de calor mariña severa que está a ter lugar no Atlántico".
A análise, baseada en simulacións climáticas, calcula que o cambio climático aumentou un 11% a intensidade das precipitacións derivadas das borrascas destes últimos días. Tamén se estima que os días de choivas extremas aumentaron entre un 30% e un 36% no conxunto do Mediterráneo, incluíndo España, Portugal e Marrocos. Dito doutra maneira, segundo constata este estudo, se non fose polo quentamento global e polo aumento mundial da temperatura, as choivas deste último inverno non terían sido tan torrenciais nin tan destrutivas como se observou en episodios como a borrasca Leonardo. O informe lembra que durante ese episodio, ocorrido a principios de febreiro, en concellos como Grazalema, en Andalucía, choveu en poucos días o que normalmente chove nun ano enteiro.
Os científicos afirman que o "dramático aumento das precipitacións extremas" vivido nos últimos meses é, en gran parte, "atribúbel ao quentamento global provocado polos humanos". "Este estudo confirma que a atmosfera máis cálida creada polas nosas emisións colectivas de carbono está a dar lugar a un patrón de precipitacións máis extremas e intensas", afirma David García-García, experto en Observación da Terra e Estudos Climáticos da Universidade de Alicante. "Estes datos deberían ser unha advertencia. Sabemos que unha atmosfera máis cálida contén máis humidade, polo que, canto máis carbono emitamos, máis perigoso será o escenario de tormentas invernais como estas", engade, nesta mesma liña, Clair Barnes, experta do Imperial College de Londres.
Segundo explica a investigadora Friederike Otto, unha das maiores expertas do mundo en extremos climáticos, os fenómenos observados nos últimos meses en España encaixan coas advertencias que a comunidade científica leva anos lanzando. "O cambio climático era exactamente isto. Fenómenos que antes eran máis xestionables e que agora se están a converter en desastres potencialmente perigosos", afirma. Coa mesma convicción coa que lanza esta mensaxe, a especialista tamén lembra que non está todo perdido e que aínda "temos as ferramentas e o coñecemento para evitar que isto empeore", pero que, para iso, "necesitamos a vontade" política e social de despregar estas ferramentas climáticas con maior rapidez e a maior escala.
