A noite do sábado na cidade amurallada de Lugo deixou claro que o audiovisual galego volve a mirar á provincia como semilleiro de proxectos que conectan co público e coa crítica. Na gala dos XXIV Premios Mestre Mateo, a produción con guión do rabadés Pepe Coira, Antes de Nós, converteuse na grande triunfadora ao alzarse con nada menos que 13 galardóns, igualando así o récord histórico na cita que ata agora ostentaba Dhogs, de Andrés Goteira. Pola súa banda, a película de Oliver Laxe, Sirat, obtivo o premio ao mellor largometraxe e outros dous recoñecementos técnicos.
Unha noite para a lucensidade: premios, nomes e emocións
A vitoria de Antes de Nós tivo xestos concretos que explican por que a academia galega decidiu destacar a produción: Pepe Coira repetiu como gañador do premio a mellor guión —segundo ano consecutivo para o rabadés— e o lucense Xoán Fórneas alzouse co galardón a mellor actor protagonista pola súa interpretación. Ademais, a cinta obtivo o recoñecemento a mellor dirección, entregado á directora asturiana que asinou o filme, co que a peza sumou triunfos tanto en categorías artísticas como técnicas.
Na alfombra e na sala respirouse orgullo provincial. Non é casualidade que produtoras e talentos vinculados a Lugo ocupen cada vez máis espazo na industria galega: desde a elección de localizacións ata a presenza estable de actores e técnicos da provincia, o selo lucense converteuse nun valor en alza. A velada deixou, ademais, un momento de reivindicación cultural cando Pepe Coira falou do personaxe central da súa película —unha figura clave na historia de Galicia— e subliñou a humildade do proxecto fronte á magnitude do biografado.
«Fixemos unha película pequena para un home tan grande. Cando escribín este guión aínda non era consciente da grandeza dun tipo como Castelao que tanto loitou para que os poderosos respectasen aos que non o son tanto.»
A gala tamén tivo matices especialmente emotivos. Entre os galardóns lembráronse intérpretes que deixaron pegada no cine galego; a entrega a mellor interpretación masculina de reparto, outorgada póstumamente a Miquel, foi recollida por unha representante visibelmente conmovida. As súas palabras resonaron no auditorio:
«Miquel deixounos moi pronto e hoxe estaría inmensamente feliz de celebrar esta profesión que tanto amaba.»
Sirat e o recoñecemento internacional que refrenda a gala
Se Antes de Nós acaparaou a maioría dos premios, a outra gran nova veu da man de Sirat, a película do ancarés Oliver Laxe, duplamente nomeada ao Óscar. A cinta logrou o premio máis codiciado da noite, o de mellor largometraxe, e sumou dous galardóns técnicos: mellor música orixinal, para Kangding Ray, e mellor son, para Amanda Villavieja. Son recoñecementos que poñen en valor non só a dirección e o guión, senón tamén o apartado sonoro e musical, cada vez máis relevante nas apostas de autor que buscan exportar o seu linguaxe.
A conquista de Sirat reafirma unha tendencia: as producións galegas que miraron a festivais internacionais volven a casa cun plus de prestixio que a academia local adoita recompensar. Eses éxitos fóra de Galicia alimentan a narrativa interna sobre a madurez do sector e serven de vitrina para técnicos e músicos que, como Kangding Ray ou Amanda Villavieja, asinan traballos que transcenden fronteiras.
Contexto: los Mestre Mateo como termómetro del audiovisual gallego
Os premios
