O Goberno cesou á embaixadora de España en Israel, Ana Sálomon, cuxo relevo foi publicado no BOE este 11 de marzo de 2026, despois de que fora chamada a consultas o pasado 9 de setembro tras un novo enfrontamento co Executivo de Benjamin Netanyahu. A decisión, adoptada na reunión do Consello de Ministros do 10 de marzo e proposta polo Ministerio de Exteriores, deixa a representación española en Tel Aviv provisionalmente a cargo dunha encargada de negocios. Fontes diplomáticas explicaron que a medida responde á escalada de tensións bilaterais derivada das críticas mutuas e de decisións políticas controvertidas en Madrid e Xerusalén. O cesamento obriga agora ao Goberno a decidir cando e a quen nomeará para recuperar a representación ao máis alto nivel.
O decreto publicado no BOE recolle que o cesamento prodúcese «a proposta do ministro de Asuntos Exteriores, Unión Europea e Cooperación, e previa deliberación do Consello de Ministros», e leva a rúbrica que corresponde ao Rei. O Executivo agradeceu por escrito «os servizos prestados» pola embaixadora, que ocupaba o posto desde xullo de 2021. Desde o Ministerio de Exteriores subliñaron que a marcha administrativa efectúase seguindo o procedemento habitual para este tipo de relevos na carreira diplomática. Non obstante, o contexto político no que se produce engade unha carga simbólica á decisión.
A chamada a consultas en setembro tivo lugar despois de que o Goberno español denunciase o que cualificou de «acusacións calumniosas» contra España e criticase medidas adoptadas por Israel que afectaron a ministras do Executivo, en concreto a Yolanda Díaz e Sira Rego, segundo explicaron entón fontes oficiais. Aquela crise enmarcouse na resposta de Madrid á situación en Gaza e na posición do presidente do Goberno, Pedro Sánchez, que anunciara unha batería de medidas diplomáticas para intentar frear o que denominou un posible «xenocidio». A chamada a consultas da embaixadora foi a reacción máis visible de España, mentres que Israel recurrera en distintas ocasións a convocatorias da súa propia representación en Madrid.
Co cesamento de Sálomon permanece á fronte da misión unha encargada de negocios, na mesma escala que a representación que actualmente mantén Israel en España, encabezada pola encargada de negocios Dana Erlich. Israel, pola súa parte, non ten embaixador acreditado en Madrid desde a saída de Rodica Radian-Gordon en 2024, cando foi chamada a consultas tras o recoñecemento español do Estado palestino. A ausencia de embaixadores permanentes en ambos países deixou nunha situación de paridade mínima o nivel de relación diplomática entre Madrid e Xerusalén.
A traxectoria de Sálomon á fronte da embaixada incluiu varias ocasións nas que foi requirida pola diplomacia israelí en protesta por declaracións de responsables españois, segundo fontes do ministerio. Nomeada en xullo de 2021, o seu mandato coincidiu con anos especialmente convulsos na política exterior relacionada co conflito palestino-israelí e con episodios de tensión por posicións públicas de distintos membros do Goberno español. A acumulación de episodios de protesta bilateral acabou por precipitar unha revisión da presenza diplomática ao máis alto nivel.
O ministro José Manuel Albares propuxo o cesamento e o Goberno someteuo á deliberación do Executivo, que o aprobou o martes previo á súa publicación oficial. No Palacio de la Moncloa e en Exteriores sinalaron que manter unha encargada de negocios permite conservar a comunicación diplomática e os servizos consulares sen a presenza da máxima representación. Fontes gobernamentais sinalan ademais que a decisión non impide o diálogo por canles diplomáticas, aínda que sí supón un xesto político relevante na relación bilateral.
A saída da embaixadora plantexa agora a necesidade de determinar se e cando España nomeará un novo xefe de misión en Tel Aviv para normalizar a relación ao nivel que existira até hai meses. Nos despachos diplomáticos valórase a posibilidade de manter a representación a cargo da encargada de negocios ata que se produza un viraxe na política bilateral ou ata que se dean condicións políticas máis propicias para un relevo. O proceso de selección e aprobación dun novo embaixador requerirá ademais os trámites habituais na Administración e a vontade política do Executivo.
A crise entre Madrid e Xerusalén segue a ser un asunto delicado na axenda internacional do Goberno e alimenta o debate político interno sobre a posición de España respecto do conflito palestino-israelí. O cesamento de Sálomon é, en calquera caso, a medida máis contundente adoptada por agora polo Executivo dende o recoñecemento do Estado palestino en 2024 e confirma a existencia dun distanciamento que tardará en recompoñerse. As próximas semanas permitirán coñecer se ambas capitais optan por unha desescalada diplomática ou se a paridade no nivel de representación se mantén por máis tempo.
