O Xulgado de Instrución número 20 de Barcelona denegou a petición de medidas cautelarísimas formulada pola fundación Abogados Cristianos para paralizar a eutanasia da moza parapléxica de 25 anos, coñecida como Noelia, cuxa intervención estaba prevista para mañá tras meses de pleitos. A organización reclamou que se obrigase á moza a recibir tratamento psicolóxico e psiquiátrico antes de calquera actuación médica, pero o xuíz considerou que non era competente para adoptar esa resolución.
O rexeitamento xudicial e os feitos que o rodean
A solicitude da entidade ultraconservadora chegou ao Xulgado do Penal con carácter de urxencia: pedían medidas cautelarísimas para impor unha avaliación e tratamento en saúde mental previos á autorización do procedemento. O tribunal, con todo, rexeitou a petición ao entender que non correspondía a esa instancia dirimir sobre a materia plantexada. Á falta de recurso inmediato, a data programada para o procedemento mantense.
O caso leva máis dun ano e medio nos tribunais desde que o pai de Noelia interpuxo un recurso que freou temporalmente a tramitación. Segundo a versión que difundiu a organización recorrente, a moza obtivo un recoñecemento de discapacidade do 67% por enfermidade mental e, tras un intento de suicidio, quedou en cadeira de rodas, circunstancia que elevaría ese porcentaxe ata o 74%. Eses datos son invocados polos seus defensores para cuestionar a «capacidade de decisión» e a ausencia de tratamentos previos.
A propia fundación asegurou ademais que a muller «non está seguindo ningún tratamento psicolóxico ou psiquiátrico» neste momento. Desde a sede de Abogados Cristianos adiantaron que, se non logran a suspensión, plantearán iniciativas lexislativas para introducir protocolos obrigatorios en saúde mental antes de autorizar unha eutanasia.
«Estamos ante un baleiro legal gravísimo: ofrécese o suicidio sen ter intentado curar», asegurou a presidenta da organización, Polonia Castellanos, que engadiu que o Estado debe garantir «todas as alternativas de vida» antes de autorizar unha morte asistida.
Saúde mental, lei da eutanasia e baleiros lexislativos
A discusión que abre este caso non é nova en España. A lei da eutanasia, aprobada nos últimos anos, estableceu un marco para que as persoas con padecementos graves e sufrimento intolerable accedan á morte asistida, con controis médicos e comités avaliadores. Non obstante, a regulación deixou un terreo gris cando se trata de pacientes cuxa pena principal se atribúe a trastornos mentais crónicos: a normativa exixe garantías e avaliacións, pero non contén protocolos uniformes e obrigatorios específicos para estes supostos.
Ese baleiro é o que sinalan colectivos como Abogados Cristianos: o seu diagnóstico é que a norma non protexe axeitadamente ás persoas con patoloxías psiquiátricas e que, na práctica, poderíase autorizar unha eutanasia sen ter explorado todas as vías terapéuticas. Os seus críticos, en cambio, recordan que a lei contempla salvagardas —dous informes médicos independentes, períodos de reflexión e a intervención de comisións— e sosteñen que a decisión individual, debidamente acreditada, debe respectarse.
En Galicia, onde a cuestión da morte asistida xerou debates especialmente intensos no seu paso polos parlamentos autonómico e nacional, asociacións sanitarias e colectivos de pacientes reivindican criterios clínicos claros que eviten arbitrariedades. A comunidade mantén ademais unha sensibilidade pública marcada pola influencia da Igrexa e por unha tradición asociativa forte, factores que alimentaron tanto a crítica como a defensa da lei.
