A adhesión do sindicato O’Mega ao acordo coa Xunta e o Sergas desconvocou a folga indefinida de médicos de Atención Primaria que comezou o 2 de marzo. Tras semanas de folga e miles de citas aprazadas, o pacto inclúe límites nas axendas, cambios retributivos e unha revisión dos Puntos de Atención Continuada —os PAC— cuxa implantación se extenderá entre xuño e outubro de 2026, con seguimento trimestral.
Puntos clave do acordo e a súa aplicación práctica
O eixo central do pacto é a limitación efectiva a 30 actos asistenciais diarios nas axendas ordinarias dos médicos de familia, pediatras e odontólogos. A medida pretende reducir a sobrecarga e recuperar tempo para a atención clínica, unha demanda reiterada nas consultas saturadas de Galicia. O sindicato O’Mega sostén que ese teito será a base para avanzar cara consultas de 10 minutos e aliviar a presión diagnóstica e burocrática.
Con todo, a sobredemanda non desaparece cun número: o acordo prevé mecanismos de absorción para os pacientes que quedaren fóra do cupo. Estas axendas de sobredemanda cubriranse con actividade extraordinaria fóra da xornada ordinaria, e a Xunta insiste en que se manterá a asistencia urxente. Na práctica, será crucial como se organicen estas contingencias en áreas metropolitanas como Vigo e en comarcas rurais con plantillas exiguas.
«A ferramenta esencial para rebaixar a sobrecarga asistencial e recuperar tempo clínico», segundo O’Mega.
O calendario pactado plantea unha aplicación progresiva: desde o 15 de xuño ata o 30 de outubro de 2026 haberá que adaptar axendas, equipos e circuítos asistenciais. Ademais da limitación diaria, o acordo recolle un cambio retributivo: a redución paulatina do umbral para cobrar a xornada complementaria especial, que pasa de 160 a 140 horas este ano, a 130 en 2027 e a 122 a partir do 1 de xaneiro de 2028. Tamén se contempla un marco de voluntariedade incentivada para as gardas en Atención Primaria e nos PAC, previsto para o segundo trimestre de 2026.
Antecedentes e por que importan os PAC en Galicia
Os Puntos de Atención Continuada foron un foco de tensión crónico na comunidade. Reforzalos é especialmente sensible en Galicia, onde a dispersión poboacional, o envellecemento e a falta de renovación xeracional fan que moitos PAC funcionen ao límite. O pacto obriga a definir novos criterios de cálculo da xornada con efectos retroactivos desde o 1 de xaneiro de 2026 e abre a posibilidade de revisar anualmente os plans funcionais para determinar se é necesario reforzar plantillas.
O matiz veu na negociación: mentres O’Mega esixe a posibilidade de incrementar efectivos cando a presión asistencial suba máis dun 30%, a Xunta subliña que a revisión anual se implantará a partir de 2027 e estará condicionada polos recursos dispoñibles. É un exemplo de como coinciden diagnósticos distintos sobre o problema, pero difiren nos tempos e no alcance da resposta.
Aínda que o conflicto se centrou na limitación de pacientes e nas gardas, cómpre situalo nun percorrido máis longo de reclamacións. Non é a primeira vez que a Atención Primaria galega convoca folgas por precariedade horaria, falta de plantillas e burocracia. Centros de saúde emblemáticos en Vigo, como o de Nicolás Peña, foron escenario de peches parciais e cambios de calendario que ilustran a tensión entre demanda asistencial e recursos humanos.
Repercusiones inmediatas e o reto de converter o papel en práctica
A folga queda desconvocada tras máis de tres semanas de protesta que, segundo a Xunta, supuxeron a suspensión de 72.124 consultas en centros de saúde desde
