O Parlamento galego deixou onte sen efecto a proposta do BNG para designar ao adxunto da valedora do pobo cando a Comisión de Peticións rexeitou ao candidato nunha votación celebrada na Cámara. A iniciativa do Bloque, que propoñía ao profesor de Dereito Administrativo Fernando de Abel, non logrou o apoio suficiente ante a oposición do PPdeG, que alegou falta de neutralidade e conflitos de interese. A decisión, tomada o 14 de marzo de 2026 en Santiago, obriga a reactivar desde cero o procedemento de nomeamento.
O resultado, que era previsible tras as manifestacións previas do grupo popular, produciuse tras dúas votacións ponderadas na comisión que impediron o avance da candidatura ao contar o PPdeG con maioría absoluta. O PSdeG optou pola abstención, o que desactivou unha alternativa de consenso e, segundo o deputado socialista presente, deixou fóra do diálogo á terceira forza do hemiciclo. Tras a votación, acordouse que a tramitación se reiniciará para buscar outra proposta que cumpra os requisitos esixidos.
Dende o Goberno autonómico algunhas voces xustificaron a postura do PP por considerala unha cuestión de forma e fondo. O presidente Alfonso Rueda sostivo que este tipo de nomeamentos requiren consenso e criticou que o BNG rexistrase a candidatura sen aviso previo aos demais grupos, subliñando que o esperado para cargos deste perfil é «imparcialidade». Os populares sosteñen que a afiliación e a actividade pública do aspirante en asociacións ecoloxistas cuestionan esa neutralidade.
O BNG, pola súa banda, cualificou o rexeitamento de veto político e acusou ao PPdeG de romper un acordo institucional. A vicevoceira nacionalista Olalla Rodil defendeu a traxectoria do candidato, que segundo ela suma décadas de ensino, investigación e asesoramento en dereito público en áreas como urbanismo e medio ambiente, e sostivo que impedir a súa elección é negar o pluralismo social que existe en Galicia. Os nacionalistas ademais insistiron en que a proposta cumpría cos requisitos legais para o cargo.
A resposta do PP chegou con dureza dende a bancada da dereita. A secretaria xeral do partido en Galicia e deputada, Paula Prado, acusou o Bloque de tentar impoñer unha candidatura sen buscar o consenso necesario e defendeu que o adxunto á valedora debe axustarse a un perfil institucional e á imparcialidade que esixe a institución. Prado negou que o seu partido houbese vetado ao candidato por razóns políticas e afirmou que o que pesou foi a forma en que se presentou a proposta.
O deputado do PSdeG que interveu na comisión, Aitor Bouza, criticou que os socialistas, como terceira forza na cámara, quedasen ao marxe das conversas para renovar a institución e advertiu de que, pola dinámica seguida, a renovación pode quedar bloqueada. Miguel Santalices, presidente do Parlamento, adiantou que o rexeitamento obriga a reabrir o proceso e que se buscarán fórmulas para retomar a tramitación con novas candidaturas ou acordos entre os grupos.
A valedora do pobo, María Dolores Fernández Galiño, foi reescollida recentemente co apoio dos nacionalistas, o que engadiu tensión á pugna polo adxunto. O BNG afirmou que rexistrou a candidatura de De Abel semanas atrás e falou dun erro técnico nos trámites, mentres que o PP denunciou molestias polas formas e por non terse sido informados con antelación dunha proposta que, ao seu xuízo, afectaría a credibilidade da institución.
O perfil profesional de De Abel, catedrático en dereito administrativo e vinculado a asuntos de medio ambiente e urbanismo, foi subliñado polo Bloque como aval da súa idoneidade. Os populares, en cambio, denunciaron a súa participación en colectivos como Adega e o seu posicionamento en debates de actualidade —especialmente sobre o desenvolvemento eólico— como incompatibles cun cargo cuxo cometido exixe separación de intereses e neutralidade ante conflitos de políticas públicas.
No mesmo pleno, o portavoz do PPdeG aproveitou para celebrar outra noticia que vinculou á xestión do Executivo autonómico e para reprobar ao BNG a súa actitude noutras iniciativas: Alberto Pazos celebró a concesión de 24,7 millones de euros do Perte de Descarbonización Industrial para o proxecto de Ence en As Pontes e criticou os cambios de criterio que, segundo el, chegan desde o nacionalismo. Este rifirrafe evidencia a dificultade de acadar acordos amplos no Parlamento galego e presaxia novas roldas de negociacións antes de que a institución avance na designación do adxunto.
