O presidente do Goberno de Canarias, Fernando Clavijo, advertiu este martes no Debate sobre o estado da nacionalidade, celebrado en Santa Cruz de Tenerife, que o Arquipélago afronta unha fase de risco pola inestabilidade internacional e a perda de certezas. Na súa intervención inicial, o líder autonómico fixou o prazo da XI Lexislatura como marco para acadar acordos que permitan afrontar problemas estruturais como a financiación, a débeda e a reforma do marco fiscal. Clavijo pediu ás forzas políticas «reflexión colectiva» e unidade para que Canarias non perda peso ante os cambios xeopolíticos que atribúe á chegada de Donald Trump á Casa Blanca. A mensaxe buscou deixar claro que a urxencia non é só local senón tamén consecuencia dun entorno global adverso.

O presidente enumerou catro eixos sobre os que esixiu pactos: a revisión da financiación autonómica, a condonación ou reestruturación da débeda histórica do Arquipélago, a concreción do novo marco financeiro plurianual e a posta en marcha efectiva do denominado «decreto Canarias». Clavijo subliñou que, aínda que non se pode elixir o momento para gobernar, si é posible decidir as solucións e priorizou a procura de consensos para afrontar esos asuntos. Reclamou ademais a implicación de todas as forzas representadas no Parlamento para converter esas prioridades en políticas operativas durante o mandato.

Ao situar as súas demandas no mapa internacional, o presidente sinalou que o actual contexto xeopolítico alterou regras ata ahora asumidas e que a guerra en Oriente Próximo e as tensións con Irán aumentan a incerteza. Desde a súa perspectiva, a Unión Europea está a mostrar dificultades para articular un posicionamento común que protexa territorios ultraperiféricos como Canarias. Nese escenario, advertiu, as Illas deben loitar para non perder o estatus de rexión ultraperiférica (RUP) que lles confire compensacións e fondos específicos. A combinación de riscos internacionais e a debilidade das respostas comunitarias, dixo, obriga a extremar a acción política e a negociación.

CONTENIDO PATROCINADO

Salado Golf & Beach Resort

Descubre la oportunidad de inversión más exclusiva del Caribe. Villas de lujo con retorno garantizado del 12% anual en Punta Cana.

Conoce más →

Clavijo tamén criticou a situación política en Madrid, onde, segundo el, a incapacidade do Goberno central para aprobar Orzamentos e a crispación parlamentaria dificultan a adopción de medidas que beneficien a Canarias. Alertou de que a polarización e o predomino do relato sobre o acordo priva á autonomía de respostas rápidas e eficaces. Por iso apelou a que o Executivo rexional intensifique a interlocución co Estado para garantir transferencias e compensacións. A coordinación co Goberno nacional, engadiu, resulta clave para avanzar nos puntos que plantexou.

No plano social e económico, o presidente reclamou medidas concretas para mellorar os salarios, respaldar aos traballadores autónomos e promover o acceso a unha vivenda pública asequible. Planteou como prioridade abordar o reto demográfico mediante políticas que fagan que a poboación se fixe nas zonas menos poboadas, a través da súa proposta «Canarias de los 15 minutos», que pretende que todos os residentes teñan acceso aos servizos básicos nun cuarto de hora. Ao seu xuízo, estas iniciativas van da man dunha revisión do Réxime Económico e Fiscal (REF) para diversificar a economía canaria e reducir a súa vulnerabilidade.

Na súa intervención, o presidente recorreo ao argumento do «modo canario»: negociar e pechar acordos non é signo de debilidade senón de fortaleza institucional. Insistiu en que a XI Lexislatura, que culminará o 30 de maio de 2027, debe aproveitarse para transformar compromisos en políticas públicas que favorezan a cohesión social e o desenvolvemento económico. Reclamou aos grupos parlamentarios que prioricen a xestión sobre a confrontación e puxo o acento na responsabilidade compartida para levar a bo porto iniciativas complexas como a condonación de débeda ou a reforma do marco financeiro.

Fontes parlamentarias consultadas por este diario subliñan a dificultade de traducir o discurso en acordos rápidos, especialmente en asuntos que requiren negociación co Estado e a Unión Europea. A condonación da débeda ou a modificación do REF implican interlocucións multilaterais e prazos que poden exceder o calendario autonómico. Non obstante, no Parlamento valórase que Clavijo marcou unha folla de ruta clara, o que pode obrigar a cuantificar propostas e fixar prazos concretos para a súa tramitación.

O presidente pechou a súa intervención apelando á responsabilidade colectiva ante un contexto internacional e europeo que, ao seu xuízo, esixirá esforzo adicional ás Illas para manter dereitos e incentivos pola súa condición ultraperiférica. Coa mirada posta nos próximos exercicios orzamentarios e na negociación con Madrid e Bruselas, insistiu en que Canarias non pode permitirse a inacción. O desafío, concluíu, é converter a advertencia en políticas que protexan o modelo socioeconómico do Arquipélago e garantan o seu futuro nun mundo máis incerto.