Un cento longo de extraballadores da histórica conserveira viguesa Bernardo Alfageme volveron poñer sobre a mesa unha reclamación que parecía arquivada: tras pechar a vía xudicial co concurso definitivamente concluído en abril de 2025, piden ao Concello de Vigo que lles ceda parte do aproveitamento urbanístico do solar de Bouzas para poder facer fronte aos 5,3 millóns de euros que aínda lles adebendan entre salarios e outras débedas laborais. A misiva, fechada o pasado 13 de marzo, solicita unha reunión co alcalde Abel Caballero e anuncia mobilizacións se non hai avances.
A reclamación e os feitos
Hai dezaséis anos que a factoría pechou as súas portas. O que foi unha das empresas máis prósperas de Vigo rematou en quebra, e os traballadores arrastran desde entón unha débeda que, por persoa, oscila entre os 5.071 euros e case 220.000. A cara visible da asociación que agrupa aos extraballadores é Ángel Sanz Domínguez, 71 anos, antigo xefe de vendas, e o seu asesor legal o avogado vigués Tomás Santodomingo.
Intentaron a vía concursal: personáronse como acredores e asistiron á liquidación de bens sen recibir compensación algunha, salvo o percibido do Fogasa. Á frustración pola falta de recursos recuperados súmase a sorpresa ante unhas costas administrativas que, segundo denuncian, acabaron por devorar unha parte importante do patrimonio dispoñible: os honorarios dos administradores concursais ascenderon en total a 2,4 millóns, e os traballadores sosteñen que, ao final do proceso, non recibiron
«nin un céntimo»
Con a vía xudicial pechada —o procedemento declarouuse definitivamente concluso en abril de 2025— a asociación reavivou a alternativa urbanística que xa planteara en anos anteriores. Na carta dirixida ao rexedor expoñen a súa proposta: que o Concello lles adjudique o 10% do aproveitamento do solo da antiga conserveira en Bouzas para que, a través dunha asociación sen ánimo de lucro, poidan promover vivendas de protección oficial que permitan obter fondos para saldar as débedas.
Un patrimonio no centro do conflito
O solar da antiga Alfageme ocupa un lugar sensible en Bouzas, barrio con forte identidade mariñeira e con patrimonio industrial ligado á economía conserveira de Vigo. En 2010 o pleno municipal aprobou por unanimidade un compromiso para ceder as plusvalías derivadas da recalificación dese solo; naquel momento estimáronse arredor de 26 millóns de euros. A falta de execución efectiva, a proposta dos extraballadores parte desa promesa orixinal.
A xestión do expediente, con todo, foi atopando obstáculos. Nos últimos meses a Xunta esixiu unha tramitación máis rigorosa desde a perspectiva da protección do patrimonio cultural, o que obrigou a revisar estudos e a adiar decisións. Ademais, a Xerencia de Urbanismo informou en 2024 de que a única fórmula viable para unha cesión gratuíta sería a favor dunha entidade sen ánimo de lucro e coa finalidade expresa de construír vivenda de promoción pública, condición que a asociación cumpriu constituíndose formalmente en maio de 2025.
A referencia administrativa concreta é o área de reparto ARC‑SUNC 237 CAMIÑO BARCIELA‑ESTURÁNS‑TOMÁS ALONSO, e a petición rexistrada solicita expresamente esa porción equivalente ao 10% do aproveitamento tipo de solo urbano non consolidado que corresponde ao Concello.
Opcións, riscos e próximos pasos
En termos prácticos, a operación non é sinxela. Tomando como referencia a valoración de 2010 —os 26 millóns— o 10% suporía uns 2,6 millóns