lunes, 16 de marzo de 2026 | Galicia, España
ÚLTIMA HORA A gala dos Oscar 2026, en directo: Paul Thomas Anderson consegue a súa primeira estatueta
Galego Castelán

En desenvolvemento: a 'sinfonía Granadina' de Lalo

En desenvolvemento: a 'sinfonía Granadina' de Lalo

Os últimos acontecementos relacionados con 'sinfonía granadina' lalo xeraron un intenso debate na opinión pública. Analistas e especialistas coinciden en sinalar que nos atopamos ante un punto de inflexión que podería marcar o rumbo dos vindeiros meses.

Os detalles que foron xurdindo revelan unha situación complexa que require unha análise detallada. Foi unha nena prodixio de libro, coa vantaxe de que coas novas tecnoloxías a súa fama medrou coma a escuma. Por iso, e pola cantidade de certames nacionais e internacionais que foi gañando desde entón, hoxe con 22 anos grava para Deutsche Grammophon e é dirixida polo mestre Antonio Pappano coa Chamber Orchestra of Europe, o que xa dá idea de que o seu camiño foi guiado con sabedoría e acerto. A mágoa é que nós tardásemos tanto tempo en ver á violinista granadina en Sevilla e dentro dunha xira europea. Ségue(nos) pasando como con outro granadino ilustre, Heras-Casado, a gran batuta actual de Bayreuth, e de moitos outros certames e primeiras orquestras, e aquí a Sevilla só veu coa OJA, unha gran orquestra, pero non profesional, senón de mozos. Dueñas traía a 'Sinfonía española' de Lalo, unha obra (non hai acordo se sinfonía, concerto ou que) que á súa vez é discutida pola súa calidade a favor do seu virtuosismo extremo (estivo dedicada e estreouna Pablo Sarasate) e que nas mans da granadina se nos antollaba como obra mestra, porque conseguiu sacarlle todo o que de española e granadina, se nos apuran, ten. É máis, a obra arrinca coa forza dos metais e inmediatamente, e Dueñas recén saída, sen afinar como parece preceptivo, atópase ante un movemento que xa presenta unha pasaxe endemoñada, cun sobreagudo que cravou ao quedar soa a escasos segundos de comezar, expondo nela a cabeceira do tema e repetíndoo unha oitava máis arriba. Parece que a obra lle deu á violinista grandes alegrías na súa trepidante carreira e ténaa como unha obra fetiche. E quizais, por moi ilusorio folclore español que queiramos, a obra ten uns requiebros (tresillos, por exemplo) e cadencias frixias que a lembran, como tamén os ritmos de habanera ('Carmen' estreouse un mes despois que a 'Sinfonía'), e xa puidemos detectalos na exposición do segundo tema, cuxo substrato mantén este ritmo. Aquí Dueñas soubo destacar o carácter enérxico do ritmo/tema inicial, en especial cando entra a orquestra, que a solista debe repetir en 'appassionato'. Pois si, vaille que nin pintado, igual que o tema lírico. O 'Scherzando' que seguía mantiña a vivacidade anterior sobre un ritmo de xota ou seguidilla, que a solista soubo xestionar, xa que é un 'tempo' no que pode ir moi libre e no que a moza podía moverse con moita fluidez. O 'Intermezzo' propón un inicio como o do principio, picado ao unísono en toda a orquestra, pero cun desenvolvemento que parece máis libre, como máis improvisado, no que notamos eses pianísimos case susurrados, que non tardarán en contrastar coas dinámicas máis fogosas. A melodía no violín parece como cantada e cun peculiar carácter andaluz (non podemos esquecer que é granadina), sobre unha base de habanera. Os contrastes de volume serviron para que admirásemos outra das súas cualidades: a facilidade que ten para moverse por dinámicas cambiantes (e a que velocidade). Tamén destacou a execución de enormes saltos interválicos que acadaban novamente o sobreagudo, pero como unha célula repetida xunto con outras pasaxes de virtuosismo exuberante. Parece obvio, pero para acadar estes niveis necesítase unha técnica soberbia -que a ten-, pero que conseguiu camuflala, de xeito que parece algo natural ou ao alcance de calquera violinista. Pero non é así. No 'Andante' puidemos oír á violinista máis expresiva, máis evocadora ou dramática, á vez que a de canto máis xitano, tamén na tonalidade menor, aínda que esta é a da obra. A verdade é que cando se encamiñaba cara ao extravirtuosístico final, sacaba os seus graves máis carnosos e os seus agudos máis estratosféricos, a unha velocidade significativa. E non é que o seu violín derroche volume (tampouco carece del) ou polo menos desde onde estabamos, pero permitiunos seguila desahogadamente no incrible final ('Rondo-Allegro'), con arpexios vertixinosos interrompidos por trinos espasmódicos nos que a intérprete aínda atopaba tempo para embutir simultaneamente unha nota repetida en pizzicato. Naturalmente, semellante final desatou os aplausos máis acendidos do público, pero parte deste levaba aplaudindo tras cada movemento (cada vez menos público, iso si), sen decatarse de que ao mellor non rematara a obra. Isto non só lle quita calquera valor a eses aplausos, senón que poden resultar ofensivos, dado que a solista pode pensar no pouco que este público frecuenta as salas de concerto e están aí para aplaudir cada vez que a orquestra facía chimpún. Pero tamén é verdade que non había programa de man, nin en papel nin en QR (estaba na páxina do Teatro, pero os que aplaudían non cremos nin que o soubesen nin que lles interesase). Polo menos poderíase proxectar o nome ao inicio de cada movemento, e mesmo o número que ocupaban dentro dos 5 que compoñían a obra (1/5, 2/5, 3/5…). É un luxo posuír por primeira vez ao mestre Pappano no podio do Teatro, e non nos defraudou no que atinxe á súa atenta dirección e cunha orquestra que soaba bastante ben e que así mesmo fixo un traballo maxistral seguindo á granadina. Cambiou tamén o sitio dos violíns II polo dos cellos, e aínda que isto é cada vez máis frecuente, non o é tanto que tamén leve os contrabaixos, que deixaron ao descuberto os metais, non tanto fisicamente senón sonoramente, xa que desde a esquina na que nos atopabamos o primeiro canonazo inesperado levámolo nós. Por fortuna, como toda a orquestra, eran disparos moi afinados e conxuntados, pero os decibelios seguían aí (o son dos contrabaixos compensaría/suavizaría en parte). Pero non me digan que contar co mestre italiano para dirixir as 'Danzas eslavas' op.46 de Dvořák non é un luxo innecesario. Son unhas danzas que nos parecen no estilo de Brahms, pero de resultado rebaixado, ao rebufo destas, e que as podiamos imaxinar en versión para banda de música no quiosco da praza do pobo ou para o concerto checo de aninovo. Esta información, confirmada por fontes próximas ao desenvolvemento dos acontecementos, subliña a importancia de manter unha perspectiva informada sobre o tema.

É importante salientar que este tipo de situacións non ocorren no baleiro. Os antecedentes históricos e o contexto socioeconómico actual xogan un papel fundamental na comprensión completa destes eventos. Expertos na materia sinalaron que a converxencia de múltiples factores creou as condicións propicias para o desenvolvemento actual dos acontecementos.

Desde diferentes sectores alzáronse voces que ofrecen perspectivas variadas sobre o tema. Mentres algúns analistas manteñen unha visión optimista sobre as posibles resolucións, outros advirten sobre os desafíos que poderían xurdir a curto e medio prazo. Esta diversidade de opinións reflicte a complexidade inherente á situación.

Impacto en Galicia
No contexto galego, estes desenvolvementos adquiren unha dimensión particular. A comunidade autónoma, coa súa rica tradición e a súa posición estratéxica no noroeste peninsular, atópase nunha posición única para responder a estes desafíos. As institucións locais, desde a Xunta de Galicia ata os concellos, están a seguir de preto a evolución dos acontecementos.

Análise en Profundidade
Un exame detallado da situación revela múltiples capas de complexidade que merecen consideración. Os expertos consultados identificaron cando menos tres dimensións clave que deben terse en conta ao avaliar estes desenvolvementos.

En primeiro lugar, a dimensión económica non pode ser ignorada. Os mercados reaccionaron cunha mestura de cautela e expectativa, reflectindo a incerteza inherente á situación actual. Os indicadores económicos suxiren que poderiamos estar ante un período de axustes significativos.

En segundo lugar, o aspecto social presenta os seus propios desafíos e oportunidades. A cidadanía demostrou un nivel de implicación sen precedentes, participando activamente no debate público a través de diversos canais. Esta participación cidadá é vista por moitos como un sinal positivo da vitalidade democrática.

Finalmente, a dimensión institucional require especial atención. As organizacións e entidades implicadas están a traballar para coordinar as súas respostas e garantir que se manteña a estabilidade necesaria para navegar estes tempos complexos.

Perspectivas Futuras
Ollando cara adiante, é evidente que os vindeiros meses serán cruciais para determinar o curso dos acontecementos. Os observadores coinciden en que estamos nun momento decisivo que podería definir tendencias a longo prazo.

A capacidade de adaptación e a flexibilidade serán elementos clave para navegar con éxito os desafíos que se aveciñan. Tanto as institucións como a cidadanía deberán manter unha actitude proactiva e estar preparadas para responder a desenvolvementos inesperados.

En última instancia, o resultado dependerá da capacidade colectiva para traballar cara a solucións construtivas que beneficien ao conxunto da sociedade. O diálogo, a cooperación e o compromiso co ben común serán fundamentais neste proceso.

Compartir esta nova

C

Carmen Dorado

Periodista especializada en cultura y sociedad gallega. Colaboradora habitual en medios digitales del noroeste peninsular.