A conselleira de Política Social e Igualdade, Fabiola García, levou esta semana ao Senado a queixa da Xunta pola redución da contribución estatal ao sistema de atención á dependencia en Galicia. Segundo a denuncia, a participación do Goberno central en 2025 situaríase no 32,9%, dous puntos por debaixo do 34,9% rexistrado en 2024, unha merma que, sempre segundo a Xunta, se traduce en recortes efectivos de financiamento nos programas e servizos sociais.
Qué significan los porcentajes: cifras y reclamaciones
Os datos achegados pola conselleira apuntan a unha diminución relativa do peso do Estado no conxunto dos fondos destinados á atención das persoas en situación de dependencia en Galicia. En números absolutos, a Xunta sinala unha diferenza de 250 millóns de euros que non terían sido abonados no último exercicio. Esa fenda, engaden os responsables autonómicos, contribúe a unha débeda acumulada que xa estaría por riba dos 3.000 millóns de euros.
Na súa intervención parlamentaria, Fabiola García foi taxativa:
«Reflicte claramente que o Goberno central está moi lonxe de cumprir a lei, que obriga a financiar o sistema, e aumenta ano a ano a súa débeda con Galicia»
A frase resume a reclamación formal da Xunta: que o Executivo estatal restituír o porcentaxe de contribución e liquide os importes pendentes.
Fontes da consellaría lembraron nos corredores da Cámara alta que o financiamento da dependencia é un asunto que condiciona a xestión diaria de servizos tan sensibles como a atención domiciliaria, as prazas residenciais concertadas e as prestacións económicas vinculadas ao coidado de familiares. Á falta dunha aclaración pública por parte do Ministerio responsable, a Xunta interpreta as cifras como unha retracción que obriga a priorizar partidas e a tensionar o orzamento autonómico.
Impacto en servicios y en las personas dependientes
Galicia, cunha das poboacións máis envellecidas do país, enfronta desde hai anos o desafío de manter unha rede de coidados que permita a miles de familias conciliar e a persoas con dependencia recibir atención axeitada. A redución na achega estatal, segundo os responsables autonómicos, pode complicar a cobertura de prestacións e alongar listas de espera que xa nalgúns casos alcanzan meses.
Os recortes afectan tanto aos servizos profesionais —horas de axuda a domicilio, fisioterapeutas, auxiliares— como ás subvencións a entidades e centros concertados. Nas zonas rurais, onde a dispersión poboacional encarece a prestación, a contención do gasto estatal tradúcese rapidamente en menor oferta. Non é só unha cuestión contable: para quen depende desas axudas, un recorte significa menos horas de atención ou demora na valoración polos equipos de valoración da dependencia.
Non é a primeira vez que o financiamento estatal se converte nun campo de fricción entre a Xunta e o Executivo central. Nos últimos anos as comunidades tiveron que recompoñer plantillas, renegociar concertos e destinar recursos propios para sostentar servizos. En Galicia esa resposta autonómica ten un custo: desprazar partidas de investimento ou aplicar medidas temporais que, na opinión da Xunta, deberían asumir en parte as arcas estatais.
Política, reclamaciones y vías de solución
A denuncia no Senado non é só un xesto político; forma parte dunha estrategia de presión para forzar explicacións e, eventualamente, compensacións. A Xunta pode optar por levar a reclamación a instancias administrativas, buscar fórmulas de mediación ou, se o considera necesario, acudir a vías xudiciais para esixir a regularización das achegas pendentes. Por agora, desde o
