En 2025 finalizaron apenas 88.254 vivendas en España, cifras que sitúan ao sector no seu segundo peor ano desde 2020. A creación de novos fogares ascendeu a 226.000 unidades, polo que a produción de vivenda cubriu aproximadamente un terzo da demanda anual. Os axentes do mercado advirten de que a falta de persoal cualificado, os problemas nos subministros e os estrangulamentos nas redes eléctricas —xunto cunha regulación complexa— frean calquera resposta rápida a un déficit acumulado que xa rolda as 725.000 vivendas.
Un freo palpable na finalización de obras
Os datos do Ministerio de Vivenda confirman que a edificación de novas vivendas en 2025 caeu un 9,8% respecto de 2024. Só 2023 (con 87.565 vivendas) e o terrible 2020 (con 85.535) tiveron cifras comparables. O consenso de analistas e bancos de investimento indica que non hai atisbo dunha reactivación inmediata: entidades como CaixaBank Research sosteñen que «difícilmente veremos niveis de vivenda terminada por encima das 100.000 unidades ao longo deste 2026″, e Bankinter estima que a falta de oferta non se reverterá nun período de tres a cinco anos.
As consecuencias son evidentes en mercados con tensións residenciais. En cidades galegas como Vigo e A Coruña, onde a demanda se concentra en vivenda próxima a nós de emprego, promotores locais recoñecen que os proxectos eternízanse. Nos concellos costeiros da provincia de Pontevedra, a falta de visados e a espera pola conexión á rede eléctrica deixaron promocións paralizadas durante trimestres, segundo fontes consultadas no sector galego.
A foto do problema non é só local: no conxunto do país a industria topouse cun tridente de obstáculos. Os promotores non atopan persoal cualificado, as cadeas de subministro seguen dando bandazos tras a crise das materias primas e a demanda de enerxía —impulsada pola electrificación— choca cunha infraestrutura que necesita investimentos e planificación.
Por que non se constrúe: causas estruturais
Os análisis do sector sinalan varios factores concatenados. Por unha banda, o tamaño medio das empresas construtoras é moi reducido: o 84% destas compañías contan con entre cero e dous empregados, o que limita a súa capacidade para abordar proxectos de maior envergadura ou para multiplicar frentes de obra. Por outra, o peso do sector no emprego caeu até aproximadamente o 7% do total, fronte ao 13% alcanzado en 2008, o que reflicte perda de masa crítica e especialización.
Un estudo recente de ámbito académico alertou ademais de que a construción é o sector con máis vacantes rexistradas en España. Sinalou tamén o envellecemento do cadro de traballadores, o déficit de formación profesional orientada aos oficios do sector e o encarecemento da man de obra: o custo por traballador aumentou un 11,2% entre 2019 e 2023. A isto súmase un alza de preto do 30% nos prezos dos materiais neses mesmos anos, que erosiona marxes e obriga a ralentizar ou redimensionar promocións.
As regulacións urbanísticas complexas e os prazos administrativos prolongados completan o cadro. Promotores, asociacións sectoriais e bancos coinciden en que a falta de solo dispoñible con trámites resoltos é un lastre. Liberar e activar solo público, axilizar licenzas e revisar plans urbanísticos son receitas recorrentes, pero a súa implementación adoita ser lenta e depende de múltiples administracións, desde concellos ata comunidades autónomas.
Repercusións e que se pode facer a curto e medio prazo
O efecto inmediato deste déficit é o encarecemento do acceso