Un equipo de psicólogas do Hospital Ribera Polusa e da clínica Santo Domingo, coordinado por Belén Vázquez, advirte que a perimenopausa —a fase de transición antes da menopausa— adoita ser máis complexa e angustiosa para moitas mulleres que a propia menopausa. O diagnóstico e a atención psicolóxica son fundamentais, segundo as profesionais, que realizaron estas observacións en Lugo o 15 de marzo de 2026. O motivo, explican, é a inestabilidade hormonal e a incerteza que xera esa etapa, tanto no físico como no emocional.

As especialistas sinalan que a perimenopausa altera neurotransmisores vinculados co ánimo, o que pode provocar irritabilidade, tristeza, ansiedade e cambios de humor bruscos. Ademais, a falta de información e o medo a non recoñecer os síntomas adoitan aumentar a sensación de perda de control. Nalgúns casos as mulleres tardan en identificar a etapa, o que agrava o estrés e a angustia.

O equipo que comparte estas conclusións está formado por profesionais da saúde mental que atenden na área lucense e na clínica privada; entre elas figura Lucía Fernández e Lucía Arza, xunto con outras compañeiras que traballan baixo a coordinación de Belén Vázquez. Segundo estas psicólogas, a menopausa pode entenderse psicoloxicamente como un proceso de duelo por diversas perdas asociadas ao envellecemento e a cambios fisiolóxicos.

Perimenopausa: a etapa máis inestable

Na perimenopausa os altos e baixos hormonais afectan substancias como a serotonina e a dopamina, esenciais para a regulación do estado de ánimo. Esa fluctuación explica por que moitas mulleres experimentan síntomas psicolóxicos intensos antes de que se asente a menopausa. Cando o corpo alcanza a menopausa, a situación tende a estabilizarse, pero o período de transición pode ser especialmente desestabilizador.

Entre os síntomas que máis angustian están o insomnio, a «nevoa mental» —dificultades para concentrarse ou lembrar— e os cambios na sexualidade. O insomnio, ademais de prexudicar o descanso, incrementa a vulnerabilidade emocional e reduce a capacidade para enfrontar problemas. Os cambios no desexo ou na resposta sexual poden minar a autoestima e xerar conflitos de parella se non se abordan.

«O duelo non é só cando alguén falece, senón a maneira en que nos adaptamos a calquera perda grande.»

Esta reflexión das profesionais subliña que o proceso non é necesariamente patolóxico; pode converterse nunha fase de reajuste e crecemento persoal se se acompaña axeitadamente. Identificar a perimenopausa e ofrecer ferramentas para xestionar o cambio emocional é clave para evitar que aparezan problemas máis graves.

Duelo, sexualidade e autocuidado

As psicólogas insisten en que a menopausa pode implicar un duelo pola perda da fertilidade, pola alteración da propia imaxe corporal ou pola renuncia a unha forma de vida anterior. Recoñecer esas perdas como lexítimas facilita o traballo terapéutico e a reconfiguración da identidade persoal. O acompañamento psicológico e as redes de apoio social xogan aquí un papel decisivo.

«Tócalle ás mulleres maduras dicir en voz alta que a súa vida sexual é importante»

A frase, atribuída á sexóloga Laura Cámara, recolle unha demanda frecuente: que a atención á saúde sexual na madurez deixe de ser tabú. O enfoque integral debe contemplar estratexias médicas e psicolóxicas, desde a información sobre terapia hormonal ata intervencións para mellorar o sono e a xestión emocional.

Os equipos clínicos recomendan informar desde os servizos de atención primaria e de xinecoloxía sobre os sinais de perimenopausa e facilitar a derivación a apoio psicológico cando sexa necesario. Programas educativos, grupos de apoio e unha comunicación aberta coa parella poden aliviar o impacto emocional.

En definitiva, as especialistas consultadas por este xornal piden que a perimenopausa deixe de ser unha etapa silenciada. Con diagnóstico precoz, acompañamento profesional e recoñecemento social dos cambios, moitas mulleres poden converter esta fase nunha oportunidade para redefinirse e coidar do seu benestar físico e emocional.