O Líbano vive unha nova vaga de violencia que deixou centos de mortos e miles de desprazados desde principios de marzo de 2026, cando se intensificaron os choques entre as milicias de Hezbollah e Israel. Os enfrontamentos estalaron tras un bombardeo israelí contra un suposto refuxio onde se atopaba un alto dirixente iraní, segundo diversas versións, e a resposta de Hezbollah produciuse con ataques contra obxectivos en territorio israelí. En reacción, as Forzas Armadas israelís veñen bombardeando sistematicamente zonas do sur libanés e barrios de Beirut, mentres a poboación civil vese obrigada a fuxir ou a buscar refuxio en refuxios improvisados. A comunidade local e organizacións humanitarias advirten do risco dunha escalada rexional que converta ao Líbano nun escenario permanente de conflito.
Desde hai anos, o sur do país está fortemente controlado por Hezbollah, que actúa como actor armado e interlocutor político, e os seus proxectís alcanzaron bases e cidades israelís, incluídos ataques próximos a Tel Aviv. O Exército israelí, pola súa parte, asegura que avisa con antelación dos obxectivos que vai atacar para que a poboación civil poida desaloxar as zonas ameazadas, mais esas advertencias non evitaron unha elevada cifra de vítimas mortais e danos materiais. As autoridades libanesas e fontes médicas contabilizaron ata agora arredor de seiscentos falecidos, segundo recuentos difundidos polos medios rexionais, aínda que as cifras varían e os equipos de rescate seguen a traballar. O balance provisional reflicte a gravidade do choque e a dificultade para protexer a civís nun territorio densamente poboado.
En barrios de Beirut e en poboacións do sur percíbese unha sensación xeneralizada de farto e resignación: «Non é a nosa guerra», repiten veciños que ven como a violencia arrastra a un país que ata hai décadas foi referente de estabilidade na rexión. Centos de familias saíron dos seus fogares e as instalacións deportivas, centros escolares e edificios públicos transformáronse en albergues temporais para os desprazados. As imaxes de rúas devastadas e barrios semiabandonados lembran aos sectores máis castigados doutros conflitos en Oriente Medio e poñen de manifesto a fraxilidade da infraestrutura civil. A precariedade económica, que xa golpeaba á poboación antes do recente recrudecemento, agrávase con cada vaga de bombardeos.
Historicamente, o Líbano chegou a ser coñecido como a «Suíza de Oriente» pola súa diversidade, a súa economía e o seu atractivo para o investimento estranxeiro no Mediterráneo occidental; hoxe esa etiqueta percíbese como unha memoria lonxana. A chegada masiva de refuxiados procedentes de Siria e as secuelas de anos de confrontacións internas e rexionais erosionaron o tecido social e a capacidade do Estado para ofrecer seguridade. A economía, xa debilitada por crises bancarias e de liquidez previas, non soporta con facilidade novos desprazamentos masivos nin a destrución de infraestruturas básicas. Para sectores enteiros da poboación, a prioridade inmediata é a supervivencia e a recuperación mínima de servizos esenciais.
O Líbano é desde hai tempo un taboleiro onde se cruzan intereses de distintas potencias e actores rexionais: as tensións entre Irán e Israel trasládanse a través de aliados e milicias, mentres Estados Unidos, Rusia e China observan e, nalgúns casos, interveñen desde frontes diplomáticos divergentes. Esa dinámica de influencias converte cada incidente nun posible detonante dunha escalada máis ampla, co risco engadido de arrastrar outros actores rexionais ou grupos palestinos asentados no sur libanés. A poboación libanesa, atrapada entre faccións e alianzas externas, paga o prezo deses equilíbríos estratéxicos en forma de vidas perdidas e fogares destruídos. A complexidade xeopolítica complica calquera solución inmediata e esixe unha contención que, ata agora, non chega.
No terreo humanitario, as organizacións locais e internacionais alertan sobre a urxencia de subministracións médicas, alimentos e refuxio axeitado para as familias desprazadas. Os hospitais de Beirut e do sur traballan ao límite da súa capacidade para atender feridos e xestionar baixas por bombardeos, e os corredores humanitarios resultan difíciles de establecer en medio de hostilidades continuas. A interrupción de servizos básicos como a electricidade e a auga potable engade unha capa máis de urxencia á crise, mentres as temperaturas nocturnas e a falta de instalacións axeitadas aumentan o risco sanitario. O acceso da axuda ás zonas máis afectadas dependerá en boa medida da reducción das hostilidades e de acordos mínimos entre as partes.
As incursións e contraataques despregaron ademais un clima de inseguridade que dificulta a vida cotiá: escolas pechadas, negocios paralizados e unha economía local en estado de estancamento. Moitos libaneses temen que a prolongación do conflito mine o xa frágil consenso nacional e aprofunde as divisións internas, mentres outros reclaman que as forzas políticas prioricen a protección da cidadanía. A capacidade do Estado libanés para controlar a situación vese minguada pola influencia de actores armados non estatais e pola inestabilidade política. Esta combinación aumenta a sensación de que o país sofre un dano colateral de disputas externas máis que un conflito estritamente interno.
Diante da escalada, se multiplican os chamamentos internacionais para evitar unha conflagración maior e protexer a poboación civil, aínda que a eficacia destas peticións depende da disposición dos actores no terreo a rebaixar a tensión. Mentres tanto, o Líbano afronta o reto inmediato de atender os desprazados e recuperar a normalidade alí onde sexa posible, unha tarefa que esixirá recursos e consenso político. Para moitos libaneses, a prioridade é volver á seguridade mínima e reconstruír unhas vidas que a rexión, unha e outra vez, transforma en dano colateral.
