En apenas tres días o mapa de prezos das gasolineiras da provincia de Pontevedra cambiou de signo. Onde o pasado venres se rexistraban ata 28 estacións co litro de diésel por riba dos 2 euros, hoxe só queda unha que marca 2,018 euros. A causa: a decisión do Goberno de reducir o IVA dos carburantes do 21% ao 10%, unha medida de vixencia temporal que deixou notar o seu efecto nos surtidores e no peto de condutores e profesionais.
Un axuste repentino nos surtidores
Os datos facilitados polo Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico amosan un descenso xeneralizado na provincia. O prezo medio do gasóleo máis habitual pasou de 2,03 euros por litro a 1,79 euros, o que supón unha caída próxima ao 11,8% no conxunto de Pontevedra. Na práctica, un depósito de 55 litros de diésel deixaría de custar os aproximadamente 111,65 euros que valía o venres para pasar a uns 98,45 euros, aforrando ao redor de 13,2 euros por enchido.
A gasolina sen chumbo 95 tamén se viu beneficiada: a nivel nacional o abaratamento rolda os 29 céntimos por litro segundo o Ministerio de Facenda, o que reduciría de arredor de 1,80 euros a 1,51 euros o litro e deixaría un aforro próximo a 16 euros nun depósito de 55 litros. Con todo, a distribución desa diminución non é homoxénea: quedan puntos de venda con prezos máis altos e variacións locais que responden a marxes comerciais e custos loxísticos.
Na práctica diaria das Rías Baixas é doado observar a diferenza: en núcleos como Vigo, Pontevedra ou Vilagarcía as mangueiras axustaron os prezos rapidamente, mentres que en áreas máis afastadas ou en gasolineiras de autoestrada a redución foi máis lenta en aparecer. Comerciais e responsables das estacións sinalan que o tempo de traslado do stock e a configuración de tarifas internas explican parte desa dispersión.
Decreto-lei, alcance temporal e contabilidade fiscal
A medida forma parte dun paquete aprobado polo Consello de Ministros para mitigar o impacto sobre a poboación e a economía tras a tensión internacional polo ataque que afectou a Irán. O Decreto-lei contempla a rebaixa do IVA cunha vixencia que se estende ata o 30 de xuño na maioría dos casos e un plan complementario que mobilizará máis de 5.000 millóns de euros para conter a escalada de prezos. O Executivo tamén subliña que o mercado do petróleo apunta a unha lixeira corrección: o barril Brent, referencia europea, ronda actualmente os 100 dólares, despois de atingir os 112,54 dólares ao peche do pasado venres.
Desde o ámbito fiscal, Facenda estima que a rebaixa supón un menor ingreso directo de 507 millóns, aínda que o aforro estimado para os consumidores ascende a 656,5 millóns. No sector, a petición de intervención non era nova. Miguel Ángel Salceda, presidente da Federación Galega de Estacións de Servizo (Fegaes), reclamara unha revisión dos impostos aplicados aos hidrocarburos para aliviar a presión sobre prezos e marxes.
«O Goberno ten moito marxe de manobra para reducir o prezo dos hidrocarburos», sinalaba Salceda en declaracións previas ás medidas.
A oferta completa inclúe ademais unha subvención de 20 céntimos por litro para o gasóleo agrícola, réplica do esquema aplicado en 2022 tras a guerra en Ucraína. Aquela experiencia deixou leccións: houbo estacións