Pérez Jácome, alcalde de Ourense, enfrontouse no pleno municipal á sentenza firme do Tribunal Supremo que o condena por vulnerar os dereitos fundamentais dunha concelleira e, en lugar de asumir o fallo, lanzou unha pregunta retórica sobre a quen había que crer. A discusión tivo lugar esta semana no salón de plenos do Concello e avivou unha polémica que vai máis alá do caso individual: cuestiona a maneira en que o goberno local interpreta e responde ás decisións xudiciais. A sentenza, firme e pública, non foi admitida con contrición polo equipo de goberno, que optou por relativizar o veredicto e apuntar a unha narrativa de persecución política.
O episodio chegou aos medios acompañado dun análisis de opinión publicado en La Región por David Alvarado, que subliñaba como a reacción do rexedor encaixa nunha estratexia comunicativa máis ampla. Alvarado sinala que, en Ourense, a versión oficial adoita reencuadrar os feitos adversos para convertelos en ataques externos ou en erros alleos, unha práctica que reduce a presión pública sobre a xestión municipal. Esa interpretación foi particularmente eficaz nun entorno fragmentado mediaticamente, onde os marcos narrativos compiten por definir a realidade política local.
En paralelo á crise institucional, a cidade acumula proxectos e servizos públicos paralizados. A obra da Avenida de Portugal mantén 1.200 metros de traballos parados, con case 9.000 veciños afectados e arredor de 70 comercios en apuros, segundo a información coñecida. A empresa contratista suspendeu os labores por impagos do Concello, o que puxo de manifesto a falta de liquidez ou de planificación no plan de obra municipal. O tráfico, o comercio local e a convivencia urbana sofren as consecuencias dun atraso que se prolonga e para o que non hai un calendario claro de reanudación.
Outros proxectos prometidos tampouco prosperaron. O complexo coñecido como La Molinera, presentado como un polo de intelixencia artificial que aloxaría a mil investigadores, viu reducido a un equipo de seis informáticos que agora desenvolven aplicacións para o propio Concello. O Museo Municipal permanece pechado desde 2021, a piscina termal das Burgas segue sen data de reapertura e, ademais, o custo para as arcas municipais dun accidente cun vehículo oficial, por asuntos persoais, ascende a 5.600 euros. Estes exemplos alimentan a percepción de que o problema non é coyuntural senón estrutural.
O politólogo Robert Entman xa describiu como un mesmo suceso pode presentarse mediante marcos interpretativos moi distintos que alteran a atribución de responsabilidades e as solucións propostas. En Ourense, esa técnica aplícase de forma recurrente: sentenzas xudiciais cálificanse de persecución, empresas que paralizan obras convértense nos únicos culpables e a crítica mediática descríbese como unha conspiración contra o único político honesto disposto a dicir a verdade. É unha táctica baseada na selección do relato tanto como na comunicación directa coa base electoral.
Ademais, o último traballo do filósofo Jürgen Habermas sobre a esfera pública e as plataformas dixitais achega outra clave: a fragmentación en burbullas informativas reforza a cohesión do grupo e dificulta que a información adversa penetre coa mesma forza en todos os espazos públicos. Nese contexto, as evidencias acumuladas contra unha xestión poden non erosinar o apoio dos electores porque esa información non alcanza o marco interpretativo predominante entre os seus seguidores. As redes e os algoritmos acaban por funcionar como filtros que lexitiman relatos concretos.
O resultado é unha cidadanía que a miúdo valora a fidelidade a un relato por riba da comprobación de logros tangibles. Cando a comunicación política mantén unha coherencia narrativa no tempo, os votantes tenden a xulgar ao gobernante por esa coherencia máis que pola execución efectiva de proxectos e servizos. En Ourense, esta dinámica explica por que unha lista de incumprimentos e de proxectos fracasados non sempre se traduce nunha sanción electoral inmediata.
A confluencia da sentenza xudicial, as obras paralizadas e os proxectos incumpridos plantea unha pregunta central sobre a rendición de contas e a saúde democrática local. Mentres o debate público se polariza entre a defensa do alcalde e a denuncia da xestión, os servizos e as infraestruturas seguen deteriorándose. O reto para a cidade será que a discusión sobre quen ten a razón non ocupe por completo a conversa sobre como restablecer a eficacia do público e restaurar a confianza dos veciños nas institucións.