Cristina Correa, alcaldesa de Oia, convoca este luns ao seu equipo xurídico para perfilar un recurso de reposición co que impugnar a dilixencia de ordenación ditada polo Xulgado do Contencioso-Administrativo número 3 de Pontevedra, que require ao Concello que obrigue á empresa Balneario del Atlántico a proceder á demolición do complexo. O prazo imposto polo xulgado é breve e deixa o municipio con apenas días para reaccionar, segundo fontes municipais.
A maniobra xudicial e as opcións sobre a mesa
No despacho da alcaldía recoñecen que aínda non hai unha estratexia pechada, pero a folla de ruta pasa por presentar un recurso que intente paralizar a execución da orde. Entre as alegacións que barallan figura a petición de ampliación do prazo para culminar a tramitación do PEID —Plan Especial de Infraestruturas e Dotacións—, o instrumento urbanístico que o Concello viña utilizando como vía para regularizar o uso do terreo no que se asenta o hotel.
A clave administrativa é que o PEID require informes sectoriais e unha avaliación ambiental favorable para poder surtir efecto; tamén é imprescindible, explican no goberno local, o visto e prace das Costas nos aspectos de compatibilidade coa normativa litoral. A rexidora insiste en que a lentitude administrativa —«a maquinaria administrativa é lenta e houbo atrasos nos informes sectoriais»— impediu concluír a tempo ese plan especial, e que o xulgado puxo en marcha agora unha resolución que chega antes da conclusión daquela tramitación.
«O Concello debe intentar resolver este problema porque non podería asumir a reclamación patrimonial se o derrubo chegase a executarse», dixo a alcaldesa sobre o risco económico para as arcas locais.
Fontes do Talaso, que emprega a 70 persoas do municipio, gardaron silencio sobre esta nova fase xudicial e, mentres tanto, as actividades no complexo continuaron con normalidade durante a xornada de onte. O establecemento é un dos principais empregadores do termo municipal e o seu peche ou demolición tería efectos directos na economía local, en plena tempada turística en crecemento nas Rías Baixas.
Antecedentes xudiciais e urbanísticos
O edificio foi levantado a principios dos anos 2000 con licenza municipal. Con todo, a primeira sentenza que o declarou ilegal data de 2009, cando o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia anulou as licenzas de obra e de actividade. A orde de derrubo fixouse como firme en 2013, e desde entón o edificio conviviu cun labirinto de recursos, actuacións administrativas e tensiones entre planificación territorial e usos turísticos.
A razón formal para a sentenza foi a incompatibilidade do hotel coa cualificación do solo: atópase nun espazo protexido do litoral, cun impacto paisaxístico que as sentenzas consideraron incompatible coa normativa. Non obstante, os intentos municipais por encadrar o proxecto dentro dun marco administrativo distinto, a través do PEID, constituíron a última esperanza xurídica para evitar a demolición.
Os PEID non son descoñecidos na comunidade autónoma; úsanse cando o planeamento xeral non resulta suficiente para regular un uso concreto. No caso de Oia, a súa aprobación depende da coordinación entre varias administracións e de informes sectoriais que —recoñecen no Concello— sufriron demoras. Esa coordinación é, en moitas ocasións, un nó burocrático difícil de desfacer rapidamente, algo que agora pesa sobre a decisión xudicial.
Consecuencias locais e responsabilidades políticas
En termos prácticos, se a demolición se executa, o Concello enfróntase a dous problemas simultáneos: a perda inmediata