Onte, os grupos municipais do Partido Popular e do Partido Socialista trasladaron á corporación de Santiago a súa esixencia de que o Concello active un plan urxente para facer fronte á escalada de prezos de compra e aluguer que sofre a cidade. Ambas formacións reclamaron ao equipo de goberno medidas concretas máis aló da declaración de zona de mercado residencial tensionado, que xa foi remitida por segunda vez á Xunta de Galicia para a súa aprobación esta semana. A petición prodúcese ante a percepción de que a actual dinámica do mercado deixa fóra a boa parte da poboación e esixe solucións a curto e longo prazo.
Os dous grupos coincidiron en subliñar que a mera tramitación administrativa da figura de zona tensionada non frea por si soa a suba de custos nin amplía a oferta de vivendas. Segundo sinalaron, a presión sobre prezos e rendas obriga a complementar esa ferramenta con políticas activas que incentiven o parque público e a mobilización de inmobles desocupados. Na súa demanda incluíron propostas relacionadas co solo, incentivos fiscais e axilización de trámites urbanísticos para acelerar resultados.
José Antonio Constenla, concelleiro do PP, responsabilizou o goberno municipal formado por BNG e Compostela Aberta dunha “incapacidade” para afrontar o problema tras varios anos nos que, ao seu xuízo, non se impulsaron plans eficaces. Constenla advertiu ademais dos posibles efectos adversos de medidas como o control directo de prezos do aluguer, que noutras cidades acabou reducindo a oferta ao desincentivar o investimento e o mantemento de vivendas. Citou a experiencia da A Coruña como exemplo de retirada de pisos do mercado do aluguer tras a implantación de determinadas restricións.
O portavoz popular presentou unha folla de ruta con medidas que, segundo explicou, deben conformar unha estratexia integral: mobilización de solo para vivenda protexida, bonificacións fiscais municipais para a rehabilitación con destino a residencia habitual, incentivos para contratos de aluguer estables e de longa duración, e simplificación dos procedementos de licenza para que as obras vaian máis rápido. Constenla defendeu que só un paquete combinado de actuacións pode frear a curto prazo a perda de acceso á vivenda na cidade.
Marta Abal, concelleira do PSOE, coincidiu en que a declaración de zona tensionada debe ser entendida como un instrumento, non como unha solución en si mesma, e reclamou medidas tanto inmediatas como estruturais. A curto prazo pediu ao Concello un programa específico para sacar ao mercado as vivendas baleiras, apoiándose no propio diagnóstico municipal que identifica ese stock como unha oportunidade para ampliar a oferta. Abal sinalou que intervir sobre o parque desocupado pode aliviar tensións de forma rápida e directa.
Para o medio e longo prazo, a socialista puxo o acento na necesidade de reforzar a colaboración entre administracións e de aumentar o parque público de vivenda en aluguer. Criticou a escasa resposta da Xunta, que tras máis de vinte anos sen promover vivenda pública na cidade anunciou apenas 60 vivendas, unha cifra que considerou insuficiente. Abal reclamou plans ambiciosos de promoción protexida e mecanismos de financiamento que permitan sosteñer un mercado de aluguer asequible.
O debate chega nun momento en que as dinámicas urbanas e a demanda ligada a estudantes, traballadores e novas formas de ocupación tensionaron barrios tradicionais. Tanto PP como PSOE insistiron en que as medidas deben evitar efectos colaterais que reduzcan aínda máis a oferta ou eleven os custos de mantemento para os propietarios. Ambos partidos abogan por medidas que combinen incentivos e obrigas para equilibrar interese público e privado.
A presión política sobre o equipo de goberno municipal intensifícase con estas reclamacións, que chegan tras semanas de confrontación sobre a xestión urbanística e social da cidade. O Concello aínda non ofreceu unha resposta detallada ás propostas conxuntas, e fontes municipais recoñecen a complexidade de coordinar coa Xunta e de artellar solucións financeiras e xurídicas a curto prazo. Mentres tanto, a cidadanía espera medidas que sexan eficaces e visibles na rúa.
No horizonte inmediato, as fórmulas en discusión inclúen axilizar licenzas, bonificacións fiscais para rehabilitación e mecanismos para obrigar ou incentivar a posta en aluguer de pisos baleiros. A conxunción de actuacións municipais, autonómicas e do sector privado será clave para calibrar se Santiago pode conter a escalada de prezos e recuperar unha oferta de vivenda asequible que dea resposta a veciños e veciñas con rendas máis axustadas.