Un neto do médico pontevedrés lanzou unha petición pública para localizar a orla da promoción da Facultade de Medicina que rematou os seus estudos en 1921 na Universidade de Santiago de Compostela. A busca, impulsada por motivos familiares e de memoria histórica, céntrase nunha fotografía de grupo e en posibles reproducións conservadas en arquivos, coleccións particulares ou asociacións relacionadas coa profesión sanitaria. A familia pretende reunir probas gráficas que acrediten a presenza do doutor nesta promoción e recuperar así un testemuño visual da súa traxectoria académica. A iniciativa fíxose pública esta semana desde Santiago coa esperanza de que calquera pista conduza á imaxe buscada.
O protagonista da procura é o neto de Tomás Abeigón Pazos, nado en 1896 en Pontevedra, que se licenciou en Medicina en Compostela e completou máis tarde o doutoramento en Medicina e Cirurxía na entón Universidad Central en 1924, hoxe Universidad Complutense de Madrid. Na fotografía que serviu de punto de partida para a localización, tomada por un fotógrafo identificado como Casado, o doutor aparece sentado no extremo esquerdo da primeira fila. Esa instantánea é o fío principal co que os familiares agardan localizar a orla orixinal, que podería ofrecer unha visión máis ampla e nítida da composición e dos nomes que acompañan os graduados.
O neto, que se identifica como Tomás, explicou que a imaxe de Casado pode servir para contactar con descendentes doutros alumnos que figuran nela e así rastrexar a posible conservación da orla en coleccións privadas. Ademais, considera plausible que a reprodución da orla fose obra dun profesional que asinaba co apelido Balbás, polo que tamén se indaga en arquivos de fotógrafos e estudios gráficos da época. A familia pediu a colaboración de institucións académicas, asociacións médicas e arquivos municipais e históricos para ampliar a procura máis aló do ámbito privado.
Os documentos da época recollen a relación de estudantes que finalizaron os seus estudos no curso de 1921, entre os que figuran nomes como Manuel González Graña, Benito Rodríguez y Rodríguez, Antonio Cobas Núñez, Luis Sánchez Harguindey e, por suposto, o propio Abeigón Pazos. Así mesmo aparecen nas listaxes figuras como Santiago Cunqueiro Montenegro e outros médicos que desenvolveron a súa práctica en distintas comarcas galegas. A existencia desta nómina facilita a comprobación de linaxes e a localización de posibles herdeiros que aínda conserven fotografías, álbums ou materiais relacionados con aquela promoción.
As orlas universitarias, ademais do seu valor sentimental para familias e descendentes, constitúen pezas relevantes para reconstruír a historia académica e profesional dunha época concreta. Conservadas en papel, a miúdo aparecen en coleccións particulares, en despachos profesionais ou entre os fondos de asociacións colexiais, e a súa trazabilidade depende en moitos casos da memoria oral e do interese que familiares ou investigadores poñan na súa recuperación. No caso da promoción de 1921, a dispersión temporal e xeográfica das familias complica a localización, pero non fai imposible que aparezan exemplares esquecidos en arquivos locais.
A petición de colaboración inclúe un chamamento explícito a quen poida aportar calquera pista sobre a existencia da orla ou de fotografías relacionadas: universidades, bibliotecas, arquivos históricos, colexios de médicos e, tamén, herdeiros dos graduados daquel curso. Quen dispoña de información pode poñerse en contacto a través do correo electrónico facilitado por El Correo Gallego, [email protected], desde onde se derivará a comunicación á familia para cotexar datos e posibles reproducións.
A iniciativa enmárcase nun crecente interese por rescatar materiais documentais que amosen a formación e a vida profesional das xeracións que exerceron a medicina en Galicia durante o primeiro terzo do século XX. Recuperar unha orla de 1921 tería ademais valor para investigadores interesados na demografía profesional, nos itinerarios formativos e nas redes de relación entre facultades e hospitais daquela época. Por outra banda, a procura pon de manifesto a importancia de conservar e catalogar fondos fotográficos vinculados á Universidade e aos colexios profesionais.
A familia confía en que, grazas á difusión da petición e á colaboración de institucións e particulares, a orla apareza e poida ser dixitalizada ou preservada nun arquivo público ou familiar. Mentres tanto, a fotografía asinada por Casado e a referencia á posible autoría de Balbás seguirán sendo as principais pistas para quen queira contribuír á localización. O achado non só pecharía un baleiro na memoria da familia Abeigón, senón que sumaría unha peza máis ao patrimonio documental da comunidade universitaria galega.
