Un tenso pulso político condicionou a convocatoria extraordinaria do Consello de Ministros do venres 20 de marzo de 2026: membros de Sumar bloquearon o inicio da sesión ata conseguir que o paquete de medidas contra a suba de prezos vinculada á guerra en Irán incluíse unha batería de actuacións sobre vivenda. Agardando pola comparecencia oficial, as negociacións permitiron introducir prórrogas nos contratos de aluguer e mecanismos de control de marxes, mentres o Executivo segue a barallar reducir o IVE dos carburantes do 21% ao 10%.
Negociación tensa en Moncloa: que pediu Sumar e que cedeu o Goberno
A cita extraordinaria en Moncloa arrancou con retraso. Segundo fontes próximas á negociación, os ministros afíns a Yolanda Díaz presionaron para que o decreto anticrise, deseñado para mitigar o impacto económico do conflito en Oriente Medio, non quedase limitado a medidas enerxéticas ou fiscais. Exixiron a inclusión explícita dunha prórroga automática dos contratos de aluguer e a posibilidade de establecer controis temporais sobre marxes comerciais en sectores onde se detecten incrementos «non xustificados» de prezo tras a redución de tributos.
O Executivo central, pola súa banda, mantivo na mesa a proposta estrela anunciada polo presidente Pedro Sánchez: un plan de axudas por valor de 5.000 millóns de euros para paliar a suba de prezos derivada da escalada xeopolítica. Con todo, a alternativa de reducir o IVE sobre carburantes do 21% ao 10% —unha medida de impacto inmediato sobre o peto dos consumidores— engadiu complexidade ao acordo, dado que esta rebaixa podería beneficiar tanto aos usuarios como ás empresas e poñer en cuestión o efecto redistributivo das medidas que esixía Sumar.
Na falta de confirmación oficial sobre o texto final, as fontes consultadas apuntaron que a inclusión de medidas de vivenda se limitou a instrumentos temporais e circunscritos, con cláusulas que permiten ao Executivo supervisar a aplicación para evitar efectos contraproducentes no mercado do aluguer. A negociación reflicte a tensión permanente dentro do propio Goberno de coalición, onde a axenda social de Sumar choca en ocasións coa folla de ruta económico-fiscal do PSOE.
Vivenda: por que o tema escalou ata paralizar un Consello
Nos últimos anos a vivenda pasou de asunto local a emerxencia política. En Galicia, como noutras rexións españolas, as grandes cidades —A Coruña, Vigo e Santiago— experimentan presións sobre os prezos do aluguer que tensionan petos e traslados. Ademais, o aumento do turismo e a proliferación de fórmulas de aluguer a curto prazo reduciron o parque de vivendas dispoñible para arrendamentos tradicionais; un fenómeno que nalgunhas rúas céntricas se nota no alza das rendas e na maior rotación de contratos.
Sumar converteu a vivenda nunha peza clave da súa identidade política: lembremos que foron impulsores de fórmulas para limitar subidas abusivas e ampliar dereitos dos inquilinos en lexislaturas previas. Por ese motivo, os ministros do partido interpretaron que un decreto «anticrise» que só rebaixase impostos tería un efecto regresivo se non se blindase a quen sofren subidas de prezos no seu día a día. Esixir a prórroga dos contratos de aluguer foi, nese senso, unha forma de evitar que unha medida macroeconómica empeorase unha tensión social perceptible en barrios galegos e do resto do país.
Antecedentes e a ecuación política que complica a resposta
O episodio non é illado. Desde a formación do actual Executivo existe un tira e afrouxa periódico entre a vontade de acometer políticas de corte redistributivo e as opcións de xestión macroeconómica. Os antecedentes inclúen choques sobre po