Un tenso Consello de Ministros extraordinario celebrado este venres atrasouse varias horas debido ás negociacións entre o Executivo e Sumar, que esixiu incorporar medidas de protección da vivenda no paquete de resposta á crise enerxética e de prezos derivada do conflito en Irán. A presión da formación promovida por Yolanda Díaz obrigou o Goberno a aceptar a prórroga de contratos de aluguer e mecanismos para controlar marxes empresariais, mentres que o gabinete segue valorando unha rebaixa temporal do IVE dos carburantes do 21% ao 10%.

Retraso no Consello e acordo sobre a vivenda

A reunión do Executivo, convocada con carácter extraordinario para articular un plan anticrise, non arrancou á hora prevista. Segundo fontes próximas ás negociacións, os ministros afíns a Sumar mantiveron unha negociación firme polos corredores sobre a necesidade de que o decreto non se limitase a medidas fiscais sobre a enerxía, senón que incluíse urxencias sociais como a contención dos alugueiros e a protección dos fogares en situación vulnerable.

Finalmente, o texto acordado incorpora medidas de prórroga de contratos de aluguer en casos concretos e potestades para controlar as subidas de prezos en bens e servizos directamente afectados pola crise. O Goberno anunciou ademais que estuda recortar temporalmente o IVE dos carburantes do 21% ao 10% como fórmula para baixar o prezo no surtidor, unha medida que xera debate interno polo risco de transferir rendas aos grandes distribuidores sen garantía de abarataemento final.

Na comparecencia posterior, o presidente Pedro Sánchez desgranou un plan de acompañamento orzamentario valorado en 5.000 millóns de euros destinado a mitigar o impacto da suba de prezos. Foi unha intervención contida, consciente de que a foto final amosa un Executivo que tivo que ceder na vivenda para manter a unidade sobre as medidas económicas máis visibles.

“O decreto non debe limitarse a reducir impostos; ten que protexer a xente que vive de alugueiro e evitar beneficios inxustos pola especulación cos prezos básicos”, sinalaron fontes de Sumar durante as negociacións.

Unha pugna política con memoria

Non é a primeira vez que a cuestión da vivenda provoca friccións dentro do Goberno. Sumar fixo da vivenda un dos seus eixos identitarios desde os seus inicios e levaba tempo reclamando que as respostas a crises externas teñan un compoñente social claro. Na práctica, esa reivindicación choca coa comodidade de medidas de corte fiscal —como a rebaixa do IVE dos carburantes— que resultan máis doadas de comunicar pero máis difíciles de vincular a un efecto directo sobre as fogares máis necesitados.

En Galicia ese pulso adquiere matices propios. Cidades como A Coruña, Vigo ou Santiago viron na última década unha forte presión no mercado do aluguer, alimentada pola escaseza de vivenda no centro urbano, o turismo e os cambios na demanda. Sectores sociais e concelleiros, especialmente en concellos con sensibilidade progresista, ollan con atención calquera mecanismo que ralentice os desafiuzamentos ou fixe prórrogas temporais, polo que o xesto de Sumar terá eco nas rúas galegas.

Repercusións prácticas e pasos seguintes

En termos prácticos, a prórroga de contratos de aluguer que entra no decreto perfílase como unha ferramenta de carácter temporal e circunscrita: afectará a arrendamentos en risco de agravarse pola crise de prezos e requerirá criterios administrativos que garantan a súa aplicación sen xerar conflito xurídico. Controlar marxes empresariais, pola súa banda, activará a intervención de inspeccións e axenc