O propietario dunha vivenda de grandes dimensións na parroquia viguesa de Saiáns solicitou ao Concello de Vigo a autorización para derrubar a edificación que ocupa uns 400 metros fronte ao mar. A casa, que nunca contou con proxecto nin licencia, foi obxecto dun expediente municipal que a declarou ilegal e reabriu o debate sobre a protección do litoral e a eficacia do control urbanístico na ría.
Que ocorreu e por que se plantexa a demolición
A detección da vivenda produciuse durante unhas comprobacións rutinarias do servizo de Urbanismo. Técnicos municipais constataron que a edificación non dispuña de proxecto nin de autorización administrativa e que o seu emprazamento se atopa nunha franxa suxeita a limitacións pola súa proximidade ao mar. Ante esa conclusión, o procedemento administrativo derivou na imposición da obriga de restituír a legalidade, e o propietario optou por presentar unha solicitude para executar de forma voluntaria a demolición.
Segundo fontes municipais consultadas, a petición responde a dous obxectivos: acatar a resolución e evitar unha execución forzosa que podería derivar en sancións maiores e en cargas económicas adicionais. Na práctica, o Concello adoita esixir garantías ou avales cando se autoriza a demolición para asegurar que a retirada da estrutura se realizará nos prazos fixados e que non quedarán restos perigosos ou impactos sen reparar.
O emprazamento da vivenda, con vistas ás Cíes, eleva a sensibilidade do caso. As illas forman parte do Parque Nacional Marítimo-Terrestre das Illas Atlánticas de Galicia, e a ría de Vigo é un espazo moi vixiado por colectivos conservacionistas e pola propia administración. Non é o mesmo demoler unha construción nunha parcela interior que retirar un chalé que altera visualmente o fronte litoral e que, no seu levantamento, puido interferir con servidumes de protección.
“A edificación carece de licencia e por iso non pode manterse; a demolición ordenada polo Concello é o paso necesario para recuperar a legalidade na parcela”, explican desde o Concello.
Antecedentes e a tensión histórica no litoral vigués
Vigo leva anos encaixando casos semellantes: desde pequenas construcións en servidumes ata chalés que permaneceron décadas en situación irregular. A memoria recente inclúe expedientes que remataron con derrubos, pero tamén con longos recursos contencioso-administrativos e execucións subsidiarias que complicaron a tarefa de recuperar a paisaxe costeira.
En Galicia a regulación sobre o litoral —a coñecida Lei de Costas e a súa normativa de desenvolvemento— marca servidumes e prohibicións que os propietarios deben respectar. Con todo, as competencias e os criterios ás veces solápanse entre a administración autonómica, a estatal e os concellos, o que ralentiza os procedementos e alimenta a percepción de impunidade en determinadas zonas. No caso de Saiáns, a propia proximidade a enclaves naturais como as Cíes potencia a atención pública e política.
Veciños e plataformas ecoloxistas mostraron noutras ocasións o seu rexeitamento a construcións que, ademais de ser irregulares, quebrantan o carácter marítimo da paisaxe. A ría de Vigo, co seu valor ambiental e o seu tirón turístico, esixe un equilibrio entre a demanda de solo e a preservación do litoral. Cando ese equilibrio se rompe, exemplos de actuacións como a do chalé de Saiáns serven para ilustrar a complexidade de recuperar a legalidade unha vez a edificación está erguida.
Repercusións prácticas e legais: que vén agora?
A petición do propietario para demoler implica agora unha tramitación administrativa que pode incluír a presentación dun proxecto de demolición
