Este sábado, no polígono da A Sionlla, un grupo de gandeiros vinculados a Unións Agrarias protagonizou unha protesta simbólica no centro de Cash Galicia, vertendo varios litros de leite fronte ao almacén. A acción, celebrada en Santiago de Compostela o 21 de marzo de 2026, buscou chamar a atención sobre o que o seu responsable lácteo calificou como unha baixada de prezos “desorbitada” atribuída, en boa parte, á chegada de leite procedente de Portugal e Francia.
A protesta e as cifras que preocupan ao sector
Os manifestantes elixiron o espazo mayorista por ser un punto estratéxico da distribución alimentaria. Segundo Óscar Pose, responsable do sector lácteo de Unións Agrarias, resulta “imposible” que o leite galego compita cos cartóns que se están a comercializar en torno aos 76-79 céntimos. “Só co leite a 30 céntimos de Portugal se poden pór estes prezos aquí”, declarou Pose durante a protesta, unha afirmación que resume a sensación de impotencia entre moitos explotadores.
Axuda ademais a comparación de prezos, a organización denuncia o que considera un engano ao consumidor: envases que ata hai pouco mostran “orixe España” agora etiquétanse como “orixe Unión Europea”, o que, na súa opinión, camufla a procedencia lusófona ou gala de lotes que entran no mercado a moi baixo custo. Unións Agrarias tamén alerta de que as industrias anunciaron rebaixas de entre 4 e 11 céntimos, situando o prezo en moitos casos por baixo do custo de produción e poñendo en risco centos de explotacións galegas.
Na protesta os gandeiros non se limitaron ao simbólico. Aseguraron que non permitirán que o leite se utilice como “produto de reclamo” en campañas comerciais e advertiron de que serán “moi contundentes” se detectan prácticas abusivas. A acción foi ademais un reclamo para que a Administración actúe: “echamos en falta ás administracións”, resumiu Pose, que reclamou á Xunta a inmediata posta en marcha dos controis prometidos nunha reunión mantida a semana anterior.
Antecedentes e o mapa real da produción galega
Galicia segue sendo a principal rexión láctea de España; a súa xeografía de pastos, a presenza de pequenas e medianas explotacións familiares e unha tradición de cooperativismo marcaron o sector durante décadas. Non é a primeira vez que voces do campo se levantan contra a presión de prezos: nos últimos anos celebráronse concentracións, cortes de estrada e actos simbólicos en distintas provincias.
Con todo, a novidade agora é a confluencia de varios factores externos. Por un lado, a liberalización do comercio intracomunitario facilita a chegada de leite e derivados a prezos inferiores. Por outro, o aumento dos custos de produción —que Unións Agrarias cuantifica en 6-7 céntimos por litro como efecto, entre outras causas, do conflito en Oriente Medio— está a estreitar o marxe de moitas explotacións. Os propios gandeiros argúen que nos próximos catro meses deberán afrontar entre o 60 e o 80% dos gastos anuais, un esforzo concentrado que se percibe como particularmente gravoso.
No eido regulatorio, a cuestión do etiquetado de orixe estivo na axenda europea e estatal. A nivel práctico, a mención “Unión Europea” nos envases dificulta ao consumidor distinguir se o produto procede de Galicia, doutras comunidades autónomas ou do estranxeiro. Para as organizacións agrarias, esa opacidade favorece prácticas comerciais que presionan á baixa á produción local.
Repercusións e pasos a seguir: control, diálogo e presión política
Tras a protesta, Unións Agrarias esixe medidas concretas: máis inspeccións na cadea de comercialización, sancións se se detecta competencia desleal e unha camp
