As universidades públicas de Galicia sitúanse entre as máis relevantes do país na investigación, segundo o informe 2025 da Fundación CYD, que analiza datos de 2024 e pon de relevo o seu volume de produción científica, a súa participación na inversión en I+D e o seu papel como nodos de colaboración con empresas e administracións. O documento sinala que os campus galegos concentraron en 2024 o 40% dos cadros científicos da comunidade e que a súa produción en revistas internacionais alcanza cotes de excelencia comparables coas mellores de España. A avaliación destaca ademais a contribución da Universidad de Santiago de Compostela e da de Vigo en áreas clave como a biomedicina e as biotecnoloxías aplicadas á saúde. Estes factores explican, segundo o informe, por que as universidades galegas exercen un impacto máis alá da mera publicación académica.
O informe da Fundación CYD subliña que as universidades españolas seguen a ser o primeiro axente xerador de coñecemento no país e que os campus galegos manteñen un papel central no ecosistema de I+D. Galicia concentra o 6,36% da produción científica española en revistas de difusión internacional e acada un 15,75% en produción cualificada como de excelencia, o que sitúa a comunidade no quinto posto do Estado neste indicador. Ademais, a análise incorpora métricas de liderado en investigación, onde a Universidade de Vigo aparece como terceira no indicador de excelencia con liderado, que considera os traballos no percentil 10 de maior impacto mundial dirixidos polos propios campus.
A Universidad de Santiago de Compostela destaca pola súa intensa colaboración co sector gubernamental e sanitario. O informe recolle que a USC participa en 4.935 documentos que implican ao sector público, cifra que equivale ao 42,41% da súa produción e que, segundo os autores do estudo, remite tanto á tradición académica da institución como á súa experiencia en saúde pública, xestión e políticas públicas. A relación estreita entre a facultade de Medicina e o Complexo Hospitalario Universitario de Santiago aparece como un factor clave para explicar a súa posición dentro do hub biomédico do noroeste peninsular.
En paralelo, a Universidad de Vigo figura como un actor decisivo nas colaboracións intersectoriais e nas áreas aplicadas, con 2.362 documentos vinculados ao sector gubernamental, que representan o 27,80% da súa produción. O informe destaca a especialización da UVigo en ámbitos vinculados á agroindustria e á agroalimentación, así como o desenvolvemento de liñas innovadoras en biotecnoloxías aplicadas ás ciencias da saúde. Ese enfoque aplicado e a capacidade para articular proxectos con empresas e centros tecnolóxicos achegan valor engadido ao tecido produtivo da comunidade.
Máis alá das cifras de publicacións, o estudo subliña que os campus son espazos onde conflúen investigación básica e aplicada, e onde se articulan alianzas entre universidades, centros tecnolóxicos, empresas e administracións. Este entramado facilita que os resultados científicos se traduzan en solucións para retos sociais, económicos e medioambientais, un aspecto que o informe considera esencial para medir a contribución real da universidade ao desenvolvemento rexional. A Fundación CYD resalta así o papel dos campus como catalizadores de innovación e transferencia de coñecemento.
O documento tamén pon en contexto a capacidade investigadora galega dentro da Eurorrexión Galicia-Norte de Portugal, na que a Universidad de Santiago actúa como referente académico, segundo a análise. Esa posición transfronteiriza reforza a visibilidade dos grupos galegos e amplía as posibilidades de colaboración en proxectos europeos e en redes científicas internacionais. A articulación de alianzas fronteirizas preséntase como un activo estratéxico para potenciar tanto a investigación básica como as aplicacións industriais e sanitarias.
En termos de investimento, o informe recolle que en 2024 os campus públicos galegos reafirmaron o seu peso na financiación destinada a I+D dentro da comunidade, un dato que acompaña á concentración de persoal investigador e que explica en boa medida o aumento da produción científica. A correlación entre recursos, capacidade de atracción de talento e resultados bibliométricos aparece con claridade no análise, que suxire a necesidade de manter e consolidar eses incentivos para sostentar o crecemento futuro.
Para os responsables académicos consultados polo informe, o reto pasa agora por intensificar a transferencia de coñecemento e consolidar ecosistemas de innovación que permitan escalar resultados a aplicacións industriais e sanitarias. A combinación de excelencia científica, colaboración intersectorial e capacidade de liderado sitúa as universidades galegas nunha posición favorable, pero o estudo advirte da importancia de políticas estables e a longo prazo que garantan a continuidade deses avances. En definitiva, a radiografía da Fundación CYD presenta Galicia como un polo de investigación con fortaleza e proxección no mapa científico español.
