Urbanismo na Coruña: como se decide onde medra a cidade

Os retos de atopar espazo para novas vivendas

A expansión urbana en cidades como A Coruña expón o eterno dilema de como e onde medrar. A recente decisión autonómica de impulsar unha gran promoción de vivendas en Monte Mero —tras descartar outras localizacións como O Martinete, a área universitaria e O Birloque— é só o último capítulo dun debate moito máis complexo e de fondo: como elixen as administracións públicas os lugares onde se constrúen os novos barrios que marcarán o futuro da urbe?

O impacto da planificación: oportunidade ou risco?

Cada vez que se pon enriba da mesa a construción de milleiros de vivendas nunha cidade consolidada como A Coruña, xorden preguntas inevitables. Responde a elección do lugar a criterios de necesidade social, á dispoñibilidade de solo ou a intereses urbanísticos menos evidentes? Nesta ocasión, a selección de Monte Mero fronte a outras alternativas volve poñer o foco na importancia da planificación a longo prazo e na análise rigorosa das consecuencias en mobilidade, servizos e cohesión social.

A experiencia demostra que unha decisión desta envergadura non só afecta a quen residirá nas futuras vivendas, senón tamén ao conxunto da cidade e a súa contorna. Unha macrourbanización non é un simple parche para aliviar a presión sobre o mercado inmobiliario: implica repensar infraestruturas, transporte público e equipamentos, así como prever a integración dos novos veciños no tecido social existente.

Entre a presión habitacional e a cidade sustentable

A Coruña, como tantas outras cidades galegas, enfróntase a unha demanda crecente de vivenda accesible. Porén, a solución non pasa unicamente por sumar metros cadrados edificados. A elección de terreos para novos desenvolvementos debe equilibrar múltiples factores: dispoñibilidade real de solo, conexións viarias, proximidade a servizos, respecto medioambiental e capacidade para xerar comunidade. Por iso, cando se descartan zonas como O Martinete, o campus universitario ou O Birloque, a noticia non é só que lugares quedan fóra, senón como se ponderan intereses e necesidades en cada caso.

O proceso de toma de decisións urbanísticas raramente é transparente para a cidadanía. Por que unhas zonas parecen máis atractivas ca outras para os grandes proxectos públicos? Pesan máis os condicionantes técnicos, a presión demográfica ou as posibilidades de transformar barrios enteiros? A resposta, como case sempre, está no difícil equilibrio entre a urxencia de dar resposta á demanda e a obriga de pensar nunha cidade a escala humana e sustentable.

Que pode aprender A Coruña doutras cidades?

Os antecedentes noutras áreas urbanas galegas e españolas amosan a importancia de evitar erros do pasado: crecementos desordenados, barrios dormitorio carentes de servizos ou urbanizacións desconectadas da vida urbana real. Diversas cidades que apostaron por grandes desenvolvementos periféricos acabaron corrixindo o rumbo para priorizar a rexeneración de áreas degradadas ou a densificación de zonas xa consolidadas.

Neste contexto, a elección de Monte Mero pode entenderse como unha oportunidade para repensar o modelo de expansión do municipio. Será quen o novo desenvolvemento de integrar usos residenciais, espazos verdes e equipamentos públicos? Ou reproducirase o esquema de zonas monofuncionais que, a longo prazo, xeran novos problemas de mobilidade e convivencia?

Participación cidadá, o gran ausente

A experiencia doutros municipios evidencia que os grandes proxectos urbanísticos gañan calidade e aceptación cando incorporan a voz dos veciños e colectivos sociais dende as fases iniciais. Porén, o debate público arredor das localizacións descartadas e elixidas segue a ser escaso e pouco transparente, o que alimenta a des