O presidente do Goberno, Pedro Sánchez, compareceu tras o Consello de Ministros para dar conta dun paquete de medidas valorado en 5.000 millóns que, segundo explicou, persegue «protexer aos cidadáns, axudar ás pemes, ao sector primario e, por suposto, á industria». O plan inclúe rebaixas fiscais, axudas directas e descontos para sectores concretos, e entra en vigor tras a súa publicación no BOE este sábado.
As medidas fiscais e os descontos: que cambia e canto se aforra
O núcleo do paquete é a rebaixa do IVA en carburantes, electricidade e gas ao 10%, o mínimo permitido pola Unión Europea. Esa redución acompáñase da suspensión do imposto de produción de enerxía eléctrica (un 7% que pagan as compañías) e da redución do imposto especial de electricidade, que pasa do 5,11% ao 0,5%. O Executivo calcula que a sola rebaixa do IVA poderá trasladarse ao cidadán con descontos de ata 30 céntimos por litro nos combustibles, o que suporía arredor de 20 euros por depósito, dependendo do vehículo e do combustible.
Para colectivos concretos actívanse medidas adicionais. Transportistas, agricultores, gandeiros e mariñeiros contarán cun desconto directo de 20 céntimos por litro repostado, aplicable a camións, autobuses, ambulancias e furgonetas, e haberá axudas equivalentes para a compra de fertilizantes destinadas aos profesionais agrícolas. O Goberno tamén decidiu conxelar o prezo máximo do butano e do propano e baixar o IVA do gas natural, os pellets e a lena do tipo xeral (21%) ao reducido (10%).
En canto á industria, o Executivo introducirá unha bonificación nos peaxes eléctricos de ata un 80% para os grandes consumidores electrointensivos co obxectivo de salvagardar a súa competitividade. Sánchez cifrou en uns 200 millóns o aforro estimado para o sector máis afectado polo encarecemento enerxético derivado do conflito.
«Estou moi enfadado coa situación que está vivindo o mundo», dixo o presidente durante a comparecencia, resumindo o malestar que xustificou a batería de medidas.
A tramitación, a división en dous decretos e a tensión política interna
A aprobación non estivo exenta de tensións. Os ministros de Sumar protagonizaron un plantón inicial e negáronse a entrar no Consello de Ministros en protesta pola negativa da parte socialista a incorporar un paquete de medidas en materia de vivenda ao mesmo decreto que o plan anticrise. Finalmente, o Executivo optou por fragmentar a resposta: un decreto-lei específico para o plan anticrise e outro con medidas para a vivenda, ambos suxeitos á convalidación parlamentaria no Congreso.
A fórmula de dous decretos pretende allanar o camiño para que cada cuestión reciba o debate político que require. Aínda así, a fragmentación evidencia as dificultades da coalición para conciliar prioridades en momentos de urxencia económica. Á espera da votación na Cámara Baixa, persisten interrogantes sobre a duración das medidas: moitas teñen carácter temporal e dependerán de acordos adicionais nas próximas semanas.
Non é a primeira vez nos últimos anos que o Goberno recorre a rebaixas fiscais e axudas puntuais para amortecer a subida dos prezos. A experiencia acumulada tras a crise enerxética de 2022 deixou un precedente: as medidas de carácter temporal alivian o golpe a curto prazo, pero plantexan dúbidas sobre a súa sustentabilidade orzamentaria e sobre a súa capacidade para conter a inflación subxacente se o conflito se prolonga.
Repercusións en Galicia: carburantes, pesca e a industria electrointensiva
En Galicia as medidas terán efectos inmediatos e moi visibles. A comunidade, onde nos