O financiamento autonómico, o eterno desencuentro entre Galicia e o Goberno central
O conselleiro de Facenda, Miguel Corgos, lanza unha mensaxe clara no Foro Económico de Galicia: a comunidade galega necesita respostas do Executivo de Sánchez en materia de financiamento.
A Coroña — A sede da Afundación en A Coruña acolleu este mércores unha nova edición do Foro Económico de Galicia, un encontro que serviu de escenario para que dúas voces de distinto signo político coincidisen nun diagnóstico compartido: a necesidade de que o Goberno de España se sente a negociar coas comunidades autónomas un novo modelo de financiamento. O conselleiro de Facenda, Miguel Corgos, e o ministro de Facenda, Arcadi España, interviron na xornada deixando entrever as tensións latentes nun debate que arrastra anos de bloqueo.
Un crecemento que non agocha as grietas
O director do Foro Económico, Santiago Lago-Peñas, catedrático da Universidade de Santiago, abriu a xornada cun dato que invita ao optimismo: «Galicia e España seguen sendo illas de crecemento no conxunto da Unión Europea, cun crecemento por riba do 2%». Con todo, ese crecemento económico non basta para disipar as sombras que se proyectan sobre as contas autonómicas. A comunidade galega afronta un desafío demográfico de primeira orde, cunha idade media que non deixa de aumentar, e necesita recursos para sostener servizos públicos esenciales como a sanidade, a educación e a dependencia.
Neste contexto, as intervencións de Corgos e España poñeron sobre a mesa as prioridades que marcarán a axenda económica de Galicia nos próximos meses. A capacidade exportadora das empresas galegas e a atracción de persoas migrantes para frenar o envelhecimento da poboación foron algúns dos temas abordados no foro. Pero o prato forte da xornada foi, sen dúbida, o financiamento autonómico.
A queixa galega: «Non nos fan caso»
Miguel Corgos non ocultou o seu malestar durante a súa intervención. O conselleiro de Facenda reclamou ao Goberno central que atenda as demandas de Galicia en materia de financiamento. «Debe atenderse algún requerimento de Galicia, non nos fan caso», manifestou, nun ton que reflicte a frustración acumulada por unha comunidade que considera que as súas necesidades son sistematicamente ignoradas nas negociacións multilaterais.
A petición de Corgos non é nova. Galicia leva anos reclamando unha reforma do sistema de financiamento autonómico que teña en conta factores como o envelhecimento da poboación, a dispersión xeográfica e o custo dos servizos públicos nun territorio con unha densidade de poboación baixa. A comunidade galega é unha das que máis aporta ao sistema de solidariedade interterritorial, pero tamén unha das que máis sofre as consecuencias dun modelo que, segundo os expertos, está obsoleto e non responde ás necesidades reais das autonomías.
O ministro tamén pide diálogo
Por a súa parte, o ministro de Facenda, Arcadi España, coincidiu con Corgos na necesidade de sentarse a negociar. España, que interviniu no mesmo foro, instou ao Executivo de Sánchez a abrir un proceso de diálogo coas comunidades autónomas para abordar a reforma do financiamento. O ministro recoñeceu que o actual sistema «non é perfecto» e que é necesario buscar un acordo que garanta a suficiencia financeira de todas as autonomías.
Porén, as palabras de España non lograron disipar o escepticismo dos representantes galegos. A sensación no foro era que, a pesar dos xestos de boa vontade, o Goberno central segue sen dar pasos concretos cara a unha negociación real. Mentres tanto, comunidades como Galicia continúan reclamando un trato xusto que teña en conta as súas particularidades demográficas e territoriais.
Un foro que marca o rumbo económico
O Foro Económico de Galicia consolidouse como un espazo de debate clave para analizar os retos e oportunidades da economía galega. Nesta edición, o crecemento económico, a capacidade exportadora e a atracción de talento foron os eixos centrais das ponencias. Pero foi o financiamento autonómico o tema que acaparou a atención dos asistentes, evidenciando que o principal problema de Galicia non é a súa capacidade para xerar riqueza, senón a falta dun marco fiscal que lle permita xestionala de forma autónoma e eficiente.
A xornada tamén serviu para poñer de relevo a importancia da colaboración entre administracións. Tanto Corgos como España coincidiron en que o diálogo é a única vía para alcanzar un acordo que beneficie a todos. Porén, as palabras do conselleiro de Facenda deixaron claro que a paciencia de Galicia ten un límite. «Debe atenderse algún requerimento de Galicia», insistiu, nunha mensaxe que soou máis a advertencia que a súplica.
Un futuro incerto
O debate sobre o financiamento autonómico non é novo, pero a urxencia de atopar unha solución intensificouse nos últimos anos. A pandemia da covid-19 e a crise enerxética puñeron á proba a capacidade das comunidades autónomas para prestar servizos públicos de calidade, e Galicia non é unha excepción. A comunidade galega necesita recursos adicionais para facer fronte ao envellecemento da súa poboación, manter a súa rede de hospitais e colexios, e garantir a igualdade de oportunidades nun territorio onde a dispersión xeográfica encarece a prestación de servizos.
Aínda que o Goberno central e as comunidades autónomas siguen sen alcanzar un acordo, o malestar dos responsables galegos vai en aumento. A intervención de Miguel Corgos no Foro Económico de Galicia é un claro síntoma de que a paciencia se agota. Galicia non pide privilexios, senón un trato xusto que lle permita seguir sendo esa «illa de crecemento» no conxunto da Unión Europea. Pero para iso, necesita que o Goberno de Sánchez deixe de facer oídos sordos ás súas demandas.
O tempo corre, e a pregunta que queda no aire é se o Executivo central estará disposto a sentarse a negociar antes de que o descontento se converta nun problema político de maior envergadura. Por agora, as palabras de Corgos resoan como un aviso: Galicia non se conformará con promesas baleiras. Necesita feitos, e os necesita xa.
