O presidente Miguel Díaz-Canel confirmou na Habana que o goberno cubano estableceu contactos con representantes de Estados Unidos para buscar fórmulas que alivien o impacto do bloqueo enerxético, tras denunciar que desde hai tres meses non entra ningún barco con petróleo ao país. O anuncio, feito este venres, sitúa o diálogo nunha fase inicial e responde á grave escaseza de combustible que, segundo as autoridades, está a afectar servizos esenciais. As conversacións terían sido facilitadas por actores internacionais non identificados e, segundo o mandatario, requirirán tempo e cautela para avanzar.
Díaz-Canel subliñou o carácter sensible do proceso e avisou das repercusións humanitarias do bloqueo. Citou exemplos concretos da crise sanitaria: decenas de pacientes agardando por operacións que non se poden realizar por falta de recursos. Tamén comentou que empresas tiveron que reducir a produción e que centros docentes aplicaron axustes como parte dos recortes forzados pola falta de combustible.
Aínda que o goberno cubano potenciou a xeración eléctrica mediante fontes renovables, o presidente recoñeceu que ese esforzo aínda está lonxe de compensar a ausencia de subministracións fósiles e que a expansión das enerxías limpas esixe inversións cuantiosas. Nese contexto, A Habana busca identificar con Estados Unidos «os problemas bilaterais que necesitan solución e as vías para resolvelos», segundo explicou o mandatario, que pediu que as negociacións se desenvolvan desde a igualdade e o respecto mutuo.
As xestións prodúcense despois de que, o pasado 30 de xaneiro, o presidente Donald Trump asinase unha orde executiva que ameaza con impoñer aranceis a calquera país que venda ou subministre petróleo, directa ou indirectamente, a Cuba. Antes desa medida, a chegada de cru venezolano á illa xa se vira limitada como consecuencia das sancións sobre Caracas, o que precipitou a actual crise de subministración.
En paralelo ás conversacións políticas, Washington permitiu hai tres semanas a empresas que compran cru venezolano revendelo a organizacións ou institucións humanitarias con destino a Cuba, un xesto que A Habana valorou como unha pequena apertura. Fontes oficiais cubanas dixeron que eses envíos non cobren as necesidades do país e que resultan insuficientes fronte á magnitude do problema loxístico e financeiro que supoñen as sancións.
O anuncio do diálogo con Estados Unidos coincidiu coa noticia da excarceración de medio cento de presos políticos, xestionada a través da intermediación do Vaticano. Ante preguntas sobre unha posible conexión entre ambas decisións, Díaz-Canel negou que exista relación directa e defendeu que a liberación responde a unha decisión soberana guiada por unha «vocación humanista», aínda que recoñeceu certas semellanzas con procesos ocorridos en Venezuela.
O presidente tamén expresou a súa inquietude polo crecemento do número de cubanos residentes fóra do país ou que prolongan estadas no estranxeiro, e asegurou a súa intención de traballar para abrir espazos que permitan a participación da diáspora na vida nacional. Esa cuestión, xunto coa seguridade económica e a protección social, aparece como un dos retos que A Habana espera abordar nun eventual diálogo ampliado con Washington.
Analistas consultados por este xornal advirten, con todo, de que calquera avance será lento e estará condicionado pola desconfianza acumulada entre ambos gobernos despois de décadas de enfrontamento. A negociación para aliviar o embargo enerxético enfrontase a preguntas complexas sobre garantías, calendario e reciprocidade, e a poboación cubana seguirá medindo os resultados pola rapidez coa que se normalize o abastecemento básico e se reduzan as consecuencias humanitarias do bloqueo.
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.