Varios familiares de supostas vítimas declararon o 17 de marzo de 2026 ante a Audiencia de Valladolid no marco do coñecido como «caso ataúdes», que investiga se o grupo funerario El Salvador e empregados substituíron féretros por caixas de menor calidade durante incineracións. Os testemuños relataron angustia e dúbidas sobre a identidade das cinzas e esixiron respostas sobre actuacións que, segundo din, se remontan aos principios dos anos 2000 en Valladolid e en el Camino Viejo del Cementerio no crematorio de Santovenia de Pisuerga.

A sesión xudicial reuniu a afectados que tiñan contratado os servizos do grupo familiar implicado e que agora reclaman que se aclare se se produciu un engano sistemático. Os testemuños centráronse na falta de información ao despedirse dos falecidos e na imposibilidade de verificar os restos tras a cremación.

Entre os comparecentes figuraron exclientes que perderon aos seus pais entre 2001 e 2004 e que relataron velorios celebrados no antigo tanatorio de El Salvador, en el Camino Viejo del Cementerio. A acusación sostén que os imputados concertaron a substitución de ataúdes no momento da incineración, cambiándoos por caixas de inferior calidade.

Testemuños: angustia e reproches

Amadeo N., que perdeu ao seu pai en 2001 e á súa nai en 2002, declarou que non presenciou a cremación pero que a incerteza sobre a autenticidade das cinzas é o que máis lle afecta. Relatou que os corpos saíron do tanatorio rumbo ao crematorio en Santovenia de Pisuerga, e que desde entón sobrevoa a dúbida de se aquilo que gardan nas urnas corresponde aos seus proxenitores.

Fernando S.A., empresario vallisoletano, contou que contratou os servizos do grupo Morchón tras o falecemento do seu pai, Fidel, o 8 de marzo de 2002, e acusou a empresa de engano. A súa declaración foi dura: reprochou a actuación do persoal e describiu o trato como unha falta de respecto cara aos falecidos.

«O comportamento desta xente foi carroñeiro, os mortos non se merecían isto»

Outro testemuña, José Antonio F.L., contou o drama da súa familia: o seu pai, Antonio, morreu o 1 de xaneiro de 2004 en Villajoyosa e foi trasladado a Valladolid para a súa sepultura. Relatou como a súa irmá chegou desde Tenerife cinco minutos antes da cremación e, pese a suplicar que se abrise o ataúde para despedirse, non lle permitiron.

«O de menos é o féretro, o grave é non saber se as cinzas son do teu pai»

Impacto cultural e peticións dos afectados

No seu testemuño, José Antonio resaltou tamén o compoñente cultural do dano: identificouse como fillo de nai xitana e sinalou que, nesa tradición, o respecto polos mortos é unha obriga social e familiar. Dixo que a familia preferiu non contar á nai, de máis de 80 anos, os detalles do proceso para evitarlle máis dor.

José María C. lembrou que a última vez que viu o féretro do seu pai foi ao saír do tanatorio cara ao cemiterio tras catro anos de enfermidade. Expresou a súa indignación ao saber que podían ser considerados prexudicados neste procedemento xudicial.

Outros afectados expuxeron situacións similares: pais falecidos a comezos dos anos 2000 e a sensación de que nunca puideron comprobar con certeza a cadea de custodia dos restos. Algúns relataron voces, choros e escenas de desesperación ao solicitar minutos máis para o velorio ou a apertura da caixa, peticións que, segundo dixeron, foron denegadas polo persoal do servizo funerario.

A investigación xudicial segue aberta e na sala escoitáronse tanto os testemuños dos familiares como as explicacións da defensa e dos acusados, que negan algúns dos feitos ou matizan o seu alcance. O proceso pretende esclarecer se existiu unha conduta organizada para substituír ataúdes ou manipular restos, e determinar a responsabilidade civil e penal que poida derivarse.

Os afectados reclaman unha reparación que inclúa información completa sobre as actuacións nos tanatorios e crematorios implicados, e esixen medidas para garantir a trazabilidade dos restos. Mentres tanto, para moitas familias a dúbida sobre a identidade das cinzas segue sendo unha ferida aberta.