A capital das Maldivas, acosada pola subida do nivel do mar / Shutterstock
As previsións dos científicos sobre a subida do nivel do mar no planeta debido ao cambio climático non só non eran ningunha esaxeración, senón que quedaron curtas.
A subida que se está producindo no mundo real é aínda maior do que se anunciara. Así o conclúe unha investigación que revisou centos de estudos previos sobre este tema e chegou á inquietante conclusión de que o 90% deles subestimaron a altura das augas costeiras nun promedio de 30 centímetros.
Discrepancias nas medicións científicas
A maioría dos traballos analizados, 385 en total, baséanse en cálculos procedentes de datos satelitais que non mediron axeitadamente as condicións oceánicas a nivel local.
Ao comparalos con medicións directas, os autores desta revisión atoparon diferenzas moi significativas, sobre todo no Sur Global, Pacífico e Sueste asiático. Estas diferenzas son menores en Europa ou no Atlántico.
O resultado, en todo caso, amosa unha vulnerabilidade maior da que se supoñía para as poboacións situadas en zonas baixas da costa.
Factores que agravan a situación
A causa desta situación é unha “discrepancia metodolóxica” entre a forma en que se miden as altitudes do mar e da terra, explica Philip Minderhoud, coautor do estudo publicado en Nature e profesor de hidroxeoloxía na Universidade e Investigación de Wageningen nos Países Baixos.
Grau de discrepancias detectado durante a investigación entre a subida anunciada e a correctamente estimada / Nature
Cada método mide as súas propias áreas correctamente, explicou. Pero no punto onde o mar se atopa coa terra hai moitos factores que a miúdo non se teñen en conta cando se utilizan satélites e modelos terrestres.
Por exemplo, moitos estudos asumen niveis do mar sen ondas nin correntes, cando a realidade de calquera beira é que os océanos están constantemente axitados polo vento, as mareas, as correntes, os cambios de temperatura e fenómenos como El Niño, explicou Minderhoud.
A gran maioría dos informes avaliados asumiu que a superficie xeoidal (0 metros) representaba o nivel medio do mar local contemporáneo, o que introduciu a citada discrepancia como erro nas súas respectivas avaliacións de risco costeiro.
Impacto nas poboacións costeiras
Ao axustar con máis precisión a liña base de altura costeira, a consecuencia é que, se o nivel do mar sobe un pouco máis dun metro, como prognostican algúns estudos para finais de século, as augas poderían inundar ata un 37 % máis de terra e ameazar entre 77 e 132 millóns de persoas máis do que se prevía anteriormente, segundo o estudo.
"Hai moitas persoas para as que o risco de inundacións extremas é moito maior do que se pensaba", segundo Anders Levermann, climatólogo do Instituto Potsdam para a Investigación dos Impactos Climáticos en Alemaña, quen non participou no estudo.
E o Sueste Asiático, onde o estudo atopou as maiores discrepancias, alberga a maior cantidade de persoas xa ameazadas antes polo aumento do nivel do mar, engadiu.
Tuvalu, un dos países insulares ameazados polo fenómeno / Pinterest
Minderhoud destacou que os pequenos países insulares desa rexión que xa sofren actualmente unha auténtica emerxencia pola subida do nivel do mar ven empeorado aínda máis o seu prognóstico para un futuro inmediato.
Testemuñas e consecuencias locais
Para Vepaiamele Trief, activista climática de 17 anos citada no estudo, as proxeccións non son abstractas. Na súa illa natal, no arquipélago de Vanuatu, no Pacífico Sur, a costa retrocedeu visiblemente na súa curta vida, con praias erosionadas, árbores costeiros arrincados de raíz e algunhas casas que agora están a apenas un metro do mar durante a marea alta.
Casa destruída en Sri Lanka pola subida do mar / Axencias
Na illa de Ambae, da súa avoa, unha estrada costeira que vai do aeroporto ao seu pobo foi desviada cara ao interior debido á invasión da auga.
Incluso hai tumbas do cemiterio que quedaron somerxidas e todo un modo de vida é o que está ameazado.
"Estes estudos non son só palabras escritas. Non son só números. Representan o sustento real das persoas", dixo. "Póñanse no lugar das nosas comunidades costeiras: as súas vidas veranse completamente trastornadas debido ao aumento do nivel do mar e ao cambio climático".