O aeroporto de Santiago permanecerá pechado durante 35 días, entre o 23 de abril e o 27 de maio, por obras na pista. A decisión, necesaria desde o punto de vista técnico, abre un período delicado para a economía local: desde as cafeterías dentro do recinto ata os hoteis da cidade vella, pasando por axencias, taxis e congresos. O que ninguén pode hoxe é poñer unha cifra fiable ás perdas; como resume a profesora de Economía Aplicada da USC, María Cadaval, “é moi difícil cuantificalo ex ante”.
Un golpe directo sobre a actividade do propio aeroporto
O primeiro efecto é o máis evidente: a paralización da actividade aeroportuaria e de todo o ecosistema que vive dela. Servizos, concesións comerciais, cafeterías e liñas de transporte que operan en torno a Lavacolla verán interrompida a súa facturación. Moitos deses negocios funcionan con contratos temporais ou con plantillas axustadas a picos de demanda, de modo que a afección á ocupación laboral será inmediata e, para algúns, de ata dous meses, segundo a economista.
Tamén se resentirán as contas de Aena e dos operadores; caerán ingresos por taxas e outros servizos que, aínda que menos visibles para o público, forman parte do músculo financeiro do aeroporto. Ese impacto «contable» —máis sinxelo de medir unha vez concluído o peche— servirá para cuantificar custos directos, pero non captura o efecto en cadea sobre a cidade e a provincia.
A imaxe de maletas na praza do Obradoiro durante o ponte de San José serve de recordatorio: parte do turismo que chama á porta de Santiago chega en avión e esa porta vai permanecer pechada durante un mes e unha semana en plena antesala da temporada alta.
Turismo: menos viaxeiros e estancias máis curtas
O impacto máis profundo xogará fóra do perímetro aeroportuario, na decisión dos viaxeiros. Santiago recibe entre 300.000 e 350.000 visitantes en abril e maio, meses que tradicionalmente marcan a transición cara ao verán. A ausencia de voos directos engade fricción a esas decisións: algúns turistas cancelarán, outros buscarán alternativas e unha parte manterá a visita pero reducirá a estanza.
“Aqueles que manteñan a viaxe probablemente pasarán menos días na cidade”,
María Cadaval
O desprazamento a aeroportos próximos —A Coruña, Vigo e mesmo Oporto— obriga a reorganizar itinerarios. A conexión ferroviaria que deixa A Coruña a media hora intensifica ese efecto: Santiago pode manter visitantes, pero perder noites de hotel. Menos pernoitas implican menos ceas, menos paseos polas tendas e menor actividade de servizos vinculados ao turista. Trátase dunha dobre vía de perda: redución do número de viaxeiros e caída do gasto medio por visitante.
Nun destino onde o Camiño de Santiago continúa sendo un imán e onde o turismo relixioso e cultural convive con congresos e escapadas urbanas, a interrupción chega nun momento especialmente sensible. A perda de dinamismo en abril e maio tería, ademais, un efecto arrastre na temporada alta se empresas e visitantes reprográsemos viaxes cara a outros destinos.
Máis custos para empresas e institucións
Non todo o afectado é lecer. O peche complica a actividade económica ordinaria: viaxes de empresa, eventos profesionais e congresos terán que reconfigurarse. A participante nun congreso que contaba con voos directos terá agora que reservar billetes alternativos, pagar desprazamentos máis longos e asumir loxística extra. Segundo cálculos prácticos citados por Cadaval, o sobrecusto por persoa pode situarse entre 200 e 300 euros en moitos casos, unha cifra que multiplica o impacto cando se proxecta a grupos ou delegacións.
Ese encarecemento non só o sofren as em