O Ejército de Tierra pechou esta semana a compra dunha morgue móbil refrixerada destinada ás súas unidades loxísticas, unha adquisición motivada pola necesidade de dispor de capacidade de conservación e transporte de cadáveres en escenarios de catástrofe, crises sanitarias ou despregamentos militares. O dispositivo, un contedor metálico de uso específico e transporte rápido, incorpórase ao inventario para reforzar a resposta en situacións de emerxencia e na retagarda das operacións. A decisión foi tramitada polo Mando de Apoyo Logístico del Ejército (MALE) e responde á demanda de materiais especializados que requiren condicións de refrixeración e mobilidade.
A adxudicación recaeu na empresa aragonesa ARASAF tras a presentación de ofertas por parte de catro pemes, e o custo final con impostos ascende a 1.026.000 euros. O prezo base de licitación foi de 848.000 euros, segundo consta no expediente, e a adquisición quedou clasificada polo MALE dentro dos epígrafes de «Contenedores refrixerados» e «Contenedores móbiles para usos especiais». O proceso de compra arrancou en setembro pasado cun prace que buscaba un equipo con características técnicas moi concretas.
Entre os requirimentos figuraban tamaño estándar, apilabilidade para o seu emprego en puntos de concentración de baixas —os chamados MACPTs ou Mortuary Affairs Collection Points— e compatibilidade con transporte por estrada, barco e avión loxístico. Ademais, o contedor debía ser resistente e flexible para operar en terreos degradados, capaz de soportar vibracións e golpes propios de desprazamentos en misións ou traxectos por pistas en mal estado. Estas condicións buscan garantir tanto a conservación dos restos como a rapidez no seu traslado en contornos complexos.
As morgues móbiles foron empregadas en España en episodios recentes, entre eles durante a pandemia de covid-19, cando se despregaron contedores en aparcadoiros de hospitais como o Gómez Ulla en Madrid para almacenamento temporal de falecidos. Tamén foron utilizadas tras o accidente ferroviario en Adamuz (Córdoba) e na xestión da dana que afectou a Valencia, onde se recorreu a estas instalacións para tarefas de loxística mortuoria. A súa discreción contrasta coa función sensible que desempeñan en situacións de elevada mortalidade ou incidentes masivos.
O interese por este tipo de dotacións fíxose máis patente en escenarios internacionais; na guerra de Ucrania, por exemplo, a acumulación de necesidade levou a empregar trens enteiros para o intercambio e transporte de cadáveres cando non se dispuxo de solucións máis estandarizadas. Para as Fuerzas Armadas, dispor de contedores deseñados e homologados reduce a improvisación e facilita coordinar operacións humanitarias e propias de apoio en crises.
ARASAF, a adxudicataria, é unha compañía que naceu hai 27 anos como auxiliar no corte para a industria metalúrxica e desenvolveu unha liña de negocio orientada a equipamento militar, con fabricación de contedores e estruturas específicas. A empresa conta con certificacións que lle permiten traballar para sectores de defensa e forma parte do ecosistema industrial ligado á industria de Defensa en Aragón. Nas imaxes difundidas pola firma vense militares examinando armarios e taquillas en contedores preparados para usos castrenses.
A compra foi convocada cun título administrativo sobrio, «adquisición contenedor morgue», e a súa resolución nas últimas xornadas pecha un procedemento que responde tanto a criterios técnicos como á necesidade de homoxeneizar material sensible no inventario militar. A estandarización facilita o emprego conxunto en exercicios multinacionais e a súa integración en cadeas loxísticas complexas, onde o tamaño e a compatibilidade con vehículos e plataformas de transporte son determinantes.
Alén do carácter discreto destes equipos, a súa incorporación subliña a aposta por reforzar capacidades loxísticas do Ejército en labores que combinan aspectos operativos, humanitarios e de saúde pública. O contedor adquirido súmase a outros recursos dispoñibles para misiones internas e no exterior, e o seu deseño pretende garantir eficacia na conservación, manexo e traslado de restos en circunstancias difíciles, preservando ademais a dignidade na xestión das vítimas.
