O Consejo General do Poder Xudicial comezou a preparar unha comunicación formal para elevar ao Ministerio de Justicia as disfuncións que, segundo os seus informes, provocou a entrada en vigor o 2 de xaneiro da reorganización dos xulgados en tribunais de instancia. A queixa central concéntrase na falta de estabilización dos cadros de persoal, a existencia de equipos de funcionarios «flotantes» e sedes xudiciais dispersas que impiden compartir servizos con normalidade. O equipo interno do órgano de goberno dos xuíces pretende expoñer á Comisión Permanente os problemas territoriais que comezan a provocar atrasos e dificultades operativas.

A reforma impulsada polo Goberno agrupa a varios maxistrados en tribunais de instancia que comparten servizos comúns, unha estrutura diferente ao modelo tradicional de xulgado unipersonal. A súa implantación foi desigual por provincias, pero en moitas demarcacións transformou de raíz a organización do traballo cotián, desde a instrución até as gardas. Fontes xudiciais consultadas sosteñen que os cambios requiren unha coordinación administrativa e técnica que aínda non se concretou. Esta falta de adaptación está na base das queixas que reuniu o Consello.

Entre as principais incidencias que o órgano xudicial quere trasladar figuran os chamados «equipos flotantes» de funcionarios, a existencia de sedes dispersas que impiden a prestación homoxénea de servizos e problemas informáticos que dificultan trámites diarios. Segundo o diagnóstico interno, estas circunstancias están provocando demoras en resolucións procesuais e na notificación ás partes, co consiguiente prexuízo para a celeridade procesual que a norma pretendía mellorar. Tamén se apunta a un impacto negativo nas gardas e na calidade da instrución dos asuntos máis complexos. Avogados e xuíces comezaron a manifestar estas queixas públicamente en redes, o que elevou a percepción de alarma.

CONTENIDO PATROCINADO

Salado Golf & Beach Resort

Descubre la oportunidad de inversión más exclusiva del Caribe. Villas de lujo con retorno garantizado del 12% anual en Punta Cana.

Conoce más →

O equipo do Consello recibiu achegas de presidentes de tribunais superiores de xustiza, decanos de órganos unipersonais e distintos colexios de avogados, que trasladaron problemas semellantes en diversas comunidades. As fontes aclaran que, en fases anteriores do plan —as dúas primeiras etapas da Lei de Eficiencia Procesual— xa se rexistraron queixas que o propio Consello comunicou ao Ministerio. Nesta ocasión, con todo, os incidentes afectan a un alcance máis amplo e multiplícanse en todo o territorio, o que obriga a unha resposta coordinada a maior escala. A documentación que se está elaborando pretende ser exhaustiva para facilitar o diálogo co Executivo.

Un exemplo da dimensión dos problemas ofréceno os datos de vacantes: na cidade de Barcelona, segundo os informes recabados, as prazas sen cubrir e a falta de persoal especializado superan o 34 por cento, unha cifra que sinala tensións severas na prestación do servizo xudicial. Os presidentes territoriais relatan «acoplamentos» provisionais de funcionarios que non se consolidan, rotacións constantes e coberturas lentas que impiden consolidar equipos estables. Todo iso, sosteñen, repercute na capacidade dos tribunais para tramitar asuntos coa dilixencia desexable e na protección dos dereitos procesuais. Ademais, as carencias afectan por igual ás xurisdicións penal, civil e contencioso.

A reforma que impulsa o ministro Félix Bolaños busca incrementar a eficiencia e reducir a fragmentación administrativa na xustiza, pero a interpretación e aplicación práctica do novo modelo está chocando coa realidade do cadro de persoal e da infraestrutura. O Consello pretende, por tanto, que a comunicación á que está dando forma sirva para solicitar medidas concretas, desde reforzos de persoal e procesos de estabilización ata solucións sobre sedes e sistemas informáticos. Fontes xudiciais engaden que a rapidez na resposta do Ministerio será clave para evitar que os problemas se cronifiquen.

Os operadores xurídicos alertan ademais de que a tensión organizativa pode traducirse nun deterioro da atención cidadá: atrasos nas notificacións, dificultades para o acceso a servizos compartidos e sobrecarga das gardas que, nalgúns casos, obriga a aprazar actuacións. Os colexios de avogados demandaron claridade sobre a asignación de recursos e a distribución de sedes, e piden protocolos que garantan a estabilidade dos equipos. En paralelo, a comunidade xudicial insiste na necesidade de melloras nas ferramentas dixitais que soportan a nova estructura para que non se convertan nun obstáculo adicional.

O escrito que prepara o Consello, segundo as fontes consultadas, chegará á próxima Comisión Permanente e, desde aí, será remitido ao Ministerio de Justicia cun diagnóstico pormenorizado e propostas de corrección. O obxectivo declarado é abrir unha mesa de traballo que permita axustar prazos, reforzar os cadros de persoal e homoxeneizar criterios de implantación para que a reforma non merme o acceso á xustiza. Á espera da reacción do Executivo, os tribunais e os colexios profesionais seguirán documentando as dificultades para evitar que a transición supoña unha perda de garantías para os cidadáns.