A Agencia Tributaria anunciou que reforzará durante 2026 o control sobre os establecementos que non aceptan pagos con tarxeta como parte do seu Plan de control tributario e aduaneiro, publicado o 12 de marzo de 2026 no Boletín Oficial del Estado. O obxectivo é detectar vendas en efectivo non declaradas e verificar o cumprimento das obrigas fiscais en comercios de todo o país. A medida enmárcase nunha estratexia máis ampla contra a economía sumergida e aplicarase de xeito prioritario a determinados sectores e a contribuíntes con indicadores de risco. Hacienda xustifica a actuación pola persistencia de condutas que facilitan o fraude e a elusión fiscal.
O plan identifica expresamente dous eidos considerados estratéxicos: o comercio electrónico e as actividades vinculadas á construción e ao sector inmobiliario, que, segundo o Ministerio, presentan riscos fiscais específicos. No sector inmobiliario, a inspección incidirá en cuestións como a dedución indebida de gastos financeiros, a utilización abusiva de subcontratas e a correcta valoración de inmobles no momento da súa transmisión. En paralelo, o arrendamento de vivendas, especialmente cando se xestiona a través de plataformas dixitais, será obxecto de supervisión reforzada para comprobar a adecuada declaración de ingresos e para detectar aloxamentos usados con fins distintos aos declarados, en especial o aluguer turístico.
Entre as prioridades do organismo figura a atención aos establecementos que non admiten pagos con tarxeta, un indicador que Hacienda considera útil para localizar posibles vendas en efectivo non rexistradas. A medida persegue tanto comercios con volume de caixa significativo como pequenos negocios cuxo patrón de cobros non se corresponde coa actividade declarada. Ademais das inspeccións físicas, a Agencia Tributaria utilizará cruces de información e análise de datos para identificar discrepancias entre consumo, facturación e patrimonio. A iniciativa pretende reducir a vantaxe competitiva que, segundo o Goberno, gozan quen operan ao marxe do sistema fiscal.
O plan recolle tamén un reforzo da vixilancia sobre sociedades instrumentais e estruturas societarias utilizadas para eludir impostos, así como o control de grupos empresariais cuxos ingresos resulten «llamativamente» baixos en relación coa súa estrutura e actividade. Así mesmo, aténdese ao fraude na matriculación de vehículos noutros países, un fenómeno que, subliña o texto oficial, pode servir para reducir gravames e esquivar obrigas fiscais. Estas liñas de actuación súmanse aos habituais procedementos de inspección, ampliando o catálogo de sinais de alarma que permiten a Hacienda priorizar actuacións.
A Agencia Tributaria pon ademais o foco en novos modelos de negocio xurdidos nas redes sociais e plataformas dixitais, onde proliferan vendas e prestacións de servizos cuxo tratamento fiscal non sempre está claro. O organismo verificará a residencia fiscal dos creadores de contido e vendedores en liña, así como a correcta integración dos seus ingresos na declaración do IRPF ou no imposto sobre sociedades. Entre as razóns desta atención especial, Hacienda cita a atomización de operacións, a utilización de canais dixitais e a posible prevalencia de pagos en efectivo ou por vías non transparentes.
No eido operativo, o plan contempla unha xestión máis intensa da información que achegan terceros, como entidades financeiras, plataformas de aluguer e operadores dixitais, e a coordinación con outras administracións e institucións. A Agencia Tributaria pretende así axilizar o intercambio de datos e aplicar técnicas de análise avanzada para detectar patróns irregulares. Estas ferramentas permitirán, segundo o documento, focalizar as inspeccións nos supostos de maior risco e minimizar a carga sobre contribuíntes cumpridores.
A repercusión destas medidas afecta tanto a grandes empresas como a autónomos e pequenos comercios, e obriga aos profesionais a revisar os seus sistemas de cobro e rexistro contable. En localidades como Lugo obsérvase unha crecente implantación de datáfonos incluso para importes simbólicos, unha tendencia que reforza a posibilidade de fiscalizar pagos e reduce o recurso ao efectivo. Para os negocios que aínda non aceptan tarxeta, a intensificación de controis supón a necesidade de xustificar as súas prácticas de cobro e manter unha trazabilidade adecuada das operacións.
O plan de 2026, segundo Hacienda, pretende equilibrar a batalla contra o fraude coa protección dos dereitos dos contribuíntes e coa eficiencia na actuación inspectora. As inspeccións anunciadas buscarán identificar irregularidades, pero tamén disuadir comportamentos que distorsionan a competencia no mercado. Para as empresas e profesionais, a recomendación implícita é adaptar os seus sistemas e documentación á normativa vixente para evitar sancións e contribuír a unha economía máis transparente.
