Javier Sádaba impartirá a lección de clausura da XLII Semana Galega de Filosofía, que se celebrará entre o 6 e o 10 de abril no Teatro Principal de Pontevedra, con entrada libre. O ciclo, organizado pola Aula Castelao, elixiu como eixe temático os alimentos para abordar cuestións que van desde a soberanía alimentaria e o uso da fame como arma ata as conexións culturais e sexuais do que comemos. A programación deseñouse para combinar reflexión académica e divulgación coa intención de provocar debate público sobre a relación entre a comida, a ética e a cultura. A clausura servirá ademais de recoñecemento á traxectoria de Sádaba como profesor e comentarista de ética.
A presentación do programa tivo lugar na Casa das Campás e foi coordinada por responsables do colectivo organizador. Alba Peinado, da Aula Castelao, explicou que a lección final adoita pensarse como unha «homenaxe» á carreira de quen a pronuncia e subliñou o compromiso de Sádaba coa docencia e coa sociedade durante máis de tres décadas. A elección do tema busca, segundo os organizadores, conectar a filosofía con asuntos cotiás e urxentes, trasladando o debate académico a un foro accesible para a cidadanía. O festival mantén a estrutura habitual con sesións matinais, vespertinas e nocturnas para distintos públicos.
Alexandre Cendón, presidente do colectivo, defendeu a orixinalidade do eixe temático e destacou que os alimentos son «o cordón umbilical coa terra» que enlaza ás persoas co mundo. Cendón sinalou que a programación pretende interpelar tanto a especialistas como a un público amplo, abordando problemas concretos como a xustiza alimentaria e as estratexias de consumo ante a crise ecolóxica. Entre os obxectivos figura promover unha mirada crítica sobre como se producen e se distribúen os alimentos e sobre as implicacións éticas das nosas dietas. A proposta tamén incorpora lecturas culturais e literarias que poñen en diálogo a filosofía coa creación artística.
As sesións matinais, programadas ás 10.30 horas, estarán dedicadas aos fundamentos filosóficos do tema; as da tarde, a partir das 17.00, centraranse en cuestións relacionadas con Galicia; e as sesións nocturnas, desde as 20.00, orientaranse a contidos didácticos e de divulgación. O ciclo arranca cunha intervención que une cine e alimentación, e complétase con mesas e conferencias que exploran dimensións éticas, ambientais e culturais. A organización intentou equilibrar voces locais, nacionais e internacionais para ofrecer distintos enfoques sobre un asunto transversal.
Matías Bruera, investigador arxentino, abrirá as sesións da mañá cun traballo que remite ao cine de Luis Buñuel baixo o título «El discreto encanto del devorante», unha aproximación crítica ao consumo. A continuación intervirá a filósofa e escritora chilena Valeria Campos, que partirá da idea de que «somos lo que comemos» para analizar a alimentación como elemento constitutivo da existencia. Completarán as intervencións matinais especialistas como a catedrática María José Guerra Palmero, que abordará a xustiza alimentaria, e a profesora Marta Tafalla, que expondrá argumentos éticos a favor das dietas veganas fronte á crise ecolóxica. Estes debates combinan análise teórica con propostas prácticas sobre consumo responsable.
Nas sesións que examinan realidades galegas, os organizadores incluirán lecturas que conectan a gastronomía coa literatura, tomando como exemplo a obra do escritor Álvaro Cunqueiro para explorar a relación entre alimento e cultura. Tamén se tratarán aspectos polémicos e actuais, como o uso da fame como táctica de guerra ou as implicacións políticas da soberanía alimentaria. A semana busca así ofrecer marcos conceptuais e ferramentas críticas para comprender como as decisións alimentarias afectan dereitos, economía e medio ambiente. A vontade é fomentar un debate informado que chegue máis alá do eido académico.
A filósofa e escritora Gabriela Berti pechará as mañás cunha reflexión sobre a crecente popularidade das dietas hiperproteicas, vinculando o seu auxe con expectativas sobre o rendemento físico e a produtividade. A súa intervención propón cuestionar as promesas de eficacia que acompañan determinadas modas dietéticas e poñer en relación saúde, ética e mercado. Outros relatores abordarán, desde a filosofía práctica, as razóns para non consumir animais e as estratexias políticas para garantir sistemas alimentarios máis xustos. No conxunto, a programación intenta equilibrar diagnósticos críticos e propostas normativas.
A Semana Galega de Filosofía aspira a converterse nun espazo de encontro entre académicos, creadores e público xeral que permita pensar a alimentación máis alá do nutricional, como fenómeno político, estético e ético. Con entrada gratuita e unha programación distribuída ao longo de mañá, tarde e noite, os organizadores confían en atraer estudantes, profesionais e cidadáns interesados en repensar hábitos e políticas públicas. A clausura de Javier Sádaba proporá, nese marco, unha defensa da íntima relación entre a filosofía e a cultura e un repaso á súa traxectoria docente e reflexiva, pechando unha semana que promete combinar rigor e accesibilidade.
