A Agencia Internacional de la Energía recomendou este mércores liberar 400 millones de barriles das reservas estratéxicas para mitigar a posible escasez derivada do conflito no Golfo Pérsico. A medida, acordada por unanimidade entre os países membros, implicará sacar ao mercado aproximadamente o 33% das existencias públicas acumuladas pola trintena de Estados da OCDE. A decisión, anunciada o 11 de marzo de 2026, pretende aliviar a perturbación inmediata dos subministracións mentres se busca unha solución diplomática que restableza o tránsito polo estreito de Ormuz.
O director executivo da AIE, Fatih Birol, describiu a operación como a maior liberación de emerxencia na historia da axencia e explicou que o obxectivo é conter a volatilidade dos mercados e garantir o abastecemento a curto prazo. Birol advertiu, non obstante, de que a estabilidade plena só chegará se se normalize o paso de cargueiros pola rexión e se eviten novas interrupcións. A AIE coordinou a iniciativa con gobernos e operadores para que o impacto na oferta sexa efectivo de forma rápida e ordeada.
O volume mobilizado supera con creces as saídas realizadas tras a invasión de Ucrania en 2022: entón a agencia despregou algo máis de 182 millones de barriles en dúas operacións, e Estados Unidos chegou a retirar ata 900.000 barriles diarios durante tres meses. Se se suman outros inventarios comerciais e barrís industriais de carácter obrigatorio, valorados en torno a 600 millones, a proporción global de existencias mobilizadas fronte ao total dispoñible reduciríase ata aproximadamente o 22,2%. Esa comparación subliña a magnitude excepcional da manobra actual.
Entre os países europeos, Alemania foi dos primeiros en responder e puxo a disposición 2,4 millones de toneladas, equivalentes a 17,6 millones de barrís, para alimentar a distribución internacional. A ministra alemana de Economía, Katherina Reiche, explicou en Berlín que o país atenderá a solicitude da AIE e contribuirá coa súa cota para «facer fronte a unha perturbación grave do mercado enerxético». Alemania, un dos Estados máis dependentes do petróleo e do gas importados, considera prioritaria a estabilidade dos subministracións.
Japón anunciou igualmente a súa participación cunha achega conxunta de reservas públicas e privadas que equivalen, segundo o Goberno, a arredor de 45 días de consumo nacional. A primeira ministra xaponesa, Sanae Takaichi, expresou o seu respaldo á medida e remarcou a necesidade de coordinación entre o sector público e o privado para asegurar unha distribución ordeada. A inclusión de inventarios privados na operación reflicte a urxencia e a vontade de actuar de forma colectiva fronte a un risco xeopolítico que afecta ás cadeas de subministración.
A liberación destes barrís responde a preocupacións inmediatas sobre o encarecemento do cru e a potencial falta de abastecemento de produtos refinados que impactarían fogares e industrias. Analistas consultados pola AIE lembran que as reservas estratéxicas son un mecanismo temporal e que o seu uso intenso obriga a unha xestión coidada para non deixar aos países vulnerables ante futuros choques. Neste sentido, a AIE pide aos países consumidores que actúen con mesura e que, en paralelo, impulsen negociacións para garantir a seguridade do transporte marítimo na rexión.
A loxística da operación esixirá coordinación entre refinadores, compañías navieiras e autoridades portuarias para que o cru liberado chegue aos mercados onde máis se necesita e non se acumule en puntos concretos. Ademais, a AIE vixiará a evolución dos prezos e a resposta da OPEP e doutros grandes produtores, cuxa reacción pode determinar a eficacia a medio prazo da inxección. Expertos advirten de que, aínda que a medida pode acougar os mercados temporalmente, non substitúe unha solución política que garanta a libre circulación polo estreito de Ormuz.
A decisión da AIE marca un fito pola súa amplitude e pola rapidez coa que os Estados aceptaron coordinar saídas das súas reservas, o que reflicte o temor a un impacto prolongado nos subministracións enerxéticos mundiais. Nos próximos días agárdanse anuncios de calendarios de entrega e destinos prioritarios, así como un seguimento estreito da evolución do conflito en Oriente Medio. A axencia e os gobernos implicados aseguraron que adaptarán a estratexia segundo como evolucione a situación sobre o terreo e a resposta dos mercados internacionais.
