Os fogares galegos pecharon 2024 cunha renda dispoñible media de 20.099 euros por persoa, un avance do 5,5 % respecto aos 19.053 euros do ano anterior, segundo a última estatística publicada polo Instituto Galego de Estatística (IGE). O crecemento devolve algo de aire ás contas familiares tras anos de tensións inflacionistas, aínda que a repartición deses ingresos segue marcada por tendencias estruturais: os salarios perden peso e a riqueza concéntrase en poucos concellos.
Evolución dos ingresos: máis renda, menos salario
O aumento medio da renda dispoñible en 2024 responde a varios factores que se observan na descomposición das fontes de ingreso. Aínda que o global sobe, o chamativo é a composición: os salarios xa achegan só o 46 % do total, o mínimo desde que hai rexistro comparable, lonxe do case 50 % que representaban en 2010. Ese descenso prolongado do peso salarial agocha dúas realidades: por unha banda, a recuperación parcial doutras fontes de ingreso; por outra, a fragilidade do mercado laboral á hora de traducir a suba de prezos en aumentos sostidos das remuneracións.
As rendas da propiedade experimentan o maior crecemento relativo. Pasaron dun tímido 3,2 % en 2022 ata conformar o 5,3 % da estrutura de ingresos en 2023, o que suxire que os rendementos de activos financeiros ou inmobiliarios gañaron protagonismo. Paralelamente, as prestacións sociais representan algo máis do 21 % do total, por debaixo do pico do 24,4 % observado en 2020, cando a pandemia obrigou a despregar un escudo social amplo.
O cambio na composición non é neutro. Cando unha porción crecente da renda procede da propiedade e das transferencias en vez do traballo, a distribución da riqueza tende a facerse máis desigual, porque non todos os fogares teñen acceso a aforros nin a activos que xeren rendas. Economistas e axentes sociais levan anos advertindo desta tensión; agora a estatística rexional así o constata con cifras.
Fenda entre concellos: Oleiros e Negueira de Muñiz, extremos que ilustran a Galicia dual
As medias autonómicas agochan diferenzas locais profundas. Un ano máis, o podio de rendas ocupano concellos da área metropolitana coruñesa e da ría: Oleiros lidera a clasificación cunha renda media por habitante de 30.879 euros, unha cifra que multiplica por case catro a rexistrada na parte baixa da táboa. A cidade da A Coruña sitúase en segundo lugar con 24.327 euros, mentres que Santiago de Compostela e Nigrán (con arredor de 23.500 e 22.994 euros, respectivamente) ocupan prazas destacadas.
Frente a eses números, concellos como Negueira de Muñiz, na provincia de Lugo, rexistran unha renda media de apenas 8.152 euros por persoa. A diferenza entre os veciños de Oleiros e os de Negueira supera os 22.000 euros anuais. Non é unha anécdota: agás a notábel excepción de Negueira, os concellos con rendas máis baixas concéntranse na provincia de Ourense, con localidades como Oímbra, Muíños, Porqueira e Lobeira rondando os 11.000 euros anuais.
A xeografía económica galega reproduce, con matices locais, a órbita metropolitana: a riqueza acumúlase nas grandes cidades e nos seus ámbitos periurbanos. A diferenza de case 6.500 euros entre Oleiros e a propia A Coruña, separadas apenas polo viaduto de A Pasaxe, ilustra como a proximidade física convive coa distancia social e fiscal. Non é a primeira vez que estes contrastes aparecen nas estatísticas do IGE, pero a persistencia do patrón obriga a mirar máis aló d
