Galicia ven gozando de xornadas de sol e terrazas cheas, pero o calor que se sente nas prazas e paseos da Coruña ou Santiago forma parte dunha tendencia global preocupante. O último informe da Organización Meteorolóxica Mundial (OMM) conclúe que os últimos once anos, de 2015 a 2025, foron os máis quentes desde que hai rexistros, e subliña que 2025 estivo entre os dous ou tres anos máis cálidos dos últimos 176 anos. «Cando a historia repítese once veces, xa non é unha coincidencia, é un chamamento a actuar», advertiu Antonio Guterres ao presentar o estudo.
Datos e diagnóstico: temperaturas, océanos e o desequilibrio enerxético
A OMM sitúa a temperatura media anual próxima á superficie en 2025 arredor de 1,43°C por riba da media preindustrial (1850–1900), mentres que 2024 mantén o récord con 1,55°C. Esa diferenza pode parecer pequena, pero o informe lembra que o planeta absorbe máis enerxía do Sol da que libera, un desequilibrio que se intensificou coa acumulación de gases de efecto invernadoiro.
Os números explican por que: as concentracións de dióxido de carbono, metano e óxido nitroso están en niveis que a ciencia sitúa nas cotas máis altas en polo menos 800.000 anos. Ademais, 2024 rexistrou o maior incremento anual de CO2 desde que comezaron as medicións en 1957, un dato que evidencia non só as emisións continuadas senón tamén a menor capacidade relativa da terra e dos océanos para absorber ese exceso.
E son precisamente os océanos os grandes amortiguadores do calor: arredor do 91 % da enerxía adicional acumulada queda neles, a superficie continental absorbe un 5 % e os xeos apenas un 3 %. Ese calor acumulado xa bate récords: en 2025 o contido térmico oceánico marcou un novo máximo e o ritmo de quentamento máis que se duplicou nas últimas dúas décadas respecto ao período 1960–2005.
Impactos visibles: xeo, océanos e riscos para as costas galegas
A OMM documenta perdas “significativas” de masas de xeo na Antártida e en Groenlandia e unha merma “excepcional” de glaciares en lugares como Islandia ou a costa pacífica de Norteamérica. O Ártico, pola súa banda, rexistrou en 2025 unha extensión media anual de xeo entre as máis baixas medidas por satélite. A escala global, o desxeo e a expansión térmica dos océanos aceleraron o aumento do nivel do mar: desde as primeiras medicións por satélite en 1993 a media subiu 11 centímetros.
En Galicia, coas súas rías, marismas e quilómetros de costa marcados por portos e bateas, ese incremento non é un dato abstracto. O litoral da ría de Arousa ou a Costa da Morte xa afrontan episodios de mar de fondo que erosionan praias e comprometen infraestruturas portuarias; os mariscadores e armadores sempre souberon da fraxilidade dos estuarios, e agora a combinación de mareas máis altas con temporais máis intensos engade unha presión crecente sobre zonas baixas e paseos marítimos.
Fóra da costa, a suba da temperatura e a maior enerxía na atmosfera favorecen extremos: ondas de calor máis frecuentes, pluviometría irregular e episodios de precipitación intensa que complican a xestión da auga en comarcas como o Ulla-Sar ou o Miño. Xa se observaron anomalías térmicas —de ata oito graos por riba do habitual— que elevaron as temperaturas por riba dos vinte graos en boa parte de Galicia fai apenas unhas semanas, segundo o servizo meteorolóxico rexional.
Antecedentes científicos e política climática: por que importa o que di a OMM
O informe da OMM aliméntase de contribucións de servizos meteorolóxicos nacionais, centros rexionais e decenas de expertos. Non é un documento illado: confirma tendenc
