Once psicólogos para toda a área de Vigo en 2030: abonda?

O Servizo Galego de Saúde confirmou que en 2030 haberá unicamente 11 psicólogos asignados á Atención Primaria da área sanitaria de Vigo. A noticia levantou preguntas sobre a capacidade real do sistema para atender a demanda de saúde mental na comarca, nun momento no que as cifras de consultas e necesidades non deixan de medrar.

Abonda con repasar os datos oficiais: a ratio quedará nun profesional por cada 45.000 adultos, moi lonxe do que recomendan os expertos na materia. E, mentres tanto, nos centros de saúde, os pacientes seguen esperando.

Un plan que avanza amodo

Difícil non lembrar a expectación xerada hai apenas uns días, cando a nova Rede de Psicoloxía de Atención Primaria comezou a operar en cinco ambulatorios de Vigo. O anuncio prometía un impulso para a abordaxe dos problemas de saúde mental desde a base do sistema. Porén, a letra pequena non tardou en aparecer: segundo fontes da área sanitaria, en setembro sumarase a consulta aberta en Bembrive, pero despois só haberá cinco incorporacións máis de aquí a 2030. É dicir, o cadro de persoal quedará fixado en 11 psicólogos clínicos para toda a área de Vigo.

Cómpre lembrar que a recomendación do Consejo General de Colegios Oficiales de Psicólogos é dun profesional por cada 20.000 habitantes adultos. O cálculo é sinxelo: a proporción prevista duplica o limiar recomendado. Un responsable do sector resúmeo así: “Non chegamos nin de lonxe”.

Na cidade, ninguén pasa por alto que a demanda de atención psicolóxica na sanidade pública se disparou nos últimos anos. Os datos do propio Sergas mostran que as consultas por ansiedade, depresión e trastornos adaptativos medraron de forma sostida desde a pandemia. Nalgúns centros, as listas de espera para unha primeira cita superan o mes. Demasiado tempo.

As cifras e o contexto: unha fenda que medra

Segundo o Instituto Galego de Estatística, a área sanitaria de Vigo engloba preto de medio millón de persoas. Se nos atemos á planificación oficial, eses 11 psicólogos deberán dar cobertura a todos os adultos que residan en municipios como O Porriño, Redondela, Baiona ou Tui, ademais da propia cidade. A cifra fala por si soa. Non parece casualidade que nas asociacións de pacientes se recibise o anuncio con escepticismo.

Desde fontes xudiciais lémbrase que as consecuencias dunha atención insuficiente en saúde mental poden acabar derivando en maiores problemas de convivencia e tamén en saturación doutros servizos sociais. O ano pasado, na comarca rexistrouse un repunte de derivacións de urxencia ao hospital Álvaro Cunqueiro por crises psicolóxicas.

A fenda entre a necesidade real e os recursos asignados é un debate que vén de lonxe. En 2021, só había un psicólogo clínico en Primaria para toda a área de Vigo. O salto actual, aínda que relevante en termos porcentuais, segue quedando curto se se compara con outras comunidades autónomas. De feito, Galicia figura nos últimos postos do Estado en número de psicólogos por habitante na rede pública, segundo datos do Ministerio de Sanidad.

Respostas oficiais, inquietude cidadá

Fontes municipais consultadas insisten en que a chegada de psicólogos aos centros de saúde era unha reivindicación histórica. Porén, recoñecen que o ritmo de incorporación non é o agardado. “A presión asistencial segue recaendo nos médicos de cabeceira”, sinala unha persoa coñecedora da xestión sanitaria na cidade olívica.

Mentres tanto, nos corredores do centro de saúde de Coia ou na sala de espera de Navia, os veciños comentan a dificultade para acceder a unha consulta psicolóxica sen recorrer á sanidade privada. O custo dunha consulta particular rolda os 50 euros en Vigo. Unha barreira insalvable para moitas familias.