A Facultade de Ciencias do Campus de Ourense acolleu o 13 de marzo a fase galega da Olimpíada de Química, na que participaron 66 alumnos procedentes de nove institutos da provincia para competir por unha praza na seguinte rolda nacional e, de paso, tantear os contidos que lles esixirán na selectividade. A xornada, enmarcada na XLIII edición do certame, celebrouse pola tarde nunha aula do centro e reuniu estudantes de bacharelato dispostos a medir os seus coñecementos en problemas prácticos e teóricos. A convocatoria perseguía identificar os máis preparados en química entre os centros ourensáns e ofrecer aos mozos unha experiencia similar ás probas da PAU.
Os institutos desprazaron delegacións de distinto tamaño; o IES Allariz acudiu con un equipo de nove alumnos, varios deles repetidores que competiron xa o ano pasado como estudantes de primeiro de bacharelato e volveron con maior madurez académica. Entre ese grupo destacaban Mateo Fernández e Amaia González, que explicaron que a participación lles serve tanto para mellorar o resultado anterior como para familiarizarse co formato de exame que se atoparán en xuño. Ambos recoñeceron que certos bloques do temario, como a química orgánica ou as pilas, aínda non se impartiran por completo, pero confiaban en que a experiencia lles aportase rutinas de traballo útiles.
Pola súa parte, o IES Celso Emilio Ferreiro de Celanova viaxou con un equipo de seis estudantes acompañados polo profesor Jose Benito Mosquera, que subliñou a importancia destas probas para estimular o interese polas ciencias e para detectar vocacións científicas en idades temperás. As participantes Raquel Pereira e Alba Franco mostraronse tranquilas antes de iniciar a proba e valoraron o apoio do profesorado como clave para chegar con confianza ao exame. O docente destacou que, máis alá do resultado, a Olimpíada ofrece un contexto competitivo pero formativo que obriga aos alumnos a aplicar conceptos en condicións similares ás dunha proba oficial.
Os organizadores montaron a competición nunha aula da Facultade que, durante a tarde, se transformou nun pequeno laboratorio de pensamento crítico e resolución de problemas. Os exercicios, axustados ao nivel de bacharelato, mesturaron cuestións teóricas con problemas de cálculo e razoamento aplicado, buscando premiar tanto a destreza como a claridade na exposición dos procedementos. Para moitos mozos, a proba foi a primeira ocasión de enfrontarse a exercicios fóra do entorno habitual do centro educativo e coa presión engadida da clasificación provincial.
A XLIII edición da Olimpíada Galega de Química mantén o obxectivo de promover a excelencia entre o alumnado de secundaria e fomentar unha cultura científica que complemente a ensinanza regrada. O formato de fases permite que os mellores clasificados pasen á seguinte convocatoria autonómica e posteriormente á nacional, onde compiten por representacións e recoñecementos que a miúdo abren portas a bolsas de estudo ou estadías en universidades. Ademais, a experiencia fortalece competencias transversais como a resolución de problemas, o traballo baixo presión e a comunicación científica.
Entre quen participaron detectouse unha mestura de nervios e ambición académica: algúns afrontaron a xornada como un termómetro da súa preparación de cara á selectividade, mentres que outros acudiron coa intención de gozar da experiencia e aprender. Varios profesores aproveitaron a ocasión para avaliar o nivel medio dos estudantes e detectar áreas que requiren reforzo nos programas de bacharelato da provincia. A competición, segundo coincidiron docentes e alumnos, serve tamén para que os centros comparen métodos e materiais didácticos.
O papel das olimpíadas científicas na promoción de estudos universitarios en materias STEM resulta significativo, sobre todo nunha provincia como Ourense onde a oferta formativa e as oportunidades laborais vinculadas á investigación cobran cada vez máis relevancia. Institucións académicas e centros educativos insisten na necesidade de manter actividades que acheguen os mozos á investigación e ás aplicacións prácticas das ciencias. A implicación de profesores, tutores e centros permite ademais identificar talentos que doutra maneira pasarían desapercibidos.
Os resultados da fase ourensá coñeceranse nos próximos días, cando a organización comunique os nomes dos clasificados para a seguinte rolda. Mentres tanto, os participantes regresaron aos seus institutos con apuntes máis completos e coa sensación de ter vivido unha xornada intensa e formativa que, en moitos casos, xa consideran un ensaio útil do que será a selectividade. A Facultade de Ciencias recuperou onte a actividade universitaria ligada á divulgación e ao fomento do talento, e os mozos ourensáns marcharon con novas metas e a ambición de seguir aprendendo.
