Rossy de Palma: "Non éramos máis libres, só inconscientes

Rossy de Palma, no Muelle Uno. / Gregorio Marrero

A súa traxectoria atravesa boa parte da cultura española das últimas décadas: desde A Movida madrileña ata o cine de Pedro Almodóvar, pasando pola moda internacional e a arte contemporánea.

Pero Rossy de Palma rehuye as lecturas solemnes sobre a súa propia carreira. Prefire falar de intuición, curiosidade e liberdade.

Aos 61 anos, asegura estar a vivir «a adolescencia da vellez», unha etapa que quere dedicar por completo aos seus propios proxectos.

Unha carreira marcada pola liberdade

¿É consciente dese percorrido?

Non o tiña pensado así. Pero sí é verdade que estou moi agradecida de ter vivido dous mundos: o analóxico e o dixital.

E sobre todo de ter vivido ese momento despois da ditadura, cando explotou a liberdade. Foi unha época moi especial, moi de improvisar, de «aquí che pillo, aquí che mato».

Eu construínme moi libre por dentro, con moita audacia e sen pedir permiso. Sempre pensei: se os dereitos son teus, para que os vas pedir? Cóllelos e xa está.

Tengo moitos mantras así: «O que non chora non mama», «non hai lugar indigno senón comportamento indigno»… Esa transversalidade acompañoume sempre.

Relacións e amizade na arte

Ao longo da súa carreira traballou con moitas figuras importantes. ¿Como se relacionou con elas?

Teño a sorte de non ser moi mitómana. Iso axuda moito, porque ves á persoa e non o que representa. Ves ao ser humano.

Ademais teño unha cualidade da que me vanglorio un pouco: comigo a xente quítase moito o caparazón. Fixen amizades moi profundas con persoas coas que quizais só traballei tres días.

Logo pasan cinco anos e cando volves velas parece que non pasou o tempo. Son millonaria en amizades, millonaria. E iso é un privilexio.

A arte como refuxio e motor

A súa relación coa arte comezou moi cedo.

Si, eu empecei a escribir poesía con seis anos. Eran uns dramas tremendos (ri). Sempre digo que a poesía foi a miña nai.

Logo o dadaísmo e o surrealismo foron os meus profesores de vida. A arte permitiume habitar unha fantasía porque ás veces a realidade non me gustaba demasiado… e agora gústame aínda menos.

Pero a arte ten algo marabilloso: non hai idade, non hai xénero, non hai fronteiras. É un territorio onde podes ser libre.

A pesar dese desencanto coa realidade, fala moito da beleza.

Claro, porque segue aí. A min aínda me emociona unha rosa, unha posta de sol ou un amencer. As flores alucíñanme.

Penso en como unha semente se abre na escuridade da terra e logo aparece esa beleza. Hai tanta fermosura ao redor…

Eu, por exemplo, abro o balcón en Málaga e vexo palmeiras. Onde hai palmeiras, son feliz.

Novas etapas e proxectos

¿Ten nostalxia doutras épocas?

Non son nostálxica. Teño unha parte melancólica pola poesía, pero non me gusta quedar anclada no pasado.

O que hai que celebrar é o presente, o aquí e o agora.

Cumpriu 61 anos e menciona que está nunha nova etapa.

Si, porque durante moitos anos vivín respondendo ao que me pedían. E agora decidín que esta década é a puberdade da vellez [Ri].

Estou na plena adolescencia da vellez. Quero dedicarme a min mesma. Vou facer a miña primeira exposición como artista plástica nas Canarias, onde mostrarei fotos e autorretratos que nunca antes amosara.

Tamén quero volver á música, á danza e á performance. Antes de abandonar o mundo artístico gustaríame pechar o círculo con todo iso.