O presidente do Goberno, Pedro Sánchez, presentou este mércores en Madrid a nova ferramenta denominada Hodio, deseñada para medir de forma sistemática a presenza, a evolución e o alcance dos discursos de odio nas plataformas dixitais. O anuncio tivo lugar na inauguración da Cumbre contra el Odio, celebrada na Galería de las Colecciones Reales, e responde ao obxectivo do Executivo de visibilizar eses contidos e esixir responsabilidades a quen non os combaten. Segundo o Goberno, a aplicación permitirá calcular tanto a presenza como a amplificación de mensaxes de odio nas redes sociais en España. A iniciativa, segundo os seus promotores, busca tamén protexer aos máis novos e ofrecer datos públicos sobre o fenómeno.
O proxecto foi bautizado oficialmente como Huella de Odio y Polarización e, en palabras do propio Executivo, combinará análises cuantitativas con revisións expertas para ofrecer medicións rigorosas e representativas. A intención é que os resultados sexan transparentes e accesibles, de modo que a sociedade coñeza que contornos dixitais fomentan o odio e que actores contribúen á súa difusión. O Goberno insiste en que a ferramenta se baseará en criterios académicos recoñecidos para evitar arbitrariedades e garantir unha metodoloxía sólida. Ademais, prevese que os informes sirvan como base para políticas públicas e posibles actuacións regulatorias.
Na súa intervención, Sánchez explicou que Hodio calculará indicadores sobre a evolución, a amplificación e o impacto destes discursos, co propósito de identificar patróns e axentes que impulsan a polarización. O Executivo destaca que, ao medir de forma continuada, pódese comprobar que contidos e algoritmos contribúen á difusión e que plataformas fallan na moderación. Tamén indicou que se expoñerán publicamente os resultados para que quede claro quen actúa contra o odio, quen mira para outro lado e quen obtén réditos desa circulación. O Goberno aposta pola combinación de datos e revisión experta para elevar a precisión e evitar sesgos na interpretación.
Na cimeira participaron tanto expertos en comunicación e dereitos dixitais como persoas afectadas por campañas de odio, que debateron sobre as consecuencias sociais da polarización. Sánchez referiuse á memoria da activista Gisèle Pelicot para subliñar a necesidade de «facer visible» o problema e, citando o seu chamamento, abogou por que a vergoña cambie de bando fronte a quen promove o odio. O presidente defendeu que o entorno dixital non pode ser un espazo sen regras e reclamou que as plataformas respondan publicamente por cada contido de odio que permitan. A folla de ruta do Executivo contempla que a sociedade coñeza os ambientes nos que se moven menores e xoves para tomar medidas protectoras.
Esta proposta enmárcase nun paquete regulatorio que Sánchez xa adiantou en febreiro durante o World Governments Summit en Dubái, co fin de enfrontar os abusos das grandes plataformas e garantir un entorno dixital máis seguro. Entre as medidas anunciadas figura a prohibición do acceso a redes sociais a menores de 16 anos, coa obrigación para as empresas de implantar sistemas efectivos de verificación de idade. Así mesmo, o Executivo propón tipificar como delito a manipulación de algoritmos e a amplificación deliberada de contidos ilegais. Hodio préséntase como un instrumento complementario que achegaría datos empíricos para acompañar esas reformas normativas.
O presidente advertiu tamén de que o odio non xorde de forma espontánea, senón que pode cultivarse e empregarse como arma política para polarizar á sociedade. Nese senso, a ferramenta pretende rastrear non só a cantidade de mensaxes, senón a súa dinámica e os factores que favorecen a súa difusión, como recomendacións algorítmicas ou redes de contas automatizadas. Os organizadores da cimeira subliñaron a importancia de entender os mecanismos de amplificación para deseñar respostas eficaces e proporcionadas. Para o Executivo, desmontar as estratexias que alimentan o odio é imprescindible para preservar a convivencia democrática.
Non obstante, a aplicación práctica de Hodio plantea desafíos técnicos e xurídicos que o Goberno terá que resolver nos próximos meses. Medir expresións de odio esixe algoritmos capaces de interpretar contexto, ironía e referencias culturais, así como protocolos que respecten a privacidade e a liberdade de expresión. Ademais, as empresas tecnolóxicas poderían cuestionar a metodoloxía ou a competencia estatal para avaliar os seus servizos, o que anticipa debates sobre xurisdición e obrigacións de transparencia. O Executivo adiantou a súa vontade de contar coa comunidade académica e con expertos independentes para validar as métricas e os procedementos.
Os próximos pasos, segundo fontes do Goberno, pasan por desenvolver pilotos, fixar indicadores concretos e acordar prazos para a publicación dos primeiros informes, que se espera que informen tanto á cidadanía como aos reguladores. Se Hodio consegue ofrecer datos robustos e verificables, podería converterse nunha ferramenta de referencia para monitorizar a saúde do debate público en España e servir de base para sancións ou melloras na moderación. O Executivo defende que a medida contribuirá a protexer especialmente a menores e colectivos vulnerables, e que a rendición de contas das plataformas será clave para reducir a normalización do odio no espazo dixital.
